Nhật: Robot chăm sóc người già

Trong mùa xuân năm nay, các công ty Nhật Bản dự kiến sẽ bắt đầu tiếp thị một loại “quần robot” chạy bằng pin được thiết kế để giúp người già yếu tự đi lại được. Trước đó, một loại robot có tên là Wakamaru, cao khoảng 1 m, có thể nói và di chuyển, được trang bị 2 camera ở mắt đã xuất hiện trên thị trường và phần lớn được người đi làm sử dụng để theo dõi bố mẹ lớn tuổâi của họ ở nhà. Theo Hiệp hội Robot Nhật Bản, những thiết bị nói trên và những robot đang được nghiên cứu sẽ khiến doanh số robot ở Nhật Bản tăng từ 4 tỉ USD hiện nay lên đến 14 tỉ USD vào năm 2010 và 40 tỉ USD trong năm 2025.

Tại Nhật Bản, số người trên 65 tuổi được dự báo sẽ chiếm 36% dân số Nhật trong năm 2050, gần gấp đôi so với tỉ lệ 19% hiện nay. Ngoài ra, việc phụ nữ Nhật Bản ngày càng phản đối quan niệm truyền thống rằng họ phải ở nhà để chăm sóc cho người thân lớn tuổi khiến số người già cần chăm sóc ngày càng nhiều. Yukiko Sato, giám đốc nhà dưỡng lão Katsura-ryo, cho biết: “Hiện có khoảng 600 người ở trong danh sách chờ được vào đây trong khi nhà dưỡng lão chỉ có khả năng chăm sóc cho 80 người.”. Vì thế, về lâu dài, nhà dưỡng lão không phải là một chọn lựa có lợi về mặt kinh tế do đến một lúc nào đó sẽ không có đủ người để chăm sóc cho người già.

Trong khi đó, giải pháp “nhập khẩu” bác sĩ và y tá nước ngoài chăm sóc cho người già bị cản trở bởi tâm lý bài ngoại. Lãnh đạo các nước Philippines và Thái Lan - 2 nước đang thương thảo hiệp định thương mại tự do với Nhật Bản - từng đề nghị nước này cấp visa cho hàng chục ngàn y tá nước ngoài. Tuy nhiên, điều này khó có thể xảy ra ở một đất nước mà mỗi năm chỉ cấp khoảng 50.000 visa việc làm trong thập kỷ qua. Con số trên chỉ là một phần nhỏ trong số 640.000 dân nhập cư đến Nhật Bản mỗi năm mà các nhà dân số học cho là cần thiết để ngăn không cho dân số Nhật Bản sụt giảm. Xuất phát từ sự bài ngoại như thế, các nghiệp đoàn y tá ở Nhật Bản đã thành công trong việc vận động các nhà làm luật của Đảng Dân chủ tự do cầm quyền không để các bác sĩ và y tá nước ngoài sang làm việc ở nước này vào cuối tháng 2 vừa qua.

Bị kẹt giữa vấn đề chi phí lao động cao trong nước và tâm lý phản đối dân nhập cư của người Nhật Bản, một số chính trị gia thậm chí còn đề nghị “xuất khẩu” một số người già sang Thái Lan và Philippines, nhưng đề xuất này chưa bao giờ được công chúng ủng hộ. Chính vì thế, cho dù giá bán lẻ của mỗi chiếc máy tắm người vào khoảng 50.000 USD, tương đương với tiền lương mỗi năm cho 2 y tá người Philippines, rất có thể robot sẽ trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống của hàng triệu người Nhật lớn tuổi sau này, nhất là khi Chính phủ Nhật đang thúc đẩy việc chăm sóc người lớn tuổi ngay tại nhà.