Ngày 11-5, có mặt tại Khoa Hồi sức Bệnh viện (BV) Nhi Đồng 1 - TPHCM chúng tôi ghi nhận có 5 cháu bé (đều dưới 2 tuổi) đang điều trị vì biến chứng sau khi chích ngừa sởi - quai bị - rubella tại các phường 4, 8, 9, 10, quận 5 - TPHCM.
6 ca tai biến: 1 tử vong, 2 hôn mê
Trước đó, tối 10-5, sau chích ngừa thuốc này, cháu N.T.B, 13 tháng tuổi, ngụ tại phường 9, đã tử vong. Lúc 10 giờ sáng, B. nhập viện trong tình trạng khó thở, sốt cao, cánh tay bên chích ngừa bị sưng lớn, tổn thương đa cơ quan. Mặc dù đã được các bác sĩ cấp cứu tích cực nhưng do bệnh diễn tiến quá nhanh, B. không qua khỏi.
Trong 5 ca điều trị hiện tại, 2 ca (N.M.Q, 13 tháng tuổi và H.C.V, 17 tháng tuổi) có bệnh cảnh khá giống nhau là sưng nề chỗ chích, sốt cao, tổn thương đa cơ quan, sốc và hôn mê. Để điều trị, BV Nhi Đồng 1 đã phải sử dụng thuốc hạ sốt Dantrolen (một loại thuốc rất hiếm, chỉ sử dụng trong trường hợp sốt ác tính), cho thở máy, hạ sốt tích cực, chống sốc, thậm chí lọc máu liên tục. Về 3 trường hợp còn lại (L.N.T.N 14 tháng tuổi, N.V.D 15 tháng tuổi và P.T.N 13 tháng tuổi), tất cả đều nhập viện ngày 10-5 nhưng trong tình trạng nhẹ hơn: sốt, cánh tay chích ngừa sưng lớn.
Theo những bác sĩ làm việc nhiều năm tại khối hồi sức cấp cứu BV Nhi Đồng 1, từ trước đến nay chưa tiếp nhận một trường hợp nào đi chích ngừa lại có những biến chứng nặng như vậy.
Ngưng ngay sử dụng vắc-xin Priorix
Được biết vắc-xin loại ngừa sởi - quai bị - rubella mà các phường ở quận 5 sử dụng để chích ngừa cho trẻ em có tên Priorix của hãng GlaxoSmithKline và cùng thuộc một lô hàng có hạn sử dụng đến tháng
7-2007 do Công ty TNHH Hoàng Đức cung cấp cho Trung tâm Y tế quận 5. Sau khi có sự cố, Trung tâm Y tế quận 5 đã xem xét mọi khâu bảo quản và kỹ thuật tiêm chích, nhưng không phát hiện sai sót nào. Như vậy, trong 218 liều thuốc Priorix nhập về Trung tâm Y tế quận 5 có 6/185 liều (3,2%) đã được tiêm và có phản ứng. Hôm 10-5, cơ quan chức năng đã thu hồi toàn bộ liều thuốc còn lại và ống tiêm để kiểm nghiệm. Trung tâm Y tế dự phòng TPHCM cũng đã lấy mẫu lô hàng vắc-xin Priorix để kiểm nghiệm theo đúng quy trình.
Trước tình hình này, Sở Y tế TPHCM đã thông báo cho toàn bộ các BV và trung tâm y tế trên địa bàn tạm thời ngưng ngay việc sử dụng Priorix; tiến hành kiểm kê, niêm phong số thuốc còn lại; chú ý phát hiện sớm để chuyển về BV Nhi Đồng 1 và 2 kịp thời các trẻ có dấu hiệu nghi ngờ bị tai biến sau khi tiêm vắc-xin. Chiều 11-5, đại diện các phòng ban của Sở Y tế và Trung tâm Y tế dự phòng đã kiểm tra kho bảo quản thuốc của nơi phân phối thuốc là Zuellig Pharma, nhưng tất cả đều bảo đảm kỹ thuật.
Chưa xác định được nguyên nhân
Cũng ngày hôm qua, 11-5, Bộ Y tế đã đề nghị Viện Kiểm định quốc gia cử ngay chuyên gia vào TPHCM để làm rõ các vấn đề liên quan đến chất lượng vắc-xin Priorix, đồng thời yêu cầu tất cả các cơ sở y tế có sử dụng vắc-xin này ngừng ngay việc tiêm phòng và kiểm tra lại quá trình vận chuyển, bảo quản. Cùng ngày, ông Nguyễn Văn Bình, Cục phó Cục Y tế dự phòng-Bộ Y tế, cho biết trong và sau quá trình tiêm vắc-xin, nhà sản xuất luôn đưa ra những khuyến cáo về tỉ lệ phản ứng phụ nhất định của thuốc như sốt, đau đầu... nhưng đến thời điểm này VN chưa ghi nhận trường hợp nào tử vong do tiêm vắc-xin.
Chiều qua, tiếp xúc với chúng tôi, bác sĩ Nguyễn Thị Tường Vi, Văn phòng Đại diện của GlaxoSmithKline tại TPHCM, cho biết vắc-xin Priorix được sản xuất tại Bỉ, sử dụng rộng rãi trên toàn thế giới từ năm 1997. Với hơn 145 triệu liều sử dụng trên hơn 90 quốc gia, cho đến nay chưa ghi nhận bất kỳ trường hợp nào bị hôn mê và tử vong sau chích. Những tác dụng phụ thường gặp nhất khi sử dụng Priorix là sốt, nổi mẩn ngứa, nôn ói, ngứa, tiêu chảy, co giật do sốt... và tất cả tai biến này chỉ có tỉ lệ từ 0,09 - 0,76/100.000 liều. Chiều và tối qua, 2 chuyên gia cố vấn y khoa vùng Đông Nam Á và phụ trách an toàn của GlaxoSmithKline ở nước ngoài đã có mặt ở VN để hợp tác với cơ quan chức năng làm sáng tỏ vấn đề.
Trao đổi với Báo NLĐ, PGS-TS Đỗ Sỹ Hiển, Chủ nhiệm Chương trình Tiêm chủng mở rộng quốc gia, cho biết thực tế có rất nhiều nguyên nhân khác nhau dẫn đến phản ứng thuốc. Tùy loại vắc-xin, cơ địa của người được chích ngừa và kỹ thuật chích mà tỉ lệ phản ứng có khác nhau. Về trường hợp cụ thể của TPHCM, ông Hiển chưa đưa ra kết luận nào.