Sự lựa chọn của bà Clinton là đúng đắn và phù hợp với tình hình thực tế hiện nay. Trước ngày lên đường, phát biểu tại Hội Châu Á ở New York, bà Clinton nói: “Châu Á có nhiều đóng góp cho văn hóa thế giới, là một sức mạnh kinh tế thế giới, một khu vực có tầm quan trọng sống còn với Mỹ hôm nay và mai sau. Trong chuyến thăm đầu tiên của tôi tới châu Á với cương vị ngoại trưởng Mỹ, tôi muốn truyền đi bức thông điệp chúng tôi cần các đối tác hùng mạnh ở châu Á - Thái Bình Dương như cần các đối tác xuyên Đại Tây Dương”.
Dư luận Mỹ cho rằng việc bà Clinton chọn Nhật Bản là chặng dừng chân đầu tiên có ý nghĩa tượng trưng đối với nước đồng minh quan trọng nhất của Mỹ ở châu Á; thăm Hàn Quốc với vấn đề hạt nhân Triều Tiên là trọng tâm; thăm Indonesia, nước đông dân Hồi giáo nhất thế giới để cải thiện quan hệ với thế giới Hồi giáo bị xấu đi nhiều do hai cuộc chiến của Mỹ tại Iraq và Afghanistan và thăm Trung Quốc là đối tác chiến lược lớn ở châu Á.
Bà Clinton thừa nhận trong những năm qua Mỹ chưa chú ý đầy đủ đến châu Á nên trong chuyến công du lần này bà có nhiệm vụ yêu cầu các nhà lãnh đạo châu Á “can dự mạnh mẽ và kiên trì hơn” vào việc giải quyết các vấn đề toàn cầu. Tại Tokyo, phát biểu với các nhà lãnh đạo Nhật Bản, bà nói: “Quan hệ của Mỹ xuyên suốt Thái Bình Dương là không thể thiếu để đối mặt với mọi thách thức và nắm bắt cơ hội của thế kỷ 21. Nhờ tăng cường các quan hệ liên minh mang tính lịch sử của chúng tôi ở châu Á và thiết lập các quan hệ đối tác mới với các nước đang trỗi dậy, chúng ta có thể cùng nhau khắc phục mọi khó khăn mà không một nước nào đơn độc giải quyết được”.
Chuyến công du của bà Clinton đã có tác động ngay tới việc cải thiện quan hệ của Mỹ với các đối tác. Bà đã chuyển lời mời Thủ tướng Nhật Taro Aso tới Washington hội đàm với Tổng thống (TT) Barack Obama trong tháng này. Ông Taro Aso sẽ là nguyên thủ quốc gia nước ngoài đầu tiên gặp tân TT Mỹ. Tại thủ đô Jakarta, bà Clinton là ngoại trưởng Mỹ đầu tiên thăm Ban Thư ký ASEAN và thông báo sẽ tham dự hội nghị các ngoại trưởng ASEAN tại Thái Lan vào tháng 7 tới. Đây là sự thay đổi tầm nhìn của Washington đối với khu vực Đông Nam Á và mở ra một chương mới trong chính sách ngoại giao của Mỹ ở châu Á.
Báo chí Mỹ cho rằng chuyến công du của bà Clinton tại 4 nước châu Á là sự khởi đầu chính sách ngoại giao mới (“sức mạnh thông minh”)của chính quyền Obama nhằm khắc phục những yếu kém của chính quyền tiền nhiệm. Đúng như nhận định của Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Mỹ James Steinberg, chuyến công du châu Á của Ngoại trưởng Hillary Clinton chủ yếu là chuyến đi lắng nghe, tìm hiểu thực tế và những âu lo của các đối tác hợp tác với Mỹ để cùng nhau tìm kiếm giải pháp chung cho mọi vấn đề cùng quan tâm. Đài phát thanh Bắc Kinh bình luận: “Chuyến đi của bà Clinton không chỉ lắng nghe mà còn thăm dò xem chính sách châu Á của chính quyền Obama có thể thực hiện có kết quả hay không”.
Mặc dù Trung Quốc là chặng dừng chân cuối cùng của bà Clinton song các nhà quan sát quốc tế đều nhất trí cho rằng đó mới chính là trọng tâm của chuyến thăm. Tại Hội Châu Á ở New York, bà Hillary Clinton nói: “Có người cho rằng sự trỗi dậy của Trung Quốc khiến nước này trở thành một đối thủ, nhưng tôi tin rằng Mỹ và Trung Quốc là hai nước cùng có lợi và cùng thắng. Mỹ cần tăng cường hợp tác và mở rộng cơ hội chung với Trung Quốc trong các lĩnh vực hai bên cùng quan tâm, phù hợp với lợi ích của Mỹ”.
Chính sách ngoại giao của chính quyền Obama liệu có khác so với chính quyền tiền nhiệm? Kết quả chuyến thăm của bà Clinton sẽ trả lời câu hỏi này.
Bình luận (0)