Điểm nóng xung đột ngày 28-2: Cú trở mặt giữa Pakistan và Taliban

(NLĐO) - Từng hoan nghênh sự trở lại của Taliban ở Afghanistan, Pakistan thay đổi hoàn toàn thái độ khi cáo buộc Taliban chứa chấp khủng bố tấn công nước này.

Chính Pakistan đã hỗ trợ “khai sinh” Taliban vào đầu những năm 1990 như một phần chiến lược đối trọng với Ấn Độ.

Tuy nhiên, ngày 27-2 vừa qua, Pakistan đã không kích vào các thành phố lớn của Afghanistan trong đêm, làm leo thang đợt đụng độ biên giới kéo dài nhiều tháng giữa hai nước láng giềng.

Các đòn không kích và tấn công trên bộ nhắm vào các cứ điểm, trụ sở và kho đạn dược của Taliban ở nhiều khu vực dọc biên giới diễn ra sau khi Afghanistan tấn công lực lượng biên phòng Pakistan. 

Cả hai bên đều báo cáo tổn thất nặng nề, trong khi Bộ trưởng Quốc phòng Pakistan gọi đây là "chiến tranh". Trong ngày 27-2, Pakistan tuyên bố hạ hơn 270 tay súng Taliban ở Afghanistan trong khi Kabul cho biết 55 binh sĩ của Islamabad đã thiệt mạng.

Căng thẳng leo thang kể từ khi Pakistan không kích các mục tiêu quân sự ở Afghanistan cuối tuần trước. Hồi tháng 10-2025, đụng độ biên giới khiến hàng chục binh sĩ thiệt mạng. Sau đó, Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar và Ả Rập Saudi đứng ra làm trung gian hòa giải và thiết lập một lệnh ngừng bắn.

Islamabad cho biết thỏa thuận bị phá vỡ do các phiến quân từ Afghanistan liên tục tấn công vào Pakistan. Tuần trước, các nguồn tin an ninh Pakistan cho biết họ có "bằng chứng không thể chối cãi" rằng các phần tử khủng bố ở Afghanistan đứng sau làn sóng đột kích và đánh bom tự sát nhằm vào quân đội và cảnh sát Pakistan.

Nguyên nhân rạn nứt

Pakistan hoan nghênh Taliban trở lại nắm quyền vào năm 2021, khi Thủ tướng khi đó Imran Khan tuyên bố người Afghanistan đã "phá bỏ xiềng xích nô lệ". Nhưng Islamabad sớm nhận ra Taliban không hợp tác như họ mong đợi.

Pakistan cáo buộc lãnh đạo và chiến binh nhóm Tehreek-e-Taliban Pakistan (TTP) đóng quân tại Afghanistan, trong khi các phiến quân vũ trang tìm kiếm độc lập cho tỉnh Balochistan ở Tây Nam Pakistan cũng lấy Afghanistan làm nơi trú ẩn an toàn.

TTP - có biệt danh Taliban Pakistan - được thành lập vào năm 2007 bởi một số nhóm hoạt động ở Tây Bắc Pakistan. Nhóm TTP nhắm tới các chợ, nhà thờ Hồi giáo, sân bay, căn cứ quân sự, đồn cảnh sát và chiếm giữ nhiều vùng lãnh thổ - chủ yếu dọc biên giới với Afghanistan, hay sâu bên trong Pakistan như thung lũng Swat.

Nhóm TTP cũng từng cùng Taliban chống lại lực lượng do Mỹ dẫn đầu ở Afghanistan và chứa chấp các chiến binh Afghanistan tại Pakistan. Pakistan nhiều lần tiến hành các chiến dịch quân sự chống lại TTP.

Taliban phủ nhận việc cho phép các phần tử khủng bố sử dụng lãnh thổ Afghanistan để tấn công Pakistan. Ở chiều ngược lại, Taliban cáo buộc Pakistan bao che tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng nhưng Islamabad cũng bác bỏ.

Sau diễn biến ngày 27-2, giới phân tích cho rằng Pakistan có khả năng tăng cường chiến dịch quân sự, trong khi Kabul đáp trả bằng cách đột kích vào các trạm biên giới và xuyên biên giới nhằm vào lực lượng an ninh.