Hôm qua, 28-9, Cục Thú y tổ chức buổi gặp gỡ các doanh nghiệp nhập khẩu sản phẩm đông lạnh phía Nam để triển khai các quy định mới về “Hướng dẫn quản lý, giám sát, xử lý, tiêu thụ sản phẩm động vật đông lạnh, ướp lạnh nhập khẩu làm thực phẩm”.
Ông Nguyễn Xuân Bình, Giám đốc Cơ quan Thú y Vùng VI, cho biết để bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm đối với các lô hàng thịt, tim, gan, thận ở dạng đông lạnh hoặc ướp lạnh nhập khẩu vào VN, Cục Thú y đã có những quy định mới như sau: Tất cả các lô hàng khi nhập vào VN thay vì doanh nghiệp (DN) được đưa hàng ngay về kho của mình như trước đây, thì từ ngày 1-10 sẽ phải lưu giữ tại các địa điểm, kho bãi được phép của cơ quan hải quan thuộc khu vực cửa khẩu. Trong thời gian chờ kết quả kiểm dịch, lô hàng phải được cơ quan kiểm dịch động vật niêm phong và chịu sự giám sát chặt chẽ của cơ quan hải quan hoặc của cơ quan kiểm dịch.
Đoàn kiểm tra liên ngành tỉnh Bình Dương kiểm tra hàng tại một kho lạnh trên địa bàn tỉnh. Ảnh: Đ.CƯỜNG
Hàng nhiễm khuẩn bị tiêu hủy hoặc tái xuất
Cục Thú y cũng đã chính thức thu hồi không thực hiện nội dung ở mục 2 công văn số 1168/TY-KD (ngày 14-7). Cụ thể, công văn 1168 cho phép: “Các lô hàng đã làm thủ tục kiểm dịch xuất khẩu (tại cửa khẩu của nước xuất khẩu) và hàng đang trên đường vận chuyển về VN sẽ tiếp tục được chiếu xạ nếu không bảo đảm các yêu cầu về vệ sinh thú y”. Tuy nhiên, nội dung này trái với quy định chiếu xạ của Bộ Y tế và có thể tạo điều kiện cho các DN “đen” tuồn hàng kém chất lượng vào VN. Vì thế, ông Bùi Quang Anh, Cục trưởng Cục Thú y, yêu cầu “các cơ quan thú y vùng, các cơ quan kiểm dịch dừng ngay việc thực hiện mục 2 của công văn này”.
Theo đó, từ nay trở đi hàng đông lạnh nhập khẩu bị nhiễm khuẩn chỉ có 2 hướng xử lý là phải tái xuất hoặc tiêu hủy. Nhiều DN than phiền về việc hàng đông lạnh nhập khẩu từ nay không còn cho phép chiếu xạ đã làm cho họ mất ăn mất ngủ vì hàng đang trên đường về (chưa kể hàng trăm tấn hàng đang nằm ở các cảng mà không ai dám lấy hàng ra vì lo ngại hàng bị nhiễm khuẩn). Chưa hết, DN còn phải bị xử phạt nếu cơ quan chức năng phát hiện họ nhập thịt “bẩn”, mức phạt từ 500.000 đồng- 1.000.000 đồng, mức cao nhất lên đến 20 triệu- 30 triệu đồng. Ông Tôn Quang Hùng, Phó Giám đốc Công ty TNHH một thành viên Thực phẩm đồ hộp Hạ Long, cho rằng nhà nhập khẩu không cố tình vi phạm. Nhà máy sản xuất ở nước ngoài người ta nhận xét tiêu chuẩn của VN quá cao chỉ đúng cho một khối thịt nóng (tức gia súc, gia cầm vừa được giết mổ), còn thịt xay thì dễ bị nhiễm khuẩn là chuyện đương nhiên.
Do đó, VN cần phải xây dựng tiêu chuẩn cho phù hợp với nước ngoài! Ông Lâm Bồng, đại diện Công ty Intermex TPHCM, cho rằng hàng kém chất lượng không phải lỗi từ người mua, người bán mà do yếu tố bên ngoài (có thể do vận chuyển).
Việc lấy mẫu tại cảng cũng bị các DN cho là không khả thi, do điều kiện môi trường ở cảng không bảo đảm nên để cho họ đưa hàng về kho lạnh cho chắc ăn! Nếu lấy mẫu ở cảng chỉ có lợi cho cảng cũng như hãng tàu (thời gian lưu hàng lâu họ thu được nguồn phí lớn), DN bị thiệt.
Siết để có hàng “sạch”
Về xử lý hàng nhập khẩu, Cục Thú y cũng quy định đối với các lô hàng không đạt yêu cầu vệ sinh thú y sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật (trước đây chủ yếu nhắc nhở), đồng thời lô hàng bắt buộc phải tái xuất hoặc tiêu hủy, không cho chuyển mục đích sử dụng (trước đây cho phép chuyển mục đích sử dụng). Về quản lý, bảo quản, sơ chế, đóng gói sản phẩm động vật đã được nhập khẩu, các DN phải đăng ký với chi cục thú y khi vận chuyển hàng về kho để bảo quản, sơ chế, bao gói và tiêu thụ trong nước.
Ông Bình cũng cho biết hiện nay, nhiều DN đã có kho riêng, ở TPHCM có khoảng trên 40 kho, Bình Dương trên 10 kho và một số kho ở các tỉnh khác. Vì thế, chi cục thú y các tỉnh, TP phải thường xuyên kiểm tra điều kiện vệ sinh thú y các kho này nhằm tránh tình trạng các DN tự đi đăng ký các kho lạnh không đạt vệ sinh như trước đây.
Ông Mai Văn Hiệp, Cục phó Cục Thú y, cho biết những thắc mắc chính đáng của DN sẽ được nghiêm túc xem xét giải quyết. Việc quản lý hàng đông lạnh nhập khẩu phải đạt mục đích cuối cùng là bảo đảm chất lượng sản phẩm cho người tiêu dùng. Việc không cho phép hàng kém chất lượng được chuyển mục đích sử dụng là để tránh tình trạng hàng kém chất lượng có thể bị tuồn ra thị trường tiêu thụ. Ông Bình cũng cho rằng việc xử lý vi phạm hành chính là đúng pháp luật, các mức phạt đều có trong khung quy định.