Tận thu!

Chính vì khó tin nên việc thu thuế thu nhập cá nhân đối với tiền trợ cấp thai sản đã gây không ít lúng túng với các sở thuế địa phương. Càng khó tin hơn khi chính Tổng cục Thuế trong một văn bản ban hành tháng 5-2009 cũng đã khẳng định tiền trợ cấp thai sản không phải chịu thuế. Song đùng một cái, trong văn bản trả lời một doanh nghiệp tại tỉnh Đồng Nai, một nữ phó tổng cục trưởng Tổng cục Thuế lại khẳng định chắc nịch: Trợ cấp thai sản phải chịu thuế. Bà tổng cục phó này đã viện dẫn “điều nọ, khoản kia” để “chốt” điều mà dư luận cho rằng tận thu thuế đến cả… bà đẻ.

Các chuyên gia về thuế đã lập tức bác bỏ và cho rằng đó là viện dẫn luật tùy tiện bởi trợ cấp thai sản là một trong những chế độ BHXH bắt buộc, không phải tiền lương, tiền công hay các khoản có tính chất tiền lương, tiền công, vì vậy không phải chịu thuế thu nhập cá nhân.

Thế là rõ, cái sự viện dẫn của lãnh đạo Tổng cục Thuế là sai và cái sai này không nhằm mục đích nào khác là tận thu. Chuyện “đánh thuế bà đẻ” không khỏi khiến người ta phải nhớ tới con số giật mình “tỉ lệ thuế - phí trên GDP ở Việt Nam cao gấp 1,4-3 lần so với các nước trong khu vực” được đưa ra trong báo cáo “Từ bất ổn vĩ mô đến con đường tái cơ cấu” mới đây. Báo cáo này do nhóm tư vấn chính sách kinh tế vĩ mô thực hiện trong khuôn khổ một dự án do Ủy ban Kinh tế của Quốc hội chủ trì với sự tài trợ của Chương trình Phát triển Liên Hiệp Quốc (UNDP) tại Việt Nam.

Ngay sau khi có số liệu trên, một lãnh đạo Bộ Tài chính đã “đăng đàn”, dẫn ra rất nhiều những con số thống kê để khẳng định rằng tỉ lệ thu phí - thuế của Việt Nam chỉ “nằm trong số các nước trung bình thấp” trên thế giới.

“Miệng nhà quan có gang có thép”. Cứ tin là tỉ lệ thu phí-thuế của ta thuộc hàng trung bình thấp trên thế giới nhưng sao thu cả thuế thu nhập với tiền trợ cấp thai sản? Tận thu đến thế là cùng và khi đã là tận thu thì liệu tỉ lệ thu phí - thuế ở nước ta có thực sự thấp?