Đà Nẵng gỡ vướng các nhà máy xử lý rác
Nhiều khu xử lý rác trên địa bàn TP Đà Nẵng rơi vào tình trạng quá tải hoặc vượt công suất thiết kế, khiến nỗi lo ô nhiễm môi trường
Công tác thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sinh hoạt tại TP Đà Nẵng đang đối mặt với nhiều khó khăn khi lượng rác phát sinh ngày càng tăng, trong khi hạ tầng xử lý chưa đồng bộ, nhiều dự án chậm tiến độ, thậm chí gián đoạn hoạt động.
Nhiều nơi "kêu cứu" vì rác tồn đọng
Sau sáp nhập, công tác vệ sinh môi trường tại một số khu vực trung tâm TP Đà Nẵng có dấu hiệu chững lại. Tại nhiều tuyến phố, đặc biệt là khu vực ven biển - nơi tập trung đông du khách - rác thải xuất hiện rải rác, có nơi chất đống, gây mất mỹ quan đô thị.
Tại khu dân cư Phước Lý (phường Hòa Khánh), nhiều đoạn vỉa hè bị biến thành điểm tập kết rác tạm do không được thu gom kịp thời. Trên đường Lê Hiến Mai, một bãi rác tự phát tồn tại ngay trên vỉa hè, vừa cản trở giao thông vừa gây ô nhiễm. Đáng chú ý, tình trạng đốt rác tự phát vẫn xảy ra, làm gia tăng nguy cơ ô nhiễm không khí và cháy nổ.
Bãi rác tự phát trên đường Lê Hiến Mai (phường Hòa Khánh, TP Đà Nẵng) .Ảnh: BÍCH VÂN
Dọc tuyến ven vịnh Mân Quang, khu vực cảng cá Thọ Quang và đường Hoàng Sa (phường Sơn Trà), rác sinh hoạt cũng xuất hiện rải rác, ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh và du lịch. Tại một số khu dân cư thuộc phường Ngũ Hành Sơn, tình trạng đổ trộm rác thải, xà bần trên các tuyến đường vắng vẫn chưa được xử lý triệt để.
Ở khu vực phía Nam thành phố, áp lực xử lý rác càng lớn. UBND các xã Duy Nghĩa, Duy Xuyên, Nam Phước và Thu Bồn vừa có văn bản gửi UBND TP Đà Nẵng phản ánh tình trạng rác thải sinh hoạt ùn ứ, không có nơi xử lý, gây ô nhiễm nghiêm trọng.
Theo phản ánh, từ tháng 9-2025, Nhà máy Xử lý chất thải rắn sinh hoạt Bắc Quảng Nam (do Công ty Huy Hoàng Eco vận hành) phải tạm dừng để phục vụ điều tra. Giải pháp tạm thời là vận chuyển rác đến khu xử lý Tam Nghĩa (xã Núi Thành), nhưng công suất tiếp nhận hạn chế, chỉ khoảng 42 tấn/ngày, trong khi lượng rác phát sinh tại 4 xã lên đến 55-60 tấn/ngày.
Tình trạng này trở nên nghiêm trọng hơn sau các đợt mưa lũ cuối năm 2025 làm phát sinh thêm lượng lớn chất thải. Dịp Tết Nguyên đán, rác tăng đột biến nhưng công suất xử lý không thay đổi, khiến lượng rác tồn đọng gia tăng nhanh chóng.
Trước thực trạng trên, các địa phương kiến nghị TP Đà Nẵng và Sở Nông nghiệp và Môi trường sớm có giải pháp xử lý dứt điểm, nhằm giảm ô nhiễm và ổn định đời sống người dân.
Áp lực quá tải, hạ tầng chưa đồng bộ
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Đà Nẵng, tổng lượng rác thải sinh hoạt hiện nay khoảng 2.300-2.500 tấn/ngày và có thể tăng lên 4.500 tấn/ngày vào năm 2030. Tuy nhiên, phần lớn vẫn được xử lý bằng phương pháp chôn lấp, gây áp lực lớn lên các bãi rác hiện hữu.
Khu Liên hợp xử lý chất thải rắn Khánh Sơn - nơi tiếp nhận rác chính của thành phố - nhiều lần rơi vào tình trạng quá tải. Các hạng mục mở rộng triển khai chậm khiến nguy cơ gián đoạn xử lý luôn hiện hữu. Tương tự, các bãi rác tại khu vực phía Nam như Tam Xuân 2 và Tam Nghĩa cũ cũng đang dần đầy, có thời điểm vượt công suất thiết kế.
Một trong những hạn chế lớn là hạ tầng xử lý rác chưa đồng bộ. Dù có nhiều khu xử lý, nhưng công nghệ chủ yếu vẫn là chôn lấp; các dây chuyền tái chế, đốt rác phát điện chưa được đầu tư hoàn chỉnh.
Trong buổi kiểm tra thực tế ngày 23-4, ông Trần Nam Hưng, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, yêu cầu đẩy nhanh việc chuyển đổi từ chôn lấp sang công nghệ đốt rác phát điện nhằm giảm áp lực môi trường.
Ông Trần Nam Hưng, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, kiểm tra khu xử lý rác Tam Xuân 2 ngày 23-4 .Ảnh: TRẦN THƯỜNG
Theo ông Hưng, hiện việc xử lý rác vẫn chủ yếu dựa vào các bãi chôn lấp như Khánh Sơn, Đại Hiệp, Tam Xuân 2 và Tam Nghĩa cũ. Điều này khó tránh khỏi phát sinh mùi hôi, nước thải, ảnh hưởng đến đời sống người dân khu vực lân cận.
Ông Trần Nam Hưng nhấn mạnh: Để hạn chế tác động, quy trình chôn lấp đang được siết chặt, rác sau khi đổ xuống phải xử lý bằng vôi và hóa chất, phủ đất hằng ngày nhằm giảm mùi; khi đạt độ cao nhất định sẽ áp dụng đồng bộ các biện pháp kỹ thuật để bảo đảm an toàn môi trường.
TP Đà Nẵng đang tập trung tháo gỡ vướng mắc để đưa các nhà máy xử lý rác vào hoạt động. Dự án của Công ty Huy Hoàng Eco dự kiến vận hành trong tháng 5, trước mắt xử lý lượng rác tồn đọng trong khoảng 12 tháng, sau đó tiếp nhận rác mới.
Dự án của Công ty 579 tại Hội An cũng đang được hoàn thiện công nghệ, hướng tới vận hành trở lại trong tháng 5 với công nghệ đốt rác hiện đại, có khả năng tạo ra năng lượng và các sản phẩm tái chế.
Đối với Nhà máy Xử lý rác thải Nam Quảng Nam, mục tiêu là đưa vào vận hành trước tháng 10-2026.
Tạo mặt bằng "sạch" thu hút nhà đầu tư
Khu vực Tam Nghĩa (xã Núi Thành, TP Đà Nẵng) đã quy hoạch một nhà máy đốt rác quy mô lớn. Thành phố đang triển khai bồi thường, giải phóng mặt bằng để tạo quỹ đất sạch, sẵn sàng thu hút nhà đầu tư chiến lược.
Định hướng lâu dài là chuyển dần sang mô hình xử lý rác hiện đại, khép kín; giảm tỉ lệ chôn lấp, tăng tái chế và tận dụng năng lượng, hướng tới phát triển kinh tế tuần hoàn.
ĐƠN VỊ ĐỒNG HÀNH
