Lách cửa sau

Ngày 23-2, Tòa án Tối cao Philippines đã phán quyết bà Arroyo có thể ứng cử nghị sĩ trong cuộc bầu cử quốc hội vào tháng 5 tới, bác bỏ kiến nghị của một nghị sĩ phe đối lập đòi bà phải rời khỏi chính trường theo quy định của hiến pháp.

Bà Arroyo trở thành TT từ tháng 1-2001 sau cuộc đảo chính quân sự lật đổ TT Joseph Estrada phạm tội tham nhũng và lộng quyền. Bà thắng cử nhiệm kỳ 2 năm 2004 và không được quyền ứng cử nhiệm kỳ 3 trong cuộc bầu cử TT năm nay.

Dư luận Philippines cho rằng bà Arroyo ứng cử nghị sĩ quốc hội là có ý đồ sâu xa: Trở thành nghị sĩ là một bước tiến tới mục đích sửa lại hiến pháp để thay đổi chính phủ từ chế độ TT thành chế độ nghị viện do thủ tướng đứng đầu. Theo AFP, phe chỉ trích dự đoán bà Arroyo muốn trở thành thủ tướng đầu tiên của đất nước.

Tuy nhiên, uy tín của bà Arroyo hiện nay không được cao như những năm đầu làm TT. Trong 9 năm cầm quyền, bà đã bị phe đối lập tố cáo dính líu vào nhiều vụ tham nhũng và phải đối phó với 3 âm mưu đảo chính của giới quân sự bất mãn với chế độ.

Theo kết quả điều tra dư luận của tổ chức Pulse Asia vừa công bố, 68% ý kiến không còn tín nhiệm bà Arroyo, tỉ lệ cao nhất kể từ khi bà giữ chức TT. Kết quả đáng buồn này được tiết lộ chỉ một ngày sau khi tòa án tối cao chấp thuận cho bà ra tranh cử nghị sĩ trong cuộc tổng tuyển cử vào tháng 5.

Phe ủng hộ bà Arroyo rất vui mừng khi ủy ban bầu cử thông báo với cử tri Hiến pháp Philippines chỉ cấm bà tái ứng cử TT mà không cấm ứng cử nghị sĩ. Bà sẽ tranh cử tại tỉnh quê hương Pampanga để giành lại ghế hạ nghị sĩ của con trai bỏ trống.

Theo các cố vấn thân cận ở Phủ TT, sau khi trở thành nghị sĩ, bà Arroyo chắc chắn sẽ trở thành chủ tịch hạ viện hiện nay do các đồng minh chính trị của bà chiếm đa số.

Trong những tuần qua, bà Arroyo đã phát động chiến dịch lấy lòng cử tri, thăm tòa soạn nhiều tờ báo lớn và mời các nhà báo nước ngoài dự tiệc tại Phủ TT sau nhiều năm bà lạnh nhạt với họ trong các nghi lễ chính thức.

Bà cũng tung ra các trang quảng cáo trên báo giới thiệu những thành tựu kinh tế cùng nhiều di sản do bà để lại cho đất nước. Hãng AFP bình luận: “Không phải ngẫu nhiên mà phe chống đối cho rằng bà Arroyo muốn lách cửa sau vào quốc hội để trở lại nắm quyền lực”.