Chuyến thăm sóng gió

Tin mới

28/12/2013 00:00

Mỹ và Nhật đạt được một đột phá hôm 27-12 khi chính quyền tỉnh Okinawa chấp thuận cho di dời căn cứ quân sự Futenma của Mỹ ra khu vực bờ biển, kết thúc 17 năm tranh cãi về vấn đề này.

Thỏa thuận  đạt được sau  khi Thủ tướng Shinzo Abe cam  kết với Thống  đốc  Hirokazu Nakaima  là sẽ đầu  tư 2,9  tỉ USD vào nền kinh tế Okinawa mỗi năm  cho  đến năm  2021.

Tuy nhiên,  không  rõ đột phá  này  có  xoa dịu được  nỗi thất vọng của  Washington đối với chuyến thăm  ngôi đền tranh  cãi Yasukuni  của  ông Abe hay không?

Chuyến   thăm  sáng 26-12 vấp  phải  chỉ  trích  dữ  dội  của Trung Quốc  và Hàn Quốc.  Trang tin QQ của  Trung Quốc  dẫn lời Ngoại trưởng Vương Nghị tuyên bố nếu Tokyo tiếp tục thách thức  thì Bắc  Kinh sẽ “chiều  đến  cùng”. Báo chí Trung Quốc cũng kêu gọi trả đũa thay vì chỉ “phản đối mạnh mẽ”. Liên hiệp châu Âu (EU) cũng  phê phán chuyến thăm trong khi nhiều nhà phân  tích lo ngại Đông Bắc Á sẽ bị đẩy  gần  hơn đến  bờ vực xung đột vì chuyện này.

 

Biểu tình phản đối chuyến thăm đền Yasukuni của ông Abe tại Seoul - Hàn Quốc
Ảnh: REUTERS
Biểu tình phản đối chuyến thăm đền Yasukuni của ông Abe tại Seoul - Hàn Quốc Ảnh: REUTERS

 

Ngay cả báo chí Nhật Bản cũng không đồng tình. Tờ Mainichi nhận  định chính  ông  Abe đã đặt  trở ngại trước  cánh cửa  đối thoại mà ông khẳng  định luôn để ngỏ cho Trung Quốc và Hàn Quốc.  Tỉ lệ ủng hộ trong nước đối với ông Abe cũng  có thể bị thách thức.

Nhưng đáng  kể nhất  là thái độ của  Mỹ. Chưa bao  giờ “bật” lại Tokyo song lần này  Washington cũng  bày  tỏ “thất  vọng”. Ông Michael Green, cựu cố vấn về châu Á của cựu Tổng thống George  W. Bush,  nói nhiều  quan  chức  Mỹ... té ngửa  về hành động  của ông Abe. “Ở đây không  bàn đến khía cạnh đạo đức. Mỹ thất vọng  vì Tokyo lệch  khỏi quỹ đạo  gắn  kết đồng  minh vào thời điểm then chốt”  - ông Green bình luận.

Mỹ lo nhất  là 2 đồng  minh lớn Hàn Quốc và Nhật Bản luôn như nước với lửa. Trong  thời gian  ngắn  qua, cả 2 phần  nào đứng chung chiến  tuyến  khi Trung Quốc thiết lập vùng  nhận dạng   phòng  không  trên  biển Hoa  Đông. Vậy  mà  giờ  đây chuyến thăm đền đã tung hê hết.

Ông  Abe  là  thủ  tướng  đương   nhiệm   đầu  tiên  thăm  đền Yasukuni  kể từ chuyến thăm  năm  2006 của  cựu  Thủ tướng Junichiro Koizumi. Mỹ không  chỉ trích ông Koizumi nhưng  với ông Abe thì khác.  Ông nội của  ông Abe từng bị bắt dù không bị kết án là tội phạm chiến tranh,  còn bản thân thủ tướng Nhật không hề che giấu ý định tăng cường  ảnh hưởng của Nhật Bản bằng  cách củng  cố sức  mạnh quân  sự.

Dĩ nhiên,  theo  các  nhà  phân  tích, Tokyo và Washington sẽ không  “nghỉ chơi”  nhau. Ông Abe vẫn chia  sẻ các  mục  đích chung với Mỹ và hào  hứng tham  gia Hiệp định Đối tác  xuyên Thái Bình Dương (TPP).  Nhưng  Mỹ sẽ phải “xét lại” với ông. “Mỹ luôn muốn  ủng hộ Nhật Bản trong tranh  chấp chủ quyền với láng  giềng  song đồng  thời cũng  rất lo ngại  về thái độ  tả khuynh  của  Thủ tướng Abe. Điều này chắc chắn sẽ làm phức tạp thêm  kế hoạch của  Mỹ tại châu Á” - ông Weston Konishi, một chuyên gia về châu Á, đánh  giá

Mỹ Nhung
Bình luận

Đăng nhập với tài khoản:

Đăng nhập để ý kiến của bạn xuất bản nhanh hơn
 
 
Hoặc nhập thông tin của bạn

Mới nhất Hay nhất