Khẩn trương dập biến thể Delta

Biến thể Delta của virus SARS-CoV-2 gây dịch Covid-19 hiện chiếm 96% trong tổng số ca mắc Covid-19 ở Bồ Đào Nha, hơn 20% tổng trường hợp nhiễm ở Ý và khoảng 16% ở Bỉ.

Anh đã phát hiện trường hợp mắc biến thể Delta đầu tiên vào tháng 2 và hiện số ca mắc biến thể này chiếm 99% trong tổng số ca nhiễm tại Anh. Sự lây lan nhanh chóng của biến thể Delta (lần đầu được ghi nhận ở Ấn Độ) khiến kế hoạch mở cửa trở lại của Anh bị trì hoãn 4 tuần đến ngày 19-7.

Trong khi đó, Mỹ dự kiến dỡ bỏ hầu hết các hạn chế phòng dịch vào ngày 4-7 tới nhưng các chuyên gia lo ngại nền kinh tế số một thế giới sắp chứng kiến số ca mắc biến thể Delta tăng vọt tương tự ở Anh.

Theo ước tính gần đây của tờ Financial Times, số ca mắc biến thể Delta ở Mỹ đã tăng gấp 3 lần chỉ trong vòng 11 ngày, từ mức chiếm 10% trong tổng số ca mắc vào đầu tháng 6 lên 31% vào tuần trước.

Với tốc độ lây nhiễm như hiện nay, các chuyên gia dự báo Delta sẽ trở thành chủng trội tại Mỹ trong vài tuần tới giữa lúc tỉ lệ tiêm chủng tại Mỹ chậm lại và người dân dần bỏ khẩu trang và nối lại các cuộc tụ tập xã hội.

Ông Bob Wachter - Trưởng Khoa Y tại Trường ĐH California, San Francisco (Mỹ) - cho rằng: "Đặc biệt ở những bang có tỉ lệ tiêm chủng thấp, những người chưa được tiêm vắc-xin có nguy cơ mắc bệnh cao hơn đáng kể". Ông Wachter tỏ ra lo lắng về kịch bản tồi tệ trong mùa thu và mùa đông sắp tới.

Trong trường hợp tiêm đủ hai liều, theo Cơ quan Y tế Anh, vắc-xin của hãng Pfizer-BioNTech đạt hiệu quả 88% đối với biến thể Delta trong khi tỉ lệ này ở vắc-xin AstraZeneca là 67%. Nếu chỉ tiêm một liều, hiệu quả phòng biến thể Delta của vắc-xin Pfizer-BioNTech chỉ đạt 36% và vắc-xin AstraZeneca chỉ 30%.

Tuy hơn 45% dân số Mỹ đã được tiêm phòng đầy đủ nhưng theo Bloomberg, chưa đến 25% dân số được tiêm chủng đầy đủ ở ít nhất 482 hạt trong tổng số 2.700 hạt được khảo sát tại Mỹ. Trong khi đó, một số bang như Alabama, Arkansas, Louisiana, Mississippi, Tennessee và Wyoming tiêm phòng chưa đến 35% cư dân.

Khẩn trương dập biến thể Delta - Ảnh 1.

Người dân được tư vấn trước khi tiêm vắc-xin Covid-19 tại vùng đô thị Manila - Philippines hôm 21-6 Ảnh: REUTERS

Các quan chức y tế khuyến khích người dân tiêm phòng sớm nhất có thể vì hai mũi tiêm cần cách nhau khoảng 3 tuần và một người chỉ được xem là chủng ngừa đầy đủ khoảng 2 tuần sau khi tiêm liều thứ hai.

Song song nỗ lực tiêm phòng trong nước, Nhà Trắng hôm 21-6 công bố kế hoạch cung cấp 55 triệu liều vắc-xin còn lại trong tổng số 80 triệu liều mà Mỹ đã cam kết giúp đỡ các nước thiếu nguồn cung trên thế giới, trong đó có Việt Nam.

