Tình hình khai - nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN) vào dịp cận Tết lại “nóng” lên như mọi năm. Tại Cục Thuế TPHCM, đơn vị có số thu thuế TNCN lớn nhất nước, lượng người đến làm tờ khai rất đông nhưng giới ca sĩ, nghệ sĩ - những người có thu nhập cao - hầu như vắng bóng. Từ nay đến Tết là mùa chạy sô, nên giới nghệ sĩ thường chờ sau Tết mới rục rịch... Phải đến ngày 23-2 (tức mùng 7 tháng giêng, vì nghỉ bù thêm 2 ngày thứ bảy và chủ nhật rơi vào mùng 1 và mùng 2 Tết Nguyên đán), cơ quan thuế mới làm việc trở lại. Tính đến lúc đó, chỉ còn 5 ngày (28-2 là hạn chót) cho hơn 200 nghệ sĩ tại TPHCM khai báo thu nhập.
Nghệ sĩ ngày càng... nghèo (?)
Đến ngày 8-2, mới chỉ có 6 nghệ sĩ nộp tờ khai thu nhập năm 2006. Theo khảo sát của chúng tôi, mức thu nhập đã khai báo của hầu hết các nghệ sĩ này đều thấp hơn năm trước. Thống kê số liệu những năm gần đây cho thấy tổng số thu nhập khai báo và tổng mức thuế phải nộp của giới nghệ sĩ VN... giảm dần theo thời gian. Chẳng hạn, năm 2005 (nộp cho năm 2004), tổng thuế thu nhập phải đóng của 144 nghệ sĩ tại TPHCM là 1,2 tỉ đồng, thì năm 2006 (nộp cho năm 2005), con số này giảm còn 888,6 triệu đồng; tổng thu nhập khai báo cũng giảm từ hơn 15 tỉ đồng (năm 2004) xuống còn 13,1 tỉ đồng (năm 2005). Trong khi đó, số nghệ sĩ thuộc diện chịu thuế ngày càng nhiều hơn.
Không ít ngôi sao ca nhạc có thu nhập thực tế (từ hoạt động biểu diễn và đóng quảng cáo) được vài tỉ đồng mỗi năm, nhưng tổng thu nhập khai báo của 144 ca sĩ, nghệ sĩ hàng đầu tại TPHCM năm 2006 lại chỉ tròm trèm 13,1 tỉ đồng. Đây là con số khó tin! Nhiều ca sĩ, diễn viên có tên tuổi kê khai tổng thu nhập (năm 2005) của họ hoàn toàn không tương xứng, dưới mức chịu thuế (thu nhập từ trên 60 triệu đồng/năm mới đóng thuế)... Chẳng hạn, ca sĩ M.L khai tổng thu nhập cả năm 2005 là 11,5 triệu đồng; ca sĩ Đ.Q 14,2 triệu đồng; ca sĩ N.Y 25,6 triệu đồng; ca sĩ V.K 48,4 triệu đồng; ca sĩ C.T.S 56,2 triệu đồng... Thậm chí có ca sĩ như M.D khai thu nhập cả năm chỉ là 5,8 triệu đồng (?!). Tại Hà Nội, có một số ca sĩ được xác định là có thu nhập cao như T.D, P.A... dù cơ quan thuế gửi thông báo khai nộp thuế nhiều lần, nhưng vẫn không hồi âm.
Ngành thuế tự “trói”
Nguyên nhân vì sao tình trạng này tồn tại suốt nhiều năm qua? Về phía nghệ sĩ, rất nhiều người bất bình với sự bất công của chính sách thuế hiện nay. Ví dụ, ca sĩ được khấu trừ 25% tổng thu nhập trước khi tính thuế, nhưng MC, người mẫu chuyên nghiệp... không được trừ. Trong khi đó, “chi phí đầu vào” như nhau. Như MC Thanh Bạch chẳng hạn, anh phải tốn kém chi phí rất nhiều cho trang phục, nhưng theo chính sách thuế hiện hành, những người dẫn chương trình như anh không được khấu trừ trước 25%. Nhiều nghệ sĩ còn cho rằng đơn vị tổ chức biểu diễn, bầu sô... đã khấu trừ (10%) tại nguồn, nên họ không phải nộp thuế nữa...
