Từ thị trấn Tân Châu, tỉnh An Giang, mất hơn hai mươi phút trên một chiếc trẹt (tương tự một chiếc phà nhỏ) chạy giữa sông Tiền nước chảy cuồn cuộn, sóng gió ầm ào, muốn đứng tim mới cập được vào bờ Hồng Ngự, Đồng Tháp. Thêm nửa giờ đồng hồ phóng xe máy trên con đường đất đỏ bùn lầy giữa những hàng điên điển trổ bông vàng ươm, những khách mê dạo chợ “đặc sản” vùng lũ mới tới được thị trấn Hồng Ngự.

Dồi dào rắn, chuột, cá linh non...

Mùa nước nổi năm nay lùng sục mấy vòng ở chợ cá, vẫn không thấy bóng dáng rắn mối, loài bò sát đặc sản mà mùa nước năm ngoái chợ Hồng Ngự độc quyền kinh doanh. Năm nay chiếm lĩnh thị trường là rắn bông súng. Khắp chợ nơi nào cũng thấy rắn bông súng ngo ngoe trong các bao lưới xanh rờn. Hiện tại giá rắn bông súng được bán từ 20.000 đồng - 45.000 đồng/kg, tùy rắn lớn hay nhỏ. “So với giá tại các nhà hàng ở Cần Thơ và TPHCM thì rẻ như cho”, một chủ sạp bán rắn tại chợ tiếp thị.

Rắn bông súng treo trong những túm lưới bày bán ở chợ Hồng Ngự với giá từ 20.000 đồng đến 45.000 đồng/kg

Các tiểu thương cho biết mỗi ngày từ chợ Hồng Ngự có hàng trăm ký rắn được đưa lên xe chở đi các nơi tiêu thụ, mà thị trường lớn vẫn là TPHCM. Theo chị Lan, một tiểu thương chuyên kinh doanh rắn rùa, rắn bông súng, nguồn hàng lớn nhất hiện nay là từ các nông dân Campuchia đem xuống, do đồng đất bên đó nước đã ngập sâu, chuột, rắn nổi đầy đồng.

Một loại đặc sản “truyền thống” đầu mùa nước nổi ở các tỉnh miền Tây là chuột đồng. Tại chợ Hồng Ngự, những lồng chuột đồng đầy ắp đặt khắp các ngóc ngách, con nào cũng béo ục ịch, lông vàng ươm. Các tay chuyên săn chuột nói chúng được bắt từ những đồng lúa hè thu đang thu hoạch của huyện Thanh Bình, Tam Nông. Anh Bình, một tiểu thương, cho biết : “Chưa có mùa nước năm nào chuột đồng đổ về chợ nhiều như năm nay. Mấy năm nay do đồng ruộng bao đê nên chuột có điều kiện sinh sôi nảy nở nhiều”. Giá bán chuột đồng hiện từ 20.000 đồng – 30.000 đồng/kg, người mua nườm nượp...

Tuy nhiên, cá linh non đầu mùa tươi xanh lớn cỡ đầu đũa mới là món “ đinh” của chợ đầu mùa nước nổi. Cá linh non được bán với giá 30.000 đồng/kg- 40.000 đồng/kg, vừa bưng ra chút xíu là bán sạch. Nhiều tiểu thương cho biết năm nay cá linh ít hơn hẳn mọi năm nên giá cao. Trong khi đó, ốc bươu đồng bày bán nhiều vô số kể nhưng giá cũng không rẻ: 8.000 đồng/kg. Những loại đặc sản khác như càng cua đồng bán với giá 35.000 đồng -45.000đồng/kg; ếch đồng giá từ 25.000 đồng - 32.000 đồng/kg; bông điên điển đầu mùa vàng ươm giá 40.000 đồng/kg.

Tứ giác Long Xuyên khan hiếm đặc sản vì... đê bao

Trong khi chợ biên giới phong phú đặc sản mùa nước nổi thì các xã vùng rốn lũ của Tứ giác Long Xuyên như Vĩnh Bình (Châu Thành), Vọng Đông (Thoại Sơn), Cô Tô (Tri Tôn) mấy mùa lũ qua, tôm, cá, rau đồng trong vùng khan hiếm hẳn. Nhiều vị lão nông cho biết, do đê bao khép kín quanh năm nên mùa nước nổi không tràn đồng được, nguồn lợi thủy sản cạn dần, các loại rau đồng cũng không có điều kiện nảy mầm sinh sôi.

Khan hiếm nguồn lợi thủy sản và rau đồng nên trên các tuyến đường giao thông nông thôn ở khu vực Tứ giác Long Xuyên xuất hiện ngày càng nhiều chợ “di động”. Chợ “di động” là những chiếc xe đóng bằng gỗ, đẩy (hoặc kéo bằng tay) trên đó chất đủ thứ tương, cà, mắm, muối, rau đậu, thịt heo, cá biển, cá lóc, cải xanh... không thiếu thứ gì. Một điều dễ thấy là những sản vật bày bán trên chợ “di động” đều được trồng và nuôi, hiếm thấy những mặt hàng đặc trưng của mùa nước nổi.

Chị Thu, chủ một chợ “di động” ở ấp Nhơn Thọ, xã Vĩnh Bình, huyện Châu Thành, cho biết : “Trước đây thời điểm này là bông súng ma ngoài đồng nhiều cắt không xuể, nhưng bây giờ bán toàn bông súng Đà Lạt trồng trong ao. Đã 3 năm qua, tới mùa nước nổi muốn có cá đồng, rau đồng bán cho bà con trong xóm tui phải chạy tuốt lên miệt Cái Dầu – Châu Phú hoặc về Long Xuyên mới mua được. Còn bỏ mối để chở về TPHCM như mọi năm hả, có mà ... nằm mơ!”