Xuất khẩu thủy sản khó đạt 2,6 tỉ USD

Kim ngạch xuất khẩu thủy sản của cả nước 9 tháng đầu năm nay tăng 2,2% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, theo dự báo của nhiều doanh nghiệp (DN), ngành thủy sản khó lòng hoàn thành được chỉ tiêu với 2,6 tỉ USD kim ngạch xuất khẩu trong năm nay.

“Cố lắm” cũng chỉ đạt 2,4 tỉ USD

Theo Bộ Thủy sản, sau khi Bộ Thương mại Hoa Kỳ công bố mức thuế sơ bộ đối với mặt hàng tôm Việt Nam, nhiều DN xuất khẩu của Việt Nam đã gặp khó khăn, giá trị xuất khẩu qua thị trường này giảm mạnh (khoảng 50%). Các DN chỉ bán cầm chừng để giữ khách hàng và thăm dò diễn biến của thị trường. Giám đốc Công ty Cổ phần Thủy sản Minh Hải (Seaprodex Minh Hải), ông Trần Thiện Hải, cho biết trong năm nay Seaprodex Minh Hải khó có thể hoàn thành được chỉ tiêu xuất khẩu đề ra. Bởi thị trường lớn là Mỹ đã “đóng băng”, còn các thị trường khác như EU, Nhật, chỉ xuất được cầm chừng, không thể bù đắp được lượng thiếu hụt. Tương tự, đơn vị xuất khẩu thủy sản “số 1” của TPHCM là Công ty Cofidec, kim ngạch xuất khẩu trung bình mỗi năm trước đây đạt trên 60 triệu USD, nhưng trong năm nay con số này sẽ giảm nhiều bởi do khó khăn về đầu ra. Riêng thị trường Nhật, Cofidec đã đề ra kế hoạch “khai thác” trở lại, nhưng vẫn không thể “khuếch trương” được.

Theo phân tích của ông Trương Đình Hòe, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (Vasep), mặc dù đến thời điểm tháng 9 kim ngạch xuất khẩu đạt 1,658 tỉ USD, tăng 2,2% so với cùng kỳ. Nhưng so với kế hoạch đề ra mới chỉ bằng 63,77%. Như vậy, để hoàn thành được chỉ tiêu 2,6 tỉ USD trong năm nay, từ nay đến cuối năm, ngành thủy sản phải “cõng” thêm gần 1 tỉ USD, tức mỗi tháng phải đạt trên 300 triệu USD, cao hơn gần 40% so với trung bình mỗi tháng trước đây. Một “nhiệm vụ” quá khó. Bởi theo dự báo của Bộ Thương mại, thị trường xuất khẩu những tháng cuối năm có nhiều bất lợi cho tất cả các ngành, chứ không riêng gì ngành thủy sản. “Do đó có “cố lắm” cũng chỉ đạt 2,4 tỉ USD kim ngạch xuất khẩu trong năm nay” - một quan chức của Bộ Thủy sản thừa nhận.

Hy vọng... cá da trơn!

Ngược lại với con tôm, nhờ vụ kiện 16 DN Việt Nam bán phá giá cá tra, ba sa của phía Mỹ, đã làm nhiều nhà nhập khẩu và phân phối thế giới biết đến sản phẩm cá da trơn của Việt Nam. Theo Vasep, từ chỗ chỉ xuất khẩu vào thị trường Mỹ là chủ yếu, đến nay sản phẩm cá da trơn của Việt Nam đã có mặt tại thị trường 40 quốc gia trên thế giới. Điểm đáng chú ý là chỉ một thời gian ngắn, lượng xuất khẩu các sản phẩm cá tra, ba sa sang thị trường EU tăng gấp 2,5 lần, châu Á tăng 70% và châu Đại Dương tăng 3,5 lần so với cùng kỳ năm ngoái.

Ông Bửu Huy, Giám đốc Xí nghiệp Afiex (An Giang), cho biết trong năm nay Afiex có khả năng tiêu thụ được 3.700 tấn thành phẩm từ cá da trơn, trong đó chủ yếu là xuất khẩu với kim ngạch gần 12 triệu USD, cao hơn nhiều so với năm 2003. Còn theo Bộ Thủy sản, trong năm nay, cả nước có khả năng xuất khẩu được 80.000 tấn thành phẩm từ cá tra, ba sa, đạt kim ngạch trên 240 triệu USD, tăng trên 150% về lượng và gần 200% về giá trị. Nhưng vẫn chưa thể bù đắp được sự sút giảm giá trị xuất khẩu tôm vào Mỹ.

“Xuất khẩu cá da trơn đang có nhiều triển vọng, không những về thị trường mà cả về giá. Hiện nay giá xuất khẩu trung bình là 3,2 USD/kg, so với 2,6 USD/kg tại thời điểm khi Mỹ công bố mức thuế chống bán phá giá” - ông Huy nói. Chính sự hấp dẫn từ con cá da trơn mà đầu tháng 11 này, Afiex sẽ đưa vào hoạt động nhà máy chế biến mới với số tiền đầu tư 20 tỉ đồng, để nâng công suất chế biến lên 6.000 tấn/năm. Không riêng gì Afiex, mà cuối năm nay và đầu năm 2005, nhiều nhà máy mới của các DN như Nam Việt, Kim Anh... cũng sẽ được đưa vào hoạt động.

-------------------

Thứ trưởng Bộ Thủy sản Nguyễn Thị Hồng Minh:

Xuất khẩu thủy sản sẽ tăng vào cuối năm

Từ nay đến cuối năm, bộ sẽ chỉ đạo tăng cường công tác xúc tiến thương mại, tích cực mở rộng thị trường trong nước để đẩy mạnh xuất khẩu và tiêu thụ thủy sản. Cụ thể sẽ hướng dẫn các DN tham gia các hội chợ thương mại trong và ngoài nước như: Hội chợ thương mại ASEAN, hội chợ Sial-Paris và Conxemar-Tây Ban Nha... Hiện nay các sản phẩm chế biến của DN đã bảo đảm chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm, có uy tín với khách hàng. Đây sẽ là cơ sở cho công tác xúc tiến thương mại để tìm kiếm khách hàng.

Trong điều kiện hoạt động xuất khẩu đang gặp khó khăn tại thị trường Mỹ, hiện nay các DN đang đẩy mạnh tiêu thụ sản phẩm ở các thị trường châu Á, châu Âu, các nước khu vực và một số thị trường khác là một hướng đi năng động. Do đó theo tôi, xuất khẩu thủy sản sang thị trường Nhật Bản, EU, Hàn Quốc, ASEAN có khả năng phát triển vào cuối năm nay.