Tạm thoát ám ảnh quy hoạch treo

Ông Tống Đức Tiến, Trưởng Phòng Cấp phép xây dựng thuộc Sở Xây dựng TP HCM, cho biết dự kiến ngày 7-7, sở sẽ tổ chức buổi tập huấn cho các quận - huyện để triển khai thực hiện Quyết định số 26/2017/QĐ-UBND của UBND TP về việc cấp phép xây dựng đối với công trình xây dựng, nhà ở riêng lẻ nằm trong các dự án, khu quy hoạch treo.

Mừng như… trúng số!

Theo Quyết định 26, kể từ ngày 30-6, công trình hoặc nhà ở riêng lẻ có sẵn (hiện hữu) của tổ chức, cá nhân thuộc khu vực có quy hoạch phân khu tỉ lệ 1/2.000 được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt, công bố nhưng chưa thực hiện và chưa có quyết định thu hồi đất thì được xét cấp giấy phép xây dựng có thời hạn để sửa chữa, cải tạo và xây dựng công trình hoặc nhà ở riêng lẻ.

Thông tin trên làm hàng ngàn hộ dân ở TP HCM thuộc các dự án, khu quy hoạch treo vui mừng khôn xiết. Khoảng 10 hộ dân ở đường Sông Suối, phường Tân Tạo, quận Bình Tân cũng chung tâm trạng. Suốt 4 năm qua, bà Lại Thị Thanh Thúy hết lên phường lại đến quận để xin xây ki-ốt mở tiệm tạp hóa. Tuy nhiên, UBND quận Bình Tân từ chối vì nhà bà nằm trong khu quy hoạch công viên cây xanh.

Khi hay tin chính quyền TP HCM chấp thuận cho người dân vùng dự án treo xây dựng tạm, bà Thúy vui không tả xiết, chạy sang nhà hàng xóm khoe. "Mảnh đất của gia đình chừng vài trăm mét vuông, cỏ mọc um tùm hàng chục năm nay. Chờ đợi mòn mỏi rồi cũng tới ngày được xây ki-ốt để tự tạo thêm việc làm, cải thiện thu nhập" - bà bộc bạch.

Trở lại đường Hoàng Đạo Thúy thuộc xã An Phú Tây, huyện Bình Chánh, chúng tôi gặp những người sống trong khu đất thuộc một dự án quy hoạch 24 năm nhưng chưa triển khai. Không khí trong xóm này chộn rộn hẳn, mọi người xúm xít bàn tán xôn xao việc đi xin phép xây dựng, sửa sang nhà cửa. Ông Cao Thanh Bùi hồ hởi: "Bao năm dành dụm, tui chỉ mong có căn nhà khang trang. Nếu dự án triển khai, bà con sẽ tự ý phá dỡ, còn không thì xóa luôn, cho chúng tôi an cư lâu dài" - ông Bùi mong mỏi.

Cách đây nhiều năm, ông Lê Văn Nam mua một mảnh đất ở phường Thạnh Xuân, quận 12. Khi làm thủ tục xin giấy phép xây dựng, ông mới biết đất thuộc "đường dự phóng". Theo quy hoạch, đến năm 2025, một con đường rộng 12 m sẽ chạy ngang qua mảnh đất của ông. Nghĩ còn lâu đường mới mở nên nhiều năm nay, ông Nam làm đơn xin xây nhà cấp 4 ở tạm, cam kết khi mở đường sẽ tự tháo dỡ. Dù vậy, cơ quan chức năng căn cứ Luật Xây dựng 2014, không cấp phép. "Giờ được xây rồi, mừng như trúng số độc đắc vậy!" - ông phấn khởi.

Tạm thoát ám ảnh quy hoạch treo - Ảnh 1.

