Thiết bị thoát hiểm nhà cao tầng
Thiết bị cứu hộ này có thể giúp đưa người thoát hiểm từ độ cao 150 m so với mặt đất, tương đương chiều cao của tòa nhà 45 tầng
Hiện nay, trên thế giới đã sử dụng nhiều giải pháp cứu hộ cho nhà cao tầng như đệm hơi, ống tuột, dây thang, xe thang... nhưng các giải pháp này vẫn còn một số nhược điểm như đệm hơi yêu cầu phải nhảy từ trên cao xuống gây tâm lý sợ hãi, dây thang và xe thang khó sử dụng trong trường hợp người bị nạn đã không còn bình tĩnh hoặc người tàn tật, già yếu khó di chuyển... Bức xúc trước những thiệt hại to lớn về con người trong những vụ hỏa hoạn tại các tòa nhà cao tầng ở trong nước và trên thế giới, ông Nhan Thành Út, một người làm việc nhiều năm trong ngành cơ khí, đã sáng tạo thiết bị cứu hộ đặc biệt, khắc phục được các nhược điểm trên.

Thiết bị thoát hiểm có trọng lượng tối thiểu là 5 kg. Ảnh: T.T.H
An toàn cho cả người già, người tàn tật
Áp dụng nguyên lý tự hãm và điều tốc bằng thủy lực, thiết bị có thể giúp đưa người hoặc vật treo có trọng lượng từ 50 kg đến 150 kg xuống mặt đất từ độ cao tối đa 150 m (tương đương chiều cao tòa nhà 45 tầng). Theo ông Nhan Thành Út, việc hãm tốc bằng thủy lực sẽ làm giảm lực tác động của gia tốc trọng trường trong từng chu kỳ của xi lanh giúp cho hành trình của cáp an toàn và tốc độ rơi nằm trong giới hạn cho phép.
Thiết bị bao gồm thành phần chính là một khung thép chịu lực, một puli chứa dây cáp thép chịu lực; một hộp giảm tốc thủy lực, dây cáp được lắp và cuộn qua tang quay. Ngoài ra, có một bộ dây thắt lưng được thiết kế đặc biệt để buộc vào người trước khi thả theo dây cáp tuột xuống đất.
Để sử dụng, thiết bị được gắn vào một điểm cố định nào đó trên tường hoặc sàn nhà. Khi có biến cố xảy ra, người mắc kẹt chỉ việc mở thiết bị, lấy dây đai thắt vào người. Sau đó, kéo móc neo ra ngoài và móc dây đai vào móc neo, kéo chốt an toàn. Hoàn tất các công đoạn trên, người bị nạn chỉ việc trèo ra cửa sổ và bắt đầu tuột xuống. Quá trình tuột xuống rất an toàn nhờ vào việc thiết bị không bị ảnh hưởng bởi trọng lượng cơ thể nặng hay nhẹ. Vận tốc tối đa ở cuối hành trình là 0,6 m/giây (tương đương 36 m/phút). Tại hai đầu của dây cáp có đính kèm một dây đai giữ cơ thể, do đó, khi một người đã tuột xuống ở đầu dưới thì người kế tiếp có thể dùng đầu trên của dây đai để tuột xuống sau đó. Thiết bị còn có khả năng tự động kéo cáp lên khi vẫn còn người mắc kẹt ở trên để tiếp tục đưa người xuống.
Với thiết kế linh hoạt, thiết bị có thể có trọng lượng lớn hay nhỏ tùy theo chiều cao cứu hộ. Thiết bị nhỏ nhất có trọng lượng 5 kg, rất gọn nhẹ và thao tác sử dụng đơn giản. Giải pháp thoát hiểm này phù hợp cho mọi lứa tuổi, kể cả người tàn tật, người già, người mất bình tĩnh... Đặc biệt, giải pháp này không phụ thuộc vào nguồn cung cấp năng lượng nên không sợ mất điện trong trường hợp xảy ra cháy hoặc động đất...

Thử nghiệm thiết bị thoát hiểm (ảnh lớn). Ảnh: T.T.H
Giá thành thấp, tính ứng dụng cao
Thiết bị này có thể được gắn cố định vào tường, cột hoặc sàn nhà nhưng cũng có thể được sử dụng di động, chỉ cần móc neo cáp vào một điểm cố định sẵn trong tòa nhà. Nếu vận hành bằng cách này, thiết bị sẽ theo người nên có thể chủ động hãm tốc độ nếu cần thiết.
Ông Tôn Thất Hải, chủ sở hữu sáng chế, cũng là người tài trợ chi phí nghiên cứu cho ông Nhan Thành Út, cho biết với sự phát triển bùng nổ các đô thị mới, các khu nhà cao tầng chọc trời đua nhau mọc lên như: các khu văn phòng, chung cư, siêu thị... Cùng với sự bùng nổ này, những hiểm họa từ cháy, động đất và các thảm họa thiên nhiên khác luôn đe dọa con người nên rất cần thiết phải có các thiết bị cứu hộ dành cho nhà cao tầng. Hiện nay, đa số các thiết bị thoát hiểm cá nhân khác trên thị trường chỉ đáp ứng được độ cao tối đa 50 m, trong khi sản phẩm này đáp ứng được độ cao đến 150 m. Điều đặc biệt là máy móc và thiết bị sản xuất sản phẩm này đều có tại VN, quy trình sản xuất đơn giản nên giá thành thấp.
Theo các chuyên gia, thiết bị cứu hộ này có tính ứng dụng cao. Nhờ vào tính gọn nhẹ, tiện dụng và an toàn, cộng với chi phí sản xuất rẻ nên rất có tiềm năng thương mại. Sáng chế này hiện đã được Cục Sở hữu trí tuệ VN cấp bằng độc quyền sáng chế với tên gọi "Thiết bị thoát hiểm nhà cao tầng” vào ngày 21-4-2008. Ngoài ra, thiết bị này cũng được cấp giấy kiểm định an toàn của Trung tâm Kiểm định kỹ thuật an toàn khu vực 2.