MÔ HÌNH CHÍNH QUYỀN ĐÔ THỊ

Phải bắt đầu từ công tác cán bộ

Tin mới

17/08/2013 23:32

Chính quyền đô thị sẽ đổi mới mọi mặt mà tổ chức cán bộ không kịp thay đổi sẽ cản trở sự phát triển

Ngày 17-8, Thành ủy TP HCM đã tổ chức lấy ý kiến các cán bộ cấp cao nghỉ hưu tại thành phố về dự thảo đề án thí điểm mô hình chính quyền đô thị. Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP HCM Lê Thanh Hải chủ trì hội nghị. Đa số đại biểu kiến nghị để phục vụ hiệu quả mô hình chính quyền đô thị, thành phố cần có kế hoạch xây dựng một lực lượng cán bộ, công chức vừa có tâm vừa có tầm.

Mô hình hay, con người cũng phải hay

Ông Võ Viết Thanh, nguyên ủy viên Trung ương đảng, nguyên chủ tịch UBND TP HCM, cho rằng tại sao chúng ta không đặt vấn đề cực kỳ quan trọng là công tác cán bộ để từ đó chọn được cán bộ có tài, có đức, có bản lĩnh, có tâm huyết phục vụ sự phát triển của thành phố theo mô hình chính quyền đô thị. Ông Thanh khẳng định: “Dẫu mô hình có hay thế nào chăng nữa mà không có những cán bộ có tâm, có tài thì cũng không làm được gì”.
 
Quận 2 sẽ là một phần của TP vệ tinh phía Đông khi TP HCM xây dựng mô hình chính quyền đô thị  Ảnh: TẤN THẠNH
 
Cùng quan điểm, bà Nguyễn Thị Hoài Thu, nguyên chủ nhiệm Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội, đặt câu hỏi: “Thành phố đã chuẩn bị đội ngũ cán bộ đúng chuẩn cả về trình độ, năng lực và thực tiễn để tiếp quản mô hình chính quyền đô thị hay chưa?”.
 
Bà Thu nói tiếp: Tôi biết thành phố có chủ trương và trích một khoản kinh phí khá lớn để đào tạo cán bộ nguồn. Mơ ước của riêng tôi là cán bộ của thành phố cũng như các tỉnh khác phải là nguồn cho Trung ương. Cán bộ ở Trung ương cũng nên luân chuyển về làm việc thật ở địa phương chứ không phải “mượn ghế ngồi” để rồi đến khi Trung ương không điều lên thì “đi không nỡ, ở không xong”, chờ cho hết nhiệm kỳ hoặc có ai đó gặp sự cố thì mình lấp lỗ trống. Nếu đào tạo cán bộ như thế thì hổng một vài thế hệ.
 
Còn nguyên bộ trưởng Bộ Lao động Việt Nam (nay là Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội) Nguyễn Thọ Chân đưa ra nhận định: “Chính quyền đô thị sẽ đổi mới mọi mặt mà tổ chức cán bộ không kịp thay đổi sẽ cản trở sự phát triển”.

Cải cách bộ máy

Song song với công tác cán bộ, nhiều đại biểu kiến nghị đã đến lúc phải cải cách mạnh mẽ bộ máy từ Trung ương đến địa phương vì cồng kềnh, trùng lắp chức năng, kém hiệu quả. Ông Võ Viết Thanh nhẩm tính cứ 30 người lao động làm ra của cải thì phải “nuôi” một cán bộ. Một đất nước năng suất lao động còn thấp mà lại nuôi một bộ máy hành chính quá cồng kềnh thì sức đâu, tiền đâu để phát triển.
 
Để tăng thêm quyết tâm trong cải cách hành chính, ông Thanh đề nghị cần đánh giá, tổng kết bộ máy nhà nước nói chung và của TP HCM nói riêng để rút ra được ưu điểm, khuyết điểm; phải nhìn thẳng vào sự thật, quyết tâm sửa đổi mới tạo được đồng tình trong xã hội để tiến hành cải cách bộ máy, phục vụ cho mô hình chính quyền đô thị.
 
Còn theo ông Phạm Chánh Trực, nguyên chủ tịch HĐND TP HCM, thực tế hiện nay Trung ương xem quản lý thành phố không khác quản lý một tỉnh bất kỳ, kể cả một tỉnh có dân số nhỏ hơn nhiều lần so với TP HCM. Điều này rất bất hợp lý và gây khó khăn trong điều hành thực tế của thành phố. Xây dựng chính quyền đô thị là đòi hỏi khách quan của một cộng đồng dân cư đông đúc, quan hệ nội bộ nhân dân cũng như với bên ngoài, kể cả nước ngoài, với các cấp quản lý nhà nước từ cơ sở đến Trung ương trên mọi lĩnh vực hoạt động kinh tế - xã hội, văn hóa… Những mối quan hệ đó rất dày đặc, đa dạng, liên tục với cường độ cao, quy mô lớn và đan xen phức tạp.
 
“Vì vậy cần có một hệ thống điều hành quản lý thích hợp, đủ mạnh, tính tập trung cao, nhanh nhạy, linh hoạt, bảo đảm kỷ cương, luật pháp đồng thời tạo môi trường xã hội lành mạnh, thuận tiện, mở rộng dân chủ, khuyến khích mọi công dân phát huy trí tuệ, tài năng để bảo đảm cuộc sống riêng và góp phần xây dựng đất nước” - ông Phạm Chánh Trực đề xuất.