Người dân sống ở đường Hoàng Đạo Thúy thuộc xã An Phú Tây, huyện Bình Chánh, TP HCM nhiều năm qua không được cải tạo, xây mới nhà do thuộc quy hoạch treo

Quận - huyện gấp rút triển khai

Mặc dù Quyết định 26 có hiệu lực từ ngày 30-6 nhưng theo lãnh đạo UBND quận Tân Phú và quận Tân Bình, do chưa nhận được văn bản hướng dẫn của Sở Xây dựng nên đến thời điểm này, địa phương vẫn chưa triển khai xử lý hồ sơ đối với việc cấp phép tạm. Trước mắt, hai quận này vẫn tiếp nhận đăng ký của người dân, chủ động giải quyết cho bà con. Trường hợp có vướng mắc sẽ rà soát, tổng hợp kiến nghị gửi Sở Xây dựng.

Ở quận Bình Tân, ông Nguyễn Gia Thái Bình, Phó Chủ tịch UBND quận, tỏ ra băn khoăn về việc địa phương chưa hoàn thiện quy hoạch tỉ lệ 1/500 và quy chế quản lý kiến trúc đô thị. Dù vậy, chủ trương của quận là tạo mọi thuận lợi cho người dân an cư. "Việc cấp giấy phép tạm trước kia quận từng làm nên giờ bắt tay làm lại cũng không khó khăn gì, cứ thế mà triển khai" - ông Bình cho biết.

Trong khi đó, trên địa bàn huyện Bình Chánh hiện có đến 30 dự án treo. Nhiều năm qua, các hộ dân gặp rất nhiều khó khăn do không được cải tạo, xây dựng nhà. Theo ông Nguyễn Văn Hồng, Phó Chủ tịch UBND huyện Bình Chánh, việc cho phép xây nhà tạm ở khu quy hoạch treo cũng là mong mỏi của chính quyền địa phương. Các phòng, ban cấp huyện đã nắm bắt cách thức xử lý hồ sơ nên hôm nay (3-7) bắt đầu nhận hồ sơ và thực hiện việc cấp phép cho người dân.

Theo thống kê của Sở Tài nguyên và Môi trường TP HCM, TP hiện có 6.153 nhà ở thuộc diện đủ điều kiện cấp giấy phép xây dựng tạm. Ông Tống Đức Tiến cho biết để đẩy nhanh việc giải quyết hồ sơ cũng như tháo gỡ vướng mắc trong quá trình triển khai cấp phép xây dựng cho các địa phương, tại buổi tập huấn vào ngày 7-7, Sở Xây dựng TP sẽ mời đại diện Bộ Xây dựng đến giám sát và tham vấn thêm. 

Những trường hợp được cấp phép xây dựng tạm

Theo Quyết định 26, các trường hợp thuộc diện được cấp phép xây dựng có thời hạn theo từng quy mô như sau:

- Nhà ở riêng lẻ nằm trong quy hoạch hoặc nhà ở sẵn nằm trong phần đất dành cho đường giao thông thì được phép sửa chữa, cải tạo theo quy mô hiện trạng nhà cũ hoặc xây dựng lại với quy mô không quá 3 tầng.

- Nhà ở riêng lẻ nằm tại khu vực đất nông nghiệp xen kẽ trong khu dân cư mà hộ gia đình, cá nhân đã xây dựng và sử dụng ổn định trước ngày 1-7-2006 sẽ được phép cấp giấy tạm thời. Trong đó, nếu căn nhà tồn tại trước thời điểm đồ án quy hoạch phân khu tỉ lệ 1/2.000 được phê duyệt thì được phép sửa chữa, cải tạo theo quy mô hiện trạng nhà cũ hoặc xây dựng lại với quy mô tối đa không quá 3 tầng. Nếu tồn tại sau đó thì chỉ được sửa chữa, cải tạo.

- Đối với công trình, nhà ở riêng lẻ có sẵn nằm trong khu vực quy hoạch thực hiện các dự án đường sắt đô thị mà vi phạm ranh hướng tuyến và hành lang an toàn đường sắt thì không được phép xây dựng nhưng được cải tạo, gia cố theo hiện trạng căn nhà.

- Đối với công trình, nhà ở có sẵn nằm trong khu vực hành lang bảo vệ cầu, không được phép xây dựng mới làm tăng quy mô diện tích, kết cấu công trình mà chỉ được phép sửa chữa, cải tạo.

Bài và ảnh: LÊ PHONG