Trong đó, câu thứ 2 phần chung (3 điểm) của cả hai đề đều đã buộc TS phải suy nghĩ đến những vấn đề hết sức quan trọng của nhân cách và bản lĩnh sống. Ví dụ, đề thi khối C: “Trong thư gửi thầy hiệu trưởng của con trai mình, Tổng thống Mỹ A. Lin-côn (1809 - 1865) viết: “Xin thầy hãy dạy cho cháu biết chấp nhận thi rớt còn vinh dự hơn gian lận khi thi”. Từ ý kiến trên, anh/chị hãy viết một bài văn ngắn (không quá 600 từ) trình bày suy nghĩ của mình về đức tính trung thực trong khi thi và trong cuộc sống”.

Hoặc đề thi khối D: “Hãy viết một bài văn ngắn (không quá 600 từ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến sau: “Một người đã đánh mất niềm tin vào bản thân thì chắc chắn sẽ còn đánh mất thêm nhiều thứ quý giá khác nữa”. Thực ra, việc dạy văn nghị luận xã hội đã diễn ra nhiều năm nay nhưng đề thi về loại văn này chưa thấy. Cho nên, đề thi dạng này là mới, sáng tạo.

Cách ra đề này cũng cho thấy vấn đề là học sinh học văn sau này không chỉ để viết văn, phê bình văn học mà học văn để ứng dụng vào cuộc sống. Tức là để môn văn sát thực tế hơn.

Nhưng với loại đề này, nếu hướng dẫn chấm quá tỉ mỉ, chi tiết như đáp án môn văn thi tốt nghiệp THPT là không ổn. Vì chỉ khuôn vào một số ý nhất định thì “chết” TS. Do vậy, loại đề thi này chỉ nên nêu lên những yêu cầu mang tính định hướng, phải dành cho người chấm quyền tương đối rộng trong việc thẩm định nội dung, chất lượng bài viết của TS.