Mỹ, EU đồng loạt cảnh báo Trung Quốc về biển Đông

Theo người phát ngôn của ông Kerry, hình ảnh vệ tinh do ImageSat International (ISI) chụp trong khoảng thời gian từ ngày 3-2 đến 14-2 cho thấy Trung Quốc đã triển khai tên lửa phòng không trên đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa (của Việt Nam).

Ông Kerry nói Mỹ dự kiến tổ chức một cuộc trò chuyện “hết sức nghiêm túc” với Trung Quốc về sự hiện diện quân sự này. “Tất cả bằng chứng đều chỉ ra rằng (Trung Quốc) đã gia tăng hoạt động quân sự hóa bằng cách này hay cách khác. Đó là một mối quan tâm không hề nhỏ” – ngoại trưởng Mỹ nhấn mạnh.

Bãi biển đảo Phú Lâm trống trơn hôm 3-2 (phải) và tràn ngập bệ phóng tên lửa hôm 14-2 (trái). Ảnh: ImageSat International

Những hình ảnh mới nhất trên đảo Phú Lâm do vệ tinh của ISI chụp được cho thấy 2 khẩu đội gồm 8 bệ phóng tên lửa đất đối không HQ-9 và radar cùng phương tiện cơ giới hỗ trợ. Chúng xuất hiện sau ngày 3-2. Một số phương tiện truyền thông như đài Fox News (Mỹ) và cơ quan quốc phòng Đài Loan đã xác nhận thông tin này là đúng sự thực.

Tuy nhiên, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị nói rằng tất cả chỉ là thông tin bịa đặt của truyền thông phương Tây. Ông này tiếp tục luận điệu quen thuộc rằng các đảo nhân tạo phi pháp của Trung Quốc ở biển Đông cần trang bị “cơ sở phòng thủ giới hạn” và điều đó “phù hợp với quyền sinh tồn cũng như tự vệ theo luật pháp quốc tế”.

Trong khi Bắc Kinh ủng hộ việc mở rộng lực lượng tuần tra hải quân và xây đảo nhân tạo của nước này ở biển Đông thì Washington phản đối những hạn chế về tự do hàng hải và các tuyên bố chủ quyền phi lý của Trung Quốc.

Mỹ cách đây vài tuần đã điều khu trục hạm tên lửa dẫn đường USS Curtis Wilbur tiếp cận trong phạm vi 12 hải lý quanh đảo Tri Tôn thuộc quần đảo Hoàng Sa để thách thức yêu sách chủ quyền của Bắc Kinh.

Đô đốc Harry Harris, Tư lệnh Bộ chỉ huy Thái Bình Dương của Mỹ, ngày 17-2 cam kết: “Chúng tôi sẽ thực hiện nhiều hoạt động thể hiện quyền tự do hàng hải ở biển Đông hơn trong thời gian tới. Chúng tôi không có ý định dừng lại”.

Hình ảnh vệ tinh ngày 8-1 cho thấy trên đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây trái phép trên Đá Vành Khăn xuất hiện một bức tường chắn sóng và cầu cảng mới xây. Ảnh: Trung tâm Nghiên cứu quốc tế và chiến lược

Cùng với Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) hôm 17-2 cũng cảnh báo Trung Quốc nên tôn trọng phán quyết của Tòa Trọng tài Thường trực (PCA) tại The Hague – Hà Lan dự kiến công bố trong năm nay. Phán quyết này liên quan tới vụ kiện của Philippines về tranh chấp lãnh thổ với Trung Quốc ở biển Đông.

Phó trợ lý bộ trưởng quốc phòng Mỹ đặc trách khu vực Nam Á và Đông Nam Á, Amy Searight, cho biết Mỹ, EU và các đồng minh như Úc, Nhật Bản và Hàn Quốc phải sẵn sàng làm cho phán quyết của PCA có tính ràng buộc, đồng thời bắt Trung Quốc trả giá nếu họ không tôn trọng phán quyết trong trường hợp thua kiện.

"Mất uy tín cũng là một cái giá song chúng ta có thể nghĩ thêm những cách khác để bắt Trung Quốc phải trả giá thêm" - bà Searight nói.

Ông Klaus Botzet, người đứng đầu bộ phận chính trị của Phái đoàn EU tại Washington, cho biết Trung Quốc sẽ rất khó để chống lại cộng đồng quốc tế. “Một phương Tây và một cộng đồng quốc tế nói chung sẽ là cả vấn đề đối với Bắc Kinh. Nếu chúng ta nhất trí rằng luật pháp quốc tế do PCA thiết lập cần phải được tôn trọng, đó là một thông điệp rất mạnh mẽ và rất khó bỏ qua” – ông Botzet nhận định.

P.Nghĩa (Theo BBC, Reuters)