Dạy gì cho trẻ?
Người làm cha, làm mẹ nào cũng muốn “dạy con từ thuở còn thơ” nhưng thực tế phải dạy gì và dạy như thế nào thì không phải ai cũng biết, nhất là những bà mẹ trẻ
Các chuyên gia tâm lý giáo dục đã chứng minh rằng khi trẻ được cha mẹ thương yêu, chăm sóc thì sẽ biết thế nào là giúp đỡ người khác; được chỉ dạy những điều mới lạ, tốt đẹp sẽ phát triển trí tuệ và tính ham tìm tòi, khám phá cái hay, cái tốt.
Nhưng không phải cứ dạy thật nhiều cho trẻ là tốt mà điều rất cần là phải lưu ý đến tâm sinh lý của trẻ, nhất là độ tuổi.
Chẳng hạn từ sơ sinh đến 1 tuổi, trẻ bắt đầu “nói chuyện” và nhận ra giọng nói, quyến luyến với người bồng ẵm, chăm sóc, biết nhìn theo những vật chung quanh.
Để giúp trẻ phát triển trí não trong giai đoạn này, cha mẹ nên nói chuyện với trẻ, hát, đọc truyện và cho nghe nhạc; bồng ẵm, chăm sóc để trẻ cảm thấy được đùm bọc, yêu thương.
Từ 1 đến 2 tuổi, trẻ hay bắt chước người lớn, nói được những từ đôi và làm theo những mệnh lệnh đơn giản. Giai đoạn này, cha mẹ nên chỉ các bộ phận trong cơ thể như mắt, mũi, miệng và đồ vật trong nhà; dẫn đi chơi ở những nơi xa nhà để trẻ có thể quan sát cảnh vật mới và khuyến khích tính tò mò; chơi cùng với trẻ bằng cách sắp xếp các đồ vật theo màu sắc, hình dạng; nói chuyện để giúp trẻ học nói, tạo mối giao tiếp ngôn ngữ hai chiều.
Từ 2 đến 3 tuổi, trẻ hay chạy, nhảy, leo trèo, nhiều khi làm trái lời cha mẹ và thích khám phá. Giai đoạn này, cha mẹ nên trò chuyện, hỏi tên và tuổi của trẻ; đọc truyện hằng ngày cho trẻ nghe nhưng không đọc truyện ma, bạo lực khiến trẻ sợ bóng tối và sợ ngủ đêm một mình; khuyến khích trẻ biết bắt chước những động tác của người khác, dạy những bài hát thiếu nhi, những câu thơ có vần, dạy đếm số từ 1 đến 10 và phân biệt các màu sắc.
Từ 3 đến 5 tuổi, trẻ hay tò mò, chú ý đến người lạ ngoài gia đình. Lúc này, cha mẹ nên dẫn trẻ đi chơi thư viện và các nhà sách, để trẻ phụ giúp những việc đơn giản, khuyến khích chơi với bạn cùng trang lứa, dạy trẻ múa hát; dạy những câu thơ ngắn, ca dao tục ngữ, châm ngôn.
Trong quá trình phát triển của trẻ, cha mẹ nên thường xuyên khuyên bảo trẻ những đức tính tốt, như lễ phép với mọi người, không đánh đập thú vật, không nói dối, giúp đỡ người khác...
Khi trẻ phạm lỗi, cha mẹ nên chờ đến khi hết nóng giận rồi dùng lời từ tốn để phân tích đúng, sai chứ không nên đánh đập. Trẻ bị đánh đập thường xuyên sẽ là một trong những nguyên nhân trở thành người hung dữ sau này.
Những việc tưởng rất đơn giản nhưng lại rất ý nghĩa trong việc giáo dục nhân cách cho trẻ.