Ấy là bi kịch đằng sau hàng loạt vụ vỡ nợ do có kẻ ôm tiền tỉ rồi... “xù” hoặc mất khả năng chi trả - một hiện tượng đang xảy ra từ thành thị đến nông thôn, miền xuôi đến miền ngược, tạo nên một sự bất bình thường trong xã hội.

Khó có thể cắt nghĩa được vì sao Nguyễn Thị Kiều (Quảng Ngãi) lại có thể dễ dàng huy động được 47 tỉ đồng từ những người quá biết Kiều vốn là một công nhân bốc gạch, bị tai nạn thương tật phải đi bán vé số dạo. Bán vé số dạo không phải là việc xấu nhưng nó vốn chỉ gắn với thân phận người nghèo mà người nghèo thì rất khó vay tiền mượn bạc.

Ấy thế mà người ta vẫn nườm nượp đưa tiền cho Kiều, không có tiền thì cầm thế nhà đất, thậm chí đi vay rồi năn nỉ cho Kiều vay lại. Tất cả sự hoan hỉ có được phút chốc trở thành màn kịch bi thảm khi sự thật được phơi bày: Tất cả lãi suất cao ngất ngưởng, có khi  lên đến 50%/tháng mà Kiều lâu nay chi trả, hóa ra chỉ là từ khoản vay của người này trả cho người khác chứ trình độ Kiều thì làm sao để đồng tiền sinh lợi khủng khiếp như vậy.

Rất đông người ở thị xã Đồng Xoài (Bình Phước) mấy ngày qua cũng đang rầu rĩ vì vợ chồng chủ nợ Huỳnh Thị Lý đã mất khả năng chi trả cho khoản tiền vay tổng cộng trên 50 tỉ đồng. Hàng trăm khổ chủ tại quận Thủ Đức – TPHCM cũng đang khóc đứng khóc ngồi vì hàng chục tỉ đồng gửi cho vợ chồng bà Đàm Phụng ở phường Linh Tây, tiền thì chưa sinh lợi mà đôi vợ chồng này đã tự tử vào sáng 27-1. Khi sự việc đổ bể, mọi người mới té ngửa vì vợ chồng bà Phụng chỉ mới về đây tạm trú 2 năm, sự nghiệp làm ăn chẳng có gì để gọi là sinh lợi. 

Những thảm kịch cứ liên tiếp xảy ra và chiêu bài vẫn chỉ là vay vốn, lấy tiền người vay trước trả lãi suất cao cho người vay sau. Thứ lãi suất mà ngay cả các nhà kinh doanh tiền tệ tài ba cũng không thể mơ tới nhưng lại có sức hấp dẫn ma quái, khiến con người ta mụ mị nên cứ tin, cứ tự nguyện sập bẫy, thậm chí trong số nạn nhân có cả những cán bộ ngân hàng vốn được học hành tử tế về kinh doanh tiền tệ. Hậu quả là không chỉ con nợ mà cả chủ nợ cũng tán gia bại sản, thậm chí phải tìm đến cái chết để giải thoát cho sự mê muội.

Làm ra đồng tiền là rất khó nên khi có tiền thì ai cũng mong cho đồng tiền sinh sôi nảy nở. Nhưng làm cho đồng tiền sinh lợi là một việc hoàn toàn không dễ. Bởi vậy rất cần đến sự cân nhắc nếu không muốn tự nguyện sập vào cạm bẫy của những chiêu huy động vốn bằng lãi suất “ma mị”.