Trồng hoa lan kinh tế

TS Dương Hoa Xô và nhóm cộng sự ở Trung tâm Công nghệ Sinh học TPHCM vừa hoàn thành dự án nghiên cứu thử nghiệm “Xây dựng mô hình sản xuất hoa cắt cành và nhân giống hoa lan Mokara”. Dự án đã triển khai và cho kết quả rất khả quan

TS Dương Hoa Xô, Giám đốc Trung tâm Công nghệ Sinh học TPHCM, chủ nhiệm dự án, cho biết: “Chủ trương phát triển nông nghiệp đô thị của TPHCM hướng đến sản phẩm chủ lực là hoa và cây kiểng, vì vậy kết quả thành công bước đầu của mô hình này mở ra triển vọng rất khả quan cho mục tiêu nói trên”.

Hệ số nhân giống tăng gấp 2 lần

Nhóm nghiên cứu của TS Dương Hoa Xô đã xây dựng 4 mô hình canh tác thu hoạch sản phẩm hoa cắt cành kết hợp áp dụng biện pháp nhân giống lan Mokara tại 3 hộ nông dân ở xã Phước Hiệp, xã Trung An (huyện Củ Chi); xã Tân Kiên (huyện Bình Chánh) và ở vườn của Trung tâm Ứng dụng Nông nghiệp Công nghệ cao TPHCM (xã Phạm Văn Cội, huyện Củ Chi). Diện tích của 4 mô hình nói trên khoảng 14.230 m2.
Các cán bộ khoa học đã hướng dẫn các hộ nông dân trồng lan theo quy trình kỹ thuật như cách chăm sóc, bón phân, theo dõi phòng trừ sâu bệnh, cách thu hoạch hoa.
img
Vườn hoa lan Mokara của ông Nguyễn Văn Được ở xã Tân Thông Hội, huyện Củ Chi - TPHCM (Ảnh do TS Dương Hoa Xô cung cấp)
Sau nhiều nghiên cứu thử nghiệm, nhóm nghiên cứu đã tìm ra được công thức tối ưu khi nhân giống hoa lan Mokara, đó là biện pháp cắt đọt kết hợp với việc sử dụng phân bón lá có hàm lượng đạm cao, loại có chứa acid amin và loại phân rong biển có chứa vi lượng và chất kích thích sinh trưởng. Với cách nhân giống này hệ số nhân giống được cải thiện từ 1,5 – 2 lần.

Trong gần 3 năm thực hiện, dự án đã thu hoạch được 94.173 cây giống, trong đó cây dạng đọt 22.430 cây và dạng chồi các loại là 71.743 cây; thu hoạch 376.433 hoa cắt cành các loại, tăng 64.433 cành (đạt tỉ lệ 20,6% so với nhóm hoa đối chứng). Thực hiện so sánh về năng suất cho thấy các vườn trong dự án cho năng suất hoa (mỗi vườn chọn ra 4 giống) tăng hơn so với vườn đối chứng từ 10,8% – 32,4%.

Kết quả rất khả quan

TS Dương Hoa Xô cho biết sở dĩ chọn giống hoa lan Mokara vì đây là giống hoa có nhiều ưu điểm như đẹp, cánh to, nhiều hoa trên một cành hoa, màu sắc rực rỡ (màu hoa thường được ưa chuộng hơn cả là đỏ và vàng sáng). Cây rất siêng ra hoa, gần như liên tục quanh năm, cho tối thiểu 6 – 8 phát hoa/năm (phát hoa dài, có thể chia nhánh). Cây rất khỏe, phát triển mạnh về chiều cao, lá dài nhưng không bó chặt vào thân, cây ra rễ nhiều và nhanh, ít bị nhiễm sâu bệnh.

Tính toán bước đầu của nhóm nghiên cứu về hiệu quả kinh tế như sau: Trong trường hợp không tính tiền thuê đất, doanh thu toàn bộ dự án đạt gần 6,9 tỉ đồng; tổng giá trị lợi nhuận đạt hơn 3 tỉ đồng. Nếu lãi suất ngân hàng là 15% thì sẽ đạt gần 1,7 tỉ đồng. Trường hợp lãi suất ngân hàng tăng lên 18% thì vẫn đạt gần 1,5 tỉ đồng.
Theo đó, ước tính lợi nhuận trung bình của toàn dự án là hơn 217 triệu đồng/1.000 m2 (sau 30 tháng). Ông Nguyễn Văn Lanh, một nông dân trồng hoa lan ở xã Phước Hiệp, huyện Củ Chi lạc quan cho biết: “Mô hình này theo sự tư vấn của các nhà khoa học ở Trung tâm Công nghệ Sinh học TPHCM thực hiện cũng đơn giản, dễ áp dụng và cho kết quả rất khả quan. Khởi đầu tôi đã đầu tư 1.500 m2, thấy có hiệu quả nên mới đây, tôi đã mở rộng thêm 1.400 m2 nữa, nâng diện tích trồng hoa lan Mokara lên 2.900 m2”.

Sẵn sàng hỗ trợ nông dân

TS Dương Hoa Xô cho biết ngoài 4 mô hình canh tác mẫu thử nghiệm vừa nêu trên, nhóm nghiên cứu cũng xây dựng thêm 9 vườn hoa lan Mokara cắt cành tại các xã thuộc chương trình xây dựng nông thôn mới là xã Thái Mỹ, Tân Thông Hội thuộc huyện Củ Chi (6 vườn); xã Tân Nhựt thuộc huyện Bình Chánh (2 vườn); xã Xuân Thới Thượng thuộc huyện Hóc Môn (1 vườn).
Theo đó, nhóm nghiên cứu đã hướng dẫn bà con nông dân xây dựng nhà lưới, thiết kế luống trồng, hỗ trợ cây giống… Diện tích bình quân ban đầu của mỗi nhà vườn là 400 – 500 m2. Các vườn xây dựng từ năm 2010, hiện đã bắt đầu cho thu hoạch hoa cắt cành.
Nhóm nghiên cứu cũng đã thu thập số liệu của hơn 100 nhà vườn trồng lan. Từ kết quả khảo sát này đã xây dựng trang web: http:vuonlan.tvnn.vn, liên kết vào trang web của Trung tâm Công nghệ Sinh học TPHCM (www.hcmbiotech.com.vn) và Trung tâm Tư vấn hỗ trợ nông nghiệp (www.tuvannongnghiep.com.vn) để sẵn sàng hỗ trợ cho nông dân.

6.000 ha để phát triển sinh vật cảnh

ThS Lê Minh Dũng, Phó Giám đốc Sở NN-PTNT TPHCM, cho biết theo kế hoạch chương trình thay đổi cơ cấu nông nghiệp của TPHCM, từ nay đến năm 2020, diện tích dành để phát triển sinh vật cảnh là khoảng 6.000 ha.
Trong hướng phát triển này, hoa lan là một trong những sản phẩm sẽ được tập trung phát triển. Thực tế cho thấy hiện nay, giống hoa lan nội vẫn chưa đủ cung cấp cho nhu cầu trong nước (vẫn còn phải nhập). Vì vậy, dự án nghiên cứu này là rất thiết thực.
Nhóm nghiên cứu sẽ nhân rộng mô hình này để trước mắt đáp ứng đủ giống hoa lan cho nhu cầu trong nước, sau đó mới tính đến xuất khẩu.