Những kẽ hở trong chính sách thuế hiện hành vô hình trung... “làm khó” các đơn vị hành thu. Điển hình là việc kiểm soát thu nhập khai báo của nghệ sĩ, cơ quan thuế đành phó thác cho các đơn vị tổ chức biểu diễn và sự tự giác của nghệ sĩ. Trong nhiều trường hợp, nghệ sĩ khai bao nhiêu, cơ quan thuế... hay bấy nhiêu. Đây là lý do gây thất thu.
Thêm nữa, chưa có sự phối hợp hiệu quả giữa cơ quan thuế và cơ quan văn hóa thông tin (đơn vị cấp phép biểu diễn). Dù có nhận được thông báo của cơ quan thuế về trường hợp nghệ sĩ nào đó trốn thuế, nhưng cơ quan văn hóa thông tin không có quyền ngưng cấp phép biểu diễn, vì... luật chưa có quy định. Cơ quan văn hóa thông tin cũng chỉ có thẩm quyền cấp phép cho các chương trình công diễn, còn đối với các chương trình ca nhạc trong phòng trà, bar, cà phê... thì không. Vì thế, ngành thuế chỉ còn biết chào thua khi chủ phòng trà, quán bar và nghệ sĩ “thông đồng” nhau để né thuế.
Thực tế khai nộp thuế những năm gần đây cho thấy đa số các nghệ sĩ hải ngoại (đang hoạt động tại VN) thực hiện khá tốt nghĩa vụ thuế. Nhạc sĩ Phạm Duy, một trong những nghệ sĩ nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ thuế, ngày 7-2 cho biết khai-nộp thuế là trách nhiệm phải làm của công dân và các nghệ sĩ - những người của công chúng - cần phải ý thức cao hơn về trách nhiệm này.
Năm 2006, tổng số thu thuế TNCN của toàn ngành thuế TPHCM là 2.229 tỉ đồng. Con số này chưa phản ánh đúng thực tế thu nhập - khai nộp của TP hiện nay.
|
Ý kiến nghệ sĩ NSƯT Ngọc Giàu: Sở dĩ có một số nghệ sĩ, trong đó có tôi, chưa khai thuế vì lý do quá bận với công việc tập dượt cho các chương trình, vở diễn phục vụ Tết Đinh Hợi. Về việc không khai đầy đủ thuế, trước hết vì bản thân nghệ sĩ không tự định được suất diễn, sô diễn. Chi phí cho thanh sắc, trang phục, phương tiện di chuyển... rất tốn kém, mà số lượng sô diễn không đều. Sân khấu cải lương - nghề chính của tôi đang gặp nhiều khó khăn. Có nghệ sĩ nghĩ thu nhập mình dưới định mức phải nộp thuế, nên không đến cơ quan chức năng để khai thuế, đó là một thực tế. Chúng tôi muốn biết rõ hơn những ưu đãi khi về hưu dành cho những người nộp đầy đủ thuế thu nhập cá nhân, như an sinh xã hội chẳng hạn. Ca sĩ Duy Quang: Nghệ sĩ cũng là một công dân. Để đất nước của mình lớn mạnh, trước hết công dân phải hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế. Hằng năm, tới thời gian này, tôi đều phải làm tròn nghĩa vụ thuế theo quy định của Nhà nước. Chúng tôi cảm thấy rất hài lòng với cung cách làm việc tận tình của các nhân viên Cục Thuế TPHCM. Duy chỉ có một việc mà tôi và nhiều đồng nghiệp thắc mắc, cần giải đáp là vì sao những ca sĩ Việt kiều lại không được khấu trừ 25% tổng thu nhập trước khi tính thuế như nghệ sĩ trong nước, trong khi lượng sô diễn hay thu nhập, chúng tôi không vượt trội các đồng nghiệp trong nước? Th.Hiệp - Th.Trang ghi |
và quét mã QR
Bình luận (0)