Mỹ ngưng đào tạo phi công Thổ Nhĩ Kỳ trả đũa thương vụ S-400

Quan hệ hai đồng minh NATO xấu đi trong nhiều tháng qua sau khi Thổ Nhĩ Kỳ có kế hoạch mua S-400 dù Mỹ cảnh báo tổ hợp này đặt ra mối đe dọa cho các máy bay chiến đấu F-35 – dòng máy bay tàng hình mà Thổ Nhĩ Kỳ cũng dự định mua. Mỹ cho rằng Thổ Nhĩ Kỳ chỉ được chọn một trong hai giữa S-400 hoặc F-35.

Trong khi đó, Ankara cho biết họ muốn cả hai loại vũ khí và cam kết sẽ không đưa F-35 vào tầm hoạt động của hệ thống S-400, đồng thời đề nghị Mỹ thành lập đội công tác chung đánh giá mức độ rủi ro mà hệ thống phòng không Nga có thể gây ra cho NATO.

Mỹ ngưng đào tạo phi công Thổ Nhĩ Kỳ trả đũa thương vụ S-400 - Ảnh 1.

Máy bay F-35. Ảnh: Reuters

Hai nguồn tin cho biết Mỹ có thể đảo ngược quyết định không nhận đào tạo phi công Thổ Nhĩ Kỳ nếu Ankara thay đổi kế hoạch mua S-400. Quyết định mới chỉ áp dụng cho các phi công và nhóm bảo trì Thổ Nhĩ Kỳ sắp tới Mỹ.

Hiện chưa có quyết định chính thức nào liên quan tới việc ngưng chương trình đào tạo phi công F-35 và đội kỹ thuật bảo dưỡng máy bay tại căn cứ Luke ở Arizona. Nguồn tin khác cho rằng phương án này đang được cân nhắc nghiêm túc.

4 phi công Thổ Nhĩ Kỳ đang được đào tạo ở căn cứ Luke trong khi 2 phi công khác của Ankara làm nhiệm vụ hướng dẫn. Khoảng 20 kỹ sư bảo trì máy bay của Thổ Nhĩ Kỳ cũng đang được đào tạo.

Thổ Nhĩ Kỳ muốn mua 100 chiếc F-35 với tổng trị giá là 9 tỉ USD. Trong nhiều năm qua, ngoài mâu thuẫn về S-400, Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ còn xung đột lợi ích về vấn đề Syria, lệnh trừng phạt Iran.

Bà Kathryn Wheelbarger, một trong những quan chức chính sách cấp cao nhất của Lầu Năm Góc, cho biết hồi tuần trước rằng việc Thổ Nhĩ Kỳ mua S-400 của Nga sẽ là đòn giáng nặng nề lên chương trình máy bay F-35 và đe dọa khả năng tương tác của Thổ Nhĩ Kỳ trong liên minh NATO.

Bà Wheelbarger cho rằng S-400 của Nga được chế tạo để bắn hạ những máy bay như F-35 và việc Nga không tận dụng cơ hội thu thập thông tin này là chuyện không tưởng.

Xuân Mai (Theo Reuters)