Quan hệ của gia đình thủ tướng Campuchia với ngành năng lượng

Báo cáo trên được The Phnompenh Post (Campuchia) đăng tải hôm 7-7, thể hiện rõ nhiều thành viên trong gia đình ông Hun Sen đạt lợi nhuận lớn từ những nhà máy điện tới lĩnh vực năng lượng tái tạo, cho tới dầu khí.

Theo Global Witness, không có gì bất ngờ khi gia đình người đứng đầu Campuchia “có cổ phần đáng kể trong lĩnh vực năng lượng của ước nhà”, đồng thời chỉ ra 6 công ty năng lượng mà gia đình ông Hun Sen có liên hệ.

Báo cáo cho biết nhiều thành viên trong gia đình này có liên hệ với công ty Cambodia Electricity Private (CEP) của Thượng nghị sĩ đảng Nhân dân Campuchia Ly Yong Phat. Công ty này từng cung cấp 95 triệu kilowatt điện cho thủ đô năm 2014.

Những giám đốc cấp cao của CEP có Hun Mana, Hun Manith, Hun Maly - lần lượt là con gái lớn, con trai cả và con gái thứ của ông Hun Sen. Cả ba nhân vật này cùng với mẹ vợ của Hun Manith tham gia vào CEP từ năm 2005.


Vợ của thủ tướng Hun Sen, bà Bun Rany (bìa trái) từng là một cổ đông của công ty dầu khí Kampuchea Tela. Ảnh: REUTERS

Vợ của thủ tướng Hun Sen, bà Bun Rany (bìa trái) từng là một cổ đông của công ty dầu khí Kampuchea Tela. Ảnh: REUTERS

Global Witness tiết lộ cả bà Hun Mana và Thượng nghị sĩ Ly Yong Phat đều từ chối nói về mối liên hệ của gia đình với công ty nói trên khi được liên lạc hồi tuần trước. Tuy nhiên, Phó Chủ tịch CEP Lat Lay khẳng định việc các nhân vật trên tham gia đầu tư cho công ty – vốn mất 30 triệu USD để xây dựng - không có gì bất hợp lý.

“Họ là một phần của công ty bởi họ có đổ tiền vào xây dựng. Gia đình này chỉ sở hữu một phần nhỏ công ty, cho nên họ không liên quan tới việc ra quyết định. Họ chỉ có thể thu lợi nhuận từ việc chúng tôi bán điện cho EDC (Electricite du Cambodge)” – ông Lat Lay cho hay.

Tuy nhiên, vị phó chủ tịch từ chối cho biết con số “nhỏ” mà gia đình thủ tướng Campuchia có được từ CEP là bao nhiêu trong khi công ty này đang có một thỏa thuận mua điện 18 năm với EDC.

Báo cáo cũng nói rằng ông Manith có vị trí quan trọng quân đội (Trưởng cơ quan tình báo quân đội Campuchia) nên sự dính líu của ông tới doanh nghiệp là bất hợp pháp. Điều 25 của Luật về hoạt động của sĩ quan quân đội chính phủ quy định rõ rằng các thành viên của lực lượng vũ trang không được phép có mặt trong ban giám đốc hoặc quản lý của một công ty tư nhân.

Tuy nhiên, sự liên hệ của gia đình ông Hun Sen với lĩnh vực năng lượng không chỉ dừng lại ở đó. Global Witness còn nêu bật lên rằng bà Hun Mana còn là chủ tịch của Jaya Holding – một nhà thầu phụ của công ty dịch vụ năng lượng nước ngoài niêm yết tại Singapore. Công ty mẹ đã bán tất cả các nhà thầu phụ vào năm 2014 cho một công ty Úc với giá 625 triệu USD. Theo Global Witness, hồ sơ cho thấy bà Mana ban đầu mua công ty với giá 220.000 USD.


Ông Hun Manith. Ảnh: Reuters

Ông Hun Manith. Ảnh: Reuters

Trong khi đó, ông Hun To, cháu trai của Thủ tướng Hun Sen, điều hành một loạt các trạm xăng của công ty LHR Asean Investment.

Cũng theo Global Witness, gia đình thủ tướng Campuchia còn có liên hệ với hãng dầu khí Kampuchea Tela của Campuchia. Thông tin của Bộ Thương mại nước này cho thấy vợ của thủ tướng, bà Bun Rany, trước đây từng là một cổ đông của công ty dầu khí này. Tuy nhiên, thời gian cụ thể không được tiết lộ.

Phía Kampuchea Tela cũng không đưa ra bình luận khi được Phnompenh Post liên hệ hôm 4-7.

Ngoài ra, ông Sok Puthyvuth, chồng của ái nữ Hun Maly, là chủ tịch công ty Soma Energy. Công ty này đạt thỏa thuận đáng chú ý trị giá 2 triệu USD năm 2012 với hãng General Electric để vận hàng nhà máy điện sinh khối để sản xuất điện từ vỏ lúa.

Trả lời Phnompenh Post, ông Sok Puthyvuth thừa nhận trong khi quan hệ gia đình đã mở đường cho những thỏa thuận kinh doanh có lợi, mối quan hệ đó có khi lại gây ra không ít khó khăn.

Đỗ Quyên (Theo Phnompenh Post)