Đào tạo THCN ngoài công lập phát triển mạnh
Ông Nguyễn Đại Thành, Vụ trưởng Vụ THCN&DN - Bộ GD-ĐT, cho biết: Đà Nẵng là đơn vị đã dẫn đầu về hoàn thành chỉ tiêu giáo dục chuyên nghiệp. Điều đặc biệt, hiện nay cả nước có 26 trường THCN ngoài công lập (NCL) thì Đà Nẵng đã chiếm 5.
Học sinh trường ngoài công lập chiếm trên 50%
TP Đà Nẵng hiện có 8 trường THCN, gồm 3 trường công lập và 5 trường NCL. Đến năm học 2002-2003, số lượng học sinh trong các trường THCN NCL đã hơn 6.000, chiếm trên 50% số học sinh hệ THCN trên địa bàn TP. Tuy mới thành lập được 2 - 3 năm nay, số lượng học sinh của Trường TH Tư thục Kinh tế – Kỹ thuật Đức Minh hiện đạt 1.679 học sinh, TH Dân lập Kinh tế Kỹ thuật Phương Đông: 1.500 học sinh, TH Tư thục Công – Kỹ nghệ Việt Tiến: 750 học sinh, TH Tư thục Đông Á mới tuyển sinh khóa đầu hiện cũng có 500 học sinh, TH Tư thục Thăng Long: 300 học sinh.
Trong khi 3 trường công lập của TP Đà Nẵng đào tạo 3 lĩnh vực: y tế, thương mại và văn hóa nghệ thuật, các trường NCL đã mạnh dạn đầu tư đào tạo những ngành nghề thuộc lĩnh vực kinh tế, kỹ thuật, công nghệ. Đó là những lĩnh vực hiện xã hội có nhu cầu cao về nhân lực song đòi hỏi sự đầu tư cực kỳ tốn kém. Báo cáo kết quả học tập và rèn luyện của học sinh trong năm học 2001-2002 cho thấy sức học của học sinh THCN NCL cũng tương đương học sinh khối trường công lập. Đặc biệt, Trường TH Tư thục Kinh tế – Kỹ thuật Đức Minh có đến 65,5% học sinh có kết quả học tập đạt loại khá, đứng thứ nhì toàn thành chỉ sau Trường TH Văn hóa - Nghệ thuật...
TP cho thuê đất, miễn thuế
Tại sao hệ thống trường THCN NCL ở TP Đà Nẵng phát triển mạnh như vậy? Bà Nguyễn Thị Cúc, Phó Phòng Giáo dục chuyên nghiệp và Thường xuyên, Sở GD-ĐT TP Đà Nẵng, cho biết: Sở GD-ĐT TP Đà Nẵng đã hỗ trợ các trường ngay từ khi mới manh nha thành lập. Sở đã tư vấn, cung cấp các quy định của bộ về quy chế và điều lệ trường THCN NCL cùng xây dựng đề án thành lập với người xin mở trường, từ nguồn đầu tư, đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, cơ sở vật chất đến chương trình, kế hoạch, ngành nghề đào tạo. Sở cũng đề xuất với UBND TP tạo điều kiện cho các trường được mua hoặc thuê đất dài hạn. Miễn thuế trong thời gian từ 5 năm trở lên.
Hiện nay, các trường đã được thuê đất để xây dựng cơ sở. Năm qua, Trường TH DL Kinh tế - Kỹ thuật Phương Đông đã đầu tư 3 tỉ đồng xây dựng cơ sở vật chất và mua sắm trang thiết bị. Tương tự, năm học này, Trường TH Tư thục Công - Kỹ nghệ Việt Tiến cũng đầu tư 3 tỉ đồng để xây dựng thêm cơ sở vật chất... Mặt khác, ngay đầu năm học, Sở GD-ĐT TP Đà Nẵng đã tổ chức đoàn kiểm tra các trường NCL, từ hồ sơ đầu vào đến quy trình đào tạo, đầu ra để kịp thời uốn nắn, tránh thương mại hóa trong đào tạo. Đối với cán bộ giáo viên, sở yêu cầu và hướng dẫn các trường đảm bảo các chế độ bảo hiểm, chế độ đứng lớp để giáo viên yên tâm gắn bó với nhà trường. Học sinh được tham gia mọi hoạt động như học sinh trường công: thi học sinh giỏi, các hoạt động văn hóa nghệ thuật, thể dục thể thao, xã hội, dự tuyển du học nước ngoài...
Ông Nguyễn Đại Thành – Vụ Trưởng VỤ THCN&DN – Bộ GD-ĐT: Cần học tập kinh nghiệm của Đà Nẵng TP Đà Nẵng đã làm được một điều rất tốt là huy động được sự đóng góp của nhân dân, của các tổ chức xã hội tham gia đào tạo nhân lực cho xã hội, đặc biệt là đào tạo ở bậc THCN – một bậc học mà tâm lý người học rất ngại theo. Hiệu quả về mặt kinh tế cũng như xã hội của việc làm này là rất lớn. Các sở GD-ĐT khác cần học tập kinh nghiệm của Đà Nẵng. Ông Nguyễn Văn Ngai - Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TPHCM: TPHCM: Các chế độ ưu đãi chưa “vươn tới” hệ thống trường NCL Theo tôi, mạng lưới trường THCN NCL của Đà Nẵng phát triển mạnh là do trường công lập ở đó còn ít. Nhưng đặc biệt, lãnh đạo TP Đà Nẵng đã có sự quan tâm, ban hành những chính sách, chủ trương thuận lợi cho trường ngoài công lập thành lập và phát triển. Hiện TPHCM mới chỉ có 2 trường THCN NCL là TH Tư thục Kinh tế - Kỹ thuật Vạn Tường và TH Dân lập Tin học Kỹ thuật Sài Gòn. Hệ thống trường NCL ở TPHCM còn “mỏng” là do mạng lưới trường THCN công lập đã khá hoàn chỉnh. Hơn nữa, nhiều trường ĐH, CĐ cũng tuyển sinh hệ THCN rất nhiều. Mở trường đào tạo THCN thực sự cần một sự đầu tư kinh phí rất lớn. Nếu cùng quy mô học sinh, để mở một trường THCN sẽ tốn gấp ít nhất 10 lần trường phổ thông. Tuy có chủ trương xã hội hóa giáo dục, song hiện nay, TP ta cũng chưa có những chính sách cụ thể để khuyến khích phát triển đào tạo nghề NCL. Theo tôi, TP nên có chính sách cho thuê đất, miễn giảm một số thuế trong thời gian 3-5 năm đầu, cho vay kích cầu... Trong nhiều hội nghị giáo dục của TP, Sở GD-ĐT TPHCM đều đã có kiến nghị TP nên có những ưu đãi cho giáo dục. Thời gian qua, những ưu đãi của TP cho giáo dục mới chỉ “vươn tới” được hệ thống đào tạo công lập.