Băn khoăn khi chuyển đổi taxi sang xe điện

Theo nhiều chuyên gia và doanh nghiệp, việc chuyển đổi taxi chạy xăng, dầu sang xe điện, năng lượng xanh cần có lộ trình để chuẩn bị

Hà Nội đang đẩy nhanh lộ trình chuyển đổi phương tiện giao thông sang sử dụng năng lượng sạch. Trong đó, trọng tâm là thay thế taxi chạy xăng, dầu bằng taxi điện hoặc phương tiện sử dụng năng lượng xanh.

Đến năm 2030 chuyển đổi toàn bộ

Theo kế hoạch của UBND TP Hà Nội, đến năm 2030, thành phố hoàn thành chuyển đổi toàn bộ taxi chạy xăng, dầu sang xe điện, sử dụng năng lượng xanh. Ðể thực hiện mục tiêu này, thành phố xây dựng cơ chế, chính sách khuyến khích, hỗ trợ doanh nghiệp taxi chủ động chuyển đổi phương tiện.

UBND TP Hà Nội sẽ xây dựng và trình HÐND thành phố ban hành nghị quyết quy định một số chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện giao thông đường bộ sử dụng năng lượng sạch, cũng như một số biện pháp hạn chế sử dụng phương tiện giao thông đường bộ phát thải gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn.

Về chính sách, TP Hà Nội dự kiến hỗ trợ một phần lãi suất vay ngân hàng thương mại đối với các hợp đồng phục vụ chuyển đổi phương tiện taxi sử dụng điện, năng lượng xanh. Các đơn vị kinh doanh taxi được tạo điều kiện tiếp cận nguồn vốn ưu đãi từ quỹ đầu tư phát triển thành phố, đồng thời được hỗ trợ, giảm lệ phí đăng ký, cấp biển số lần đầu đối với taxi sử dụng điện, sử dụng năng lượng xanh.

TP Hà Nội cũng xem xét ưu đãi giá dịch vụ trông giữ xe đối với taxi điện, năng lượng xanh tại bãi đỗ công cộng; ưu đãi cho đơn vị đầu tư hạ tầng trạm sạc công cộng. Bên cạnh đó, thành phố sẽ kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét kéo dài chính sách ưu đãi lệ phí trước bạ (miễn 100%) đối với ô tô sử dụng điện, sử dụng năng lượng xanh.

Về lộ trình chuyển đổi taxi chạy xăng, dầu sang xe điện, sử dụng năng lượng xanh, TP Hà Nội đặt mục tiêu năm 2026 đạt 64%, năm 2027 đạt 68% - 70%, năm 2028 đạt 74% - 77%, năm 2029 đạt 88% - 96% và đến năm 2030 đạt 100%. Sau năm 2030, thành phố tập trung duy trì các điều kiện khai thác ổn định đối với taxi điện, sử dụng năng lượng xanh.

Theo kế hoạch, UBND TP Hà Nội giao Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với Sở Tài chính, Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Môi trường xây dựng, trình HÐND thành phố ban hành nghị quyết về một số chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện sử dụng năng lượng sạch và một số biện pháp hạn chế phương tiện gây ô nhiễm, bao gồm cơ chế hỗ trợ taxi điện (vốn vay, lãi suất; ưu đãi phí, lệ phí; hỗ trợ hạ tầng và vận hành; ưu đãi cho đầu tư trạm sạc). Thời gian hoàn thành trong quý II/2026.

UBND TP Hà Nội cũng giao Sở Xây dựng rà soát, đề xuất lồng ghép chính sách hỗ trợ với việc triển khai "Ðề án vùng phát thải thấp". Thành phố từng bước hạn chế và tiến tới dừng lưu thông phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch không đạt chuẩn trong vùng phát thải thấp.

Cần lộ trình phù hợp

Là người có nhiều năm chạy taxi ở Hà Nội, ông Ðặng Văn Sáu (quê Ninh Bình) cho rằng việc chuyển đổi nêu trên là xu hướng tất yếu, góp phần xây dựng thủ đô xanh, sạch, đẹp hơn.

Theo ông Sáu, chi phí vận hành xe điện thấp hơn rất nhiều so với xe chạy xăng, dầu. Hiện nay, một số hãng xe điện còn áp dụng chính sách khuyến mãi sạc miễn phí, trong khi chi phí đối với xe chạy xăng, dầu dao động khoảng 1.400 - 1.500 đồng/km.

Theo phản ánh của nhiều tài xế taxi truyền thống, những năm gần đây, họ tự bỏ tiền mua xe theo hình thức trả góp, sau đó liên kết với các hãng taxi để hoạt động. Vì vậy, với những người mới đầu tư xe được 2-3 năm, việc phải chuyển đổi sang xe điện trong thời gian ngắn sẽ tạo ra áp lực tài chính rất lớn. Vì thế, giới tài xế taxi kiến nghị TP Hà Nội xây dựng lộ trình phù hợp, bảo đảm họ có đủ thời gian thu hồi vốn. Thành phố cũng cần nghiên cứu cơ chế mua lại xe xăng, dầu với mức giá hợp lý nhằm giảm bớt gánh nặng cho tài xế.

Ông Ðỗ Văn Bằng, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải TP Hà Nội, ủng hộ chủ trương chuyển đổi taxi sang xe điện của thành phố. Tuy nhiên, quá trình thực hiện cần được cân nhắc kỹ lưỡng, tính toán đầy đủ đến tài sản đã đầu tư của doanh nghiệp cũng như của người dân.

Theo ông Bằng, TP Hà Nội cần thực hiện đồng bộ các chính sách ưu đãi để có thêm nhiều hãng xe điện tham gia, giúp doanh nghiệp có nhiều lựa chọn. Hạ tầng trạm sạc phải được đa dạng hóa và phát triển đồng bộ. Bên cạnh đó, thành phố nên tiếp tục nghiên cứu các chính sách vay vốn ưu đãi, giảm lãi suất để hỗ trợ doanh nghiệp trong lộ trình chuyển đổi.

Trong khi đó, ông Nguyễn Công Hùng - Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Mai Linh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam - cho hay các doanh nghiệp đã tiếp cận được nguồn vốn ưu đãi và cam kết chuyển đổi phương tiện theo lộ trình. Khó khăn hiện nay là hạ tầng trạm sạc chưa đồng bộ với xe điện của các hãng khác nhau; chi phí thay pin lớn, chưa rõ giá trị thanh lý sau vòng đời; lệ phí chuyển đổi phương tiện còn cao...

Ông Nguyễn Công Hùng cũng băn khoăn về tình trạng bất bình đẳng có thể xảy ra nếu taxi ngoại tỉnh không chuyển đổi sang xe điện mà vẫn được vào TP Hà Nội hoạt động.