Giữ giá trị lịch sử

Liên quan đến tên gọi 4 thành phố vệ tinh tạm thời Đông, Tây, Nam, Bắc, ông Võ Viết Thanh đề nghị cần xem lại tên gọi, nên giữ lại tên quận, huyện như Gò Vấp, Thủ Đức, Hóc Môn, Bình Chánh... vì những địa danh này đã đi sâu vào tâm trí của bao thế hệ người dân Việt. Đông, Tây, Nam, Bắc nghe kỳ kỳ, không thuận tai.

Quan điểm của ông Võ Viết Thanh được nhiều đại biểu khác đồng tình. Bà Nguyễn Thị Hoài Thu kể: hiện nay TP HCM có nhiều tên đường, tên phố lạ hoắc. Có những tên không biết đó là ai. Nước ta có rất nhiều vị anh hùng dân tộc, có biết bao nhiêu người có công với đất nước từ khi dựng nước và giữ nước tại sao không đặt cho tên đường.

ÔNG MAI QUỐC BÌNH, NGUYÊN PHÓ TỔNG THANH TRA CHÍNH PHỦ:


Dùng quy hoạch để chỉnh trang đô thị

Mô hình chính quyền đô thị phải tạo ra bước đổi mới về cơ chế tổ chức trong quản lý TP HCM. Xác định đâu là quyền chủ động của mình trong chính quyền đô thị mà ta muốn thiết kế. Thí dụ như chủ động quy hoạch và quy hoạch lại trên toàn địa bàn TP HCM. Hiện nay ta quy hoạch từng mảng chứ không phải quy hoạch trên nền tảng đô thị sung túc trẻ trung. Dùng sức mạnh quy hoạch để phát triển. Ta có ngoại thành mênh mông mà sử dụng yếu quá.
 
Còn trong nội thành, mặt tiền thì được chứ sau lưng rất nhếch nhác. Sao không dùng sức mạnh quy hoạch để thiết kế, chỉnh trang lại thành phố. Thành phố phải đứng ra thực hiện quy hoạch, tổ chức luôn chứ không thả cho chủ đầu tư như hiện nay.

ÔNG PHẠM CHÁNH TRỰC, NGUYÊN CHỦ TỊCH HĐND TP HCM:

 
13 quận nội thành phải là chính quyền 2 cấp

Tôi cho rằng đề án cần làm rõ thực trạng chính quyền hiện hữu bất cập như thế nào, trên những lĩnh vực gì và khó khăn ở đâu không thể vượt qua nên phải thay đổi. Theo đề án của thành phố, khu vực 13 quận nội thành không có cấp cơ sở hoàn chỉnh.
 
Như vậy bộ phận chính và tiêu biểu nhất của chính quyền đô thị TP HCM chỉ có 1 cấp là cấp thành phố, còn quận - phường chỉ có cơ quan hành chính. Như vậy, lẽ ra khi đổi mới mô hình chính quyền hiện hữu thành chính quyền đô thị 2 cấp thì bộ phận mang tính đại diện nhất của thành phố là 13 quận nội thành phải là điển hình tiêu biểu của chính quyền đô thị 2 cấp. Nhưng giờ đây, bộ phận đó chỉ còn là những cơ quan hành chính đơn thuần, chỉ chịu trách nhiệm với cấp trên, không chịu trách nhiệm với dân trên quy mô phân nửa dân số thành phố.

Nếu các thành phố Đông, Tây, Nam, Bắc được xác định là cấp chính quyền cơ sở, dưới cấp chính quyền TP HCM thì cấp cơ sở đó quá lớn (4 cơ sở chiếm khoảng 745,72 km2, dân số 3,4 triệu người). Làm thế nào để cán bộ cơ sở sát dân, làm thế nào để dân tiếp xúc, gặp gỡ cấp thẩm quyền cơ sở?

ÔNG PHAN XUÂN ĐỢT, NGUYÊN BỘ TRƯỞNG BỘ LÂM NGHIỆP:

Phải cho dân thấy tính ưu việt

Xây dựng mô hình chính quyền mới phải đúng với bản chất của chế độ là chính quyền của dân, do dân và vì dân. Do đó phải làm rõ cho người dân thấy cái gì được, chưa được để người dân nhìn ra được mô hình mới có ưu việt hơn cái cũ.

Để làm tiền đề cho việc xây dựng mô hình chính quyền đô thị, ta nên tổng kết một cách toàn diện TP HCM từ năm 1975 đến nay; từ đó đặt ra mục tiêu đến năm 2020 thì người dân có hết nghèo hay không?

TRUNG TƯỚNG MAI XUÂN VĨNH, NGUYÊN TƯ LỆNH QUÂN CHỦNG HẢI QUÂN:

“Đẻ đau mới ra con được”

Chính quyền đô thị sẽ làm TP HCM phát triển nên tôi rất ủng hộ. Việc xây dựng chính quyền đô thị sẽ gây xáo trộn về địa giới và cơ quan các cấp. Điều đó đòi hỏi phải lột xác cách làm việc của chúng ta chứ không phải lắp từ cái cũ qua cái mới.
 
Thành phố sẽ có những khó khăn khi thực hiện mô hình này nhưng thực tiễn đòi hỏi phải làm. Đẻ phải đau nhưng đau mới ra con được. Chứ giờ chúng ta cứ kêu khó mà không làm là không nên.
 
Toàn thành phố phải quyết tâm để thực hiện. Thành phố nên đề nghị Trung ương cùng trực tiếp làm với mình để khi có khó khăn, mâu thuẫn thì giải quyết luôn. Có như thế đề án sẽ có trọng lượng hơn, hiệu quả hơn.
PHAN ANH