Trong báo cáo về tỉ lệ tiêm chủng ở các nước châu Á mới nổi của Tổ chức Nghiên cứu tư vấn kinh tế Pantheon Macroeconomics (Anh) đăng tải hôm 21-6, với tốc độ tiêm phòng hiện tại ở các nền kinh tế châu Á mới nổi bao gồm Ấn Độ, Indonesia, Thái Lan và Việt Nam thì Philippines sẽ là một trong những quốc gia cuối cùng đạt miễn dịch cộng đồng, có thể là đến đầu năm 2023.

Philippines đã phát hiện thêm 4 ca mắc biến thể Delta trong số 45 mẫu bệnh phẩm xét nghiệm tuần trước, nâng tổng ca mắc biến thể từ Ấn Độ lên 17.

Song song với nỗ lực tiêm phòng, nhiều nơi trên thế giới tiếp tục hàng loạt cuộc nghiên cứu nhằm tìm phương pháp điều trị Covid-19. Trong một nghiên cứu trên chuột được Trường Y thuộc Trường ĐH Washington (Mỹ) công bố hôm 21-6 cho thấy liệu pháp điều trị bằng hỗn hợp 2 loại kháng thể chống lại được một loạt biến thể SARS-CoV-2.

Theo Reuters, nghiên cứu mới cũng đã thử nghiệm trên tất cả liệu pháp kháng thể đơn dòng lẫn kết hợp được Cơ quan Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA) cấp phép sử dụng khẩn cấp chống lại các biến thể mới ở Mỹ và trên thế giới. 

Tin vui từ vắc-xin Cuba

Cuba hôm 21-6 cho biết vắc-xin Abdala gồm 3 mũi của họ đạt hiệu quả chống virus SARS-CoV-2 gây bệnh Covid-19 là 92,2% trong giai đoạn thử nghiệm cuối cùng. Chỉ vài ngày trước, Cuba công bố một loại vắc-xin tự phát triển khác là Soberana 2 có hiệu lực 62% chỉ với 2 trong 3 mũi.

Soberana 2 do Viện Finlay điều chế, còn Abdala do Trung tâm Kỹ thuật gien và công nghệ sinh học sản xuất. Cả 2 loại vắc-xin này có khả năng sắp được chính quyền địa phương cấp phép sử dụng khẩn cấp.

Là đất nước xuất khẩu vắc-xin nổi tiếng, Cuba có 5 ứng viên vắc-xin Covid-19 và ngay từ đầu đã quyết định không nhập vắc-xin ngoại mà tự phát triển. Theo một số chuyên gia, cú đánh cược của Cuba tỏ ra hiệu quả khi nhiều nước như Argentina, Jamaica, Mexico, Venezuela... bày tỏ ý định mua vắc-xin của Cuba.

Tính đến nay, theo Reuters, có khoảng 1 triệu trong số 11,2 triệu dân Cuba được tiêm đầy đủ. Dù nước này đang đối mặt đợt bùng phát Covid-19 nghiêm trọng nhất song số ca nhiễm mới hằng ngày ở thủ đô Havana đã giảm một nửa kể từ khi chiến dịch tiêm chủng bắt đầu một tháng trước với vắc-xin Abdala. Theo số liệu chính thức, Cuba ghi nhận tổng cộng hơn 169.300 ca nhiễm và 1.170 ca tử vong vì Covid-19.

Trong khi đó, cùng ngày 21-6, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết đang đàm phán để xây dựng một trung tâm chuyển giao công nghệ vắc-xin Covid-19 đầu tiên ở Nam Phi. Đây là nỗ lực nhằm tăng nguồn cung ở châu lục vốn đang thiếu vắc-xin nghiêm trọng.

Vô số nhà máy ở Canada, Bangladesh, Đan Mạch... từng kêu gọi chia sẻ công nghệ chế tạo vắc-xin Covid-19 để họ hỗ trợ sản xuất hàng triệu liều giữa lúc nhiều nước nghèo cạn kiệt nguồn cung.

Đài BBC cho biết hơn 1 tỉ liều vắc-xin Covid-19 đã được tiêm trên toàn cầu nhưng chưa tới 1% trong số đó được tiêm ở các nước nghèo. Cố vấn cấp cao của WHO, TS Bruce Aylward, cho biết chương trình COVAX đã chuyển được 90 triệu liều cho 131 nước nhưng vẫn như muối bỏ biển.

Hải Ngọc

XUÂN MAI