Chưa có thương lượng đúng nghĩa
Ông Nguyễn Đức Kiên, Phó Chủ tịch Quốc hội, đánh giá tổ chức CĐ đã theo sát tình hình thực tế hiện nay của CNVC - LĐ, song hiện nay nhiều quy định của pháp luật chưa phù hợp với tình hình mới. Các cuộc ngừng việc tập thể liên tiếp cho thấy cần phải nhìn nhận lại về mối quan hệ lao động. “Theo tôi, chúng ta không nên lạm dụng từ “lao động giá rẻ” khi đề cập đến nguồn nhân lực. Phải bảo đảm hài hòa lợi ích cho các bên. Cần nhìn nhận thực tế hơn, phù hợp với nền kinh tế thị trường có sự cạnh tranh”- ông Kiên nói.
Ông Mai Đức Chính, Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ VN, cho rằng hiện CĐ cơ sở đang phải “gánh” quá nhiều nhiệm vụ trong khi chính sách pháp luật chưa đủ mạnh để hỗ trợ cán bộ CĐ cơ sở. Sự thương lượng chưa thực sự diễn ra theo đúng nghĩa mà mới chỉ là thỏa thuận, mang tính đối phó. Đồng ý với quan điểm này, bà Huỳnh Thị Nhân, Thứ trưởng Bộ LĐ-TB-XH, nhìn nhận điểm nóng về tranh chấp lao động diễn ra ở từng DN, thuộc phạm vi giải quyết của CĐ cơ sở. Song CĐ cơ sở ở những DN xảy ra tranh chấp, ngừng việc tập thể đa phần chưa đủ mạnh. CĐ cấp trên cần chia sẻ trách nhiệm với cơ sở.
Tăng vai trò của CĐ cấp trên cơ sở
Theo ông Nguyễn Hòa Bình, Phó Chủ tịch Thường trực Tổng LĐLĐ VN, cán bộ CĐ không thể tham gia vào quá nhiều lĩnh vực, can thiệp quá sâu vào công việc của DN, dù có liên quan đến quyền lợi người lao động (NLĐ). Ví dụ, trong các cuộc ngừng việc tập thể tại DN ngoài Nhà nước, tại sao CĐ cơ sở không lãnh đạo? Bởi nếu họ đứng ra tổ chức đình công thì ngay đến công việc của họ cũng khó được bảo đảm chứ đừng nói đến việc bảo vệ công nhân. Vì thế, một số nhiệm vụ không thực tế, cần phải có sự tham gia của cơ quan quản lý Nhà nước và có quy định đầy đủ về quyền của cán bộ CĐ cơ sở.
Ông Nguyễn Đức Kiên cũng cho rằng cần phải khẩn trương sửa đổi, bổ sung Bộ Luật Lao động nhằm khắc phục những hạn chế, bất cập của pháp luật lao động hiện hành. Trong đó tập trung vào việc hoàn thiện về thương lượng tập thể; về tiền lương theo hướng bảo đảm tiền lương thực tế của NLĐ theo thị trường; về giải quyết tranh chấp lao động, đình công theo hướng đơn giản, khả thi hơn; về cơ chế đối thoại tại nơi làm việc. Đặc biệt là các quy định về CĐ trong quan hệ lao động theo hướng tăng cường vai trò của CĐ cấp trên cơ sở. Chỉ có như vậy CĐ cơ sở mới có thể làm tốt các nhiệm vụ của mình, thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của NLĐ.