Bạn trẻ chưa biết tự đánh giá về mình

Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng giới trẻ thể hiện mình không phù hợp với những gì mình có. Có nhiều bạn vỗ ngực cho rằng mình giỏi hơn, nổi bật hơn những người xung quanh và không ngại thể hiện ra ngoài bằng ngôn ngữ, hành động, cách ăn mặc... Bên cạnh đó, cũng có rất nhiều bạn trẻ thiếu tự tin và để che lấp sự thiếu tự tin đó, các bạn phải thể hiện mình quá lên cho mọi người biết mình không hề thua kém ai. Tất cả những sự thể hiện như vậy đều cho thấy các bạn trẻ ngày nay còn thiếu kỹ năng sống, đặc biệt là việc tự đánh giá chính xác về mình.

Chưa biết lượng sức mình

Theo TS tâm lý Huỳnh Văn Sơn, Trưởng Khoa Tâm lý học Trường ĐH Sư phạm TPHCM, kỹ năng tự đánh giá về mình là một trong những kỹ năng sống quan trọng nhất. Tuy nhiên, nhiều bạn trẻ chưa nhận thấy vai trò quan trọng của việc tự nhìn nhận, đánh giá bản thân. Cụ thể, trong cuộc khảo sát mới đây do TS Huỳnh Văn Sơn thực hiện đối với học sinh, sinh viên về việc tự đánh giá kỹ năng sống của chính mình thì kỹ năng tự đánh giá bản thân chỉ có mức trung bình khá thấp (đạt thang điểm 3.37, xếp thứ 11) so với các kỹ năng khác. Cũng trong cuộc khảo sát, chỉ có 81/243 sinh viên cho rằng kỹ năng tự đánh giá bản thân là cần thiết. Điều này cho thấy các bạn trẻ rất ít khi tự đánh giá bản thân để nhìn nhận đúng về mình, dẫn đến những cách thể hiện mình không phù hợp, thậm chí lệch lạc, phản cảm.

Cũng theo TS Huỳnh Văn Sơn, có rất nhiều bạn trẻ ngày nay có thói quen nghĩ rằng mình là “rốn của vũ trụ, trung tâm của trái đất và ngôi sao của bầu trời” nên không biết lượng sức mình, thậm chí có những hành động đánh bóng bản thân, nói quá về mình, thể hiện mình quá lố... Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến những chuyện bi hài trong cuộc sống mà khi sự thật được khám phá thì các bạn trẻ đã đánh mất chính mình, mất luôn niềm tin ở những người xung quanh. Những trường hợp bạn trẻ vừa có một chút thành tích mà đã tự đưa mình lên mây rồi sống trong sự huyễn hoặc không có thật hay những bạn trẻ ăn mặc lập dị để chứng tỏ cái tôi nổi bật của mình cũng xuất phát từ việc họ chưa biết đặt mình giữa mọi người và nhầm tưởng sự chú ý của mọi người đối với mình là ngưỡng mộ nên càng ra sức “thể hiện” nhiều hơn.

Thể hiện đúng về mình: không khó!

Do không trung thực trong việc nhìn nhận bản thân, Nguyên, một nhân viên kiểm toán, đã trở thành trò cười cho bạn bè, đồng nghiệp. Lúc nào đến cơ quan, Nguyên cũng mặc những bộ đồ theo cô là cả trăm USD “xách tay từ bển về” khiến các đồng nghiệp phải trầm trồ. Nguyên còn nói rằng gia đình cô hầu hết đã định cư ở Mỹ. “Đi làm là để cho vui thôi, chứ lương ba cọc, ba đồng làm sao đủ tiêu!”, cô thường nói với đồng nghiệp như vậy. Tuy nhiên, khi gặp lại bạn bè cũ, Nguyên lại khoe: “Lương mình bây giờ một tháng vài ngàn USD mà không đủ xài. Sắp tới mình tính chuyển công ty khác lương cao hơn nữa” khiến ai cũng phải thán phục.

Mỗi lần uống cà phê, Nguyên đều “tổng kết” tài sản của mình lên tới hàng tỉ đồng khiến ai cũng phải đặt câu hỏi: “Ra trường mới được 5 năm, cô ấy làm gì mà có nhiều tiền thế?”. Nghe vậy, Nguyên còn thêm: “Đó là mình còn chết một khoản lớn ở sàn chứng khoán đó”. Nhưng chẳng bao lâu sau mọi người cũng vỡ lẽ, những điều Nguyên nói đều hoàn toàn không có. Cô chỉ là một nhân viên kiểm toán bình thường, quần áo cô mặc là đồ cũ của chị họ cho... Sự đánh bóng bản thân quá mức đã biến Nguyên “mất điểm” trong mắt mọi người.

Những trường hợp thể hiện mình quá mức như vậy không hiếm gặp trong cuộc sống hằng ngày, chứng tỏ rất nhiều bạn trẻ ngày nay rất muốn khẳng định và thể hiện cái tôi. Tuy nhiên, để đánh giá về mình chính xác và thể hiện cái tôi một cách phù hợp, đòi hỏi các bạn trẻ phải có kỹ năng. Theo TS Huỳnh Văn Sơn, để biết chính xác về mình không thể chỉ thông qua người khác mà trước nhất, tự mình hãy nghe ngóng nội lực của bản thân. “Mỗi ngày hãy tự soi gương ít nhất 3 lần, sự huyễn hoặc về sắc đẹp của mình sẽ được giảm bớt. Hãy so sánh mình với những người thật sự giỏi thì bản thân sẽ cảm thấy mình là một người rất bình thường chứ không hề phi thường trong cuộc sống. Khi đã biết mình là ai, bạn trẻ sẽ có cách thể hiện mình chính xác trong từng hoàn cảnh, trong các mối quan hệ và có cách ứng xử phù hợp”- TS Huỳnh Văn Sơn chia sẻ.

* Xem các bài viết liên quan tại đây