Không nên chủ quan với chứng táo bón của trẻ

Tiêu hóa bất thường, trẻ bị còi cọc, thường xuyên bệnh tật

Bác sĩ Đào Trung Hiếu, Trưởng Khoa Ngoại Bệnh viện (BV) Nhi Đồng 1, cho biết đây là bệnh dễ phát hiện vì triệu chứng rất dễ nhận diện là trẻ không tự đi cầu. Thế nhưng gia đình em P.V.Đ đã bơm hậu môn cho em suốt 15 năm mà không đưa đến cơ sở y tế nào, bởi chủ quan cho rằng chỉ cần bơm hậu môn là em có thể đi tiêu được. Do vậy, bụng của em ngày một to dần, nhưng những bộ phận khác thì không phát triển vì em bị suy dinh dưỡng nặng. Chỉ đến khi em bị tắc ruột, bơm hậu môn không còn hiệu quả, gia đình mới đưa em nhập viện. Qua chẩn đoán, các bác sĩ phát hiện những cơ quan nội tạng như phổi, tim, thận... bị khối ruột lớn chèn ép, lồng ngực không phát triển, chưa kể phổi bị viêm nặng.

Ngày 18-4, qua phẫu thuật các bác sĩ của Khoa Ngoại BV Nhi Đồng 1 đã lấy ra một khối ruột khổng lồ có kích thước 20 x 80 cm. Đây là trường hợp phình đại tràng lớn nhất và nhiều tuổi nhất được phẫu thuật tại BV Nhi Đồng 1. Theo bác sĩ Đào Trung Hiếu, may mắn là bệnh nhân đã gặp biến chứng tắc ruột để sau đó gia đình đưa đến BV, nếu ruột bị vỡ và phân tràn ra ngoài ổ bụng, gây nhiễm trùng nặng cho nhiều cơ quan khác đặc biệt là nhiễm trùng phúc mạc.

Có thể tử vong do nhiễm trùng huyết

Mỗi năm, BV Nhi Đồng 1 phẫu thuật cho khoảng 300 trường hợp vô hạch đại trực tràng. Hiện nay ở nước ta chưa có thống kê cụ thể về bệnh này, nhưng tại BV Nhi Đồng 1 đây là bệnh tiêu hóa bẩm sinh có số lượng nhiều nhất. Y văn thế giới ghi nhận cứ khoảng 5.000 trẻ sinh ra có một trẻ không thể tự tiêu hóa được. Các bác sĩ ngoại khoa giải thích do một phần ruột của trẻ sinh ra không có hạch thần kinh nên trở thành vô cảm, không hoạt động bình thường được. Do vậy, thức ăn bị dồn ứ ở phần ruột phía trên, lâu ngày làm ruột phình to ra. Triệu chứng của bệnh vô hạch đại trực tràng rất dễ nhận biết là trẻ không đi tiêu phân xu trong vòng 24 giờ hoặc đi rất ít trong vòng 48 giờ sau khi chào đời, bụng trướng và khi đặt ống vô hậu môn mới có thể đi tiêu được. Vì vậy, các bậc cha mẹ không nên chủ quan với những trường hợp trẻ táo bón trong khoảng thời gian đầu đời.

Trước đây, do kỹ thuật gây mê sơ sinh chưa tiến bộ, nên BV Nhi Đồng 1 chỉ phẫu thuật được những trường hợp phình đại tràng ở trẻ khoảng 6-7 tuổi, nhưng hiện nay thì đã có thể phẫu thuật ở trẻ sơ sinh. Bệnh càng để lâu, trẻ càng suy dinh dưỡng và ruột càng phình to do phân khó được đưa ra ngoài bằng bơm hậu môn hơn so với lúc nhỏ, tỉ lệ phân ra ngoài rất ít. Biến chứng nguy hiểm nhất là nhiễm trùng huyết, vì có thể dẫn đến tử vong. Thông thường, sau khi mổ sức khỏe trẻ sẽ phục hồi dần dần do hệ tiêu hóa đã có thể tự hoạt động, cơ thể từ từ được cung cấp chất dinh dưỡng. Tuy nhiên, nếu quá lớn tuổi như em P.V.Đ thì khả năng phát triển như trẻ bình thường là rất khó vì em đã suy dinh dưỡng lâu trong suốt thời thơ ấu với nhiều ảnh hưởng nặng về trí tuệ.