Trong những ngày qua, có khá nhiều bài viết dẫn ý kiến của các chuyên gia về tăng trưởng ở 6 tháng cuối năm hoặc nền kinh tế đã chạm đáy hay chưa chạm đáy.
Hầu hết các chuyên gia đều đánh đồng tăng trưởng kinh tế với tăng trưởng GDP và các chuyên gia đều nhìn và xét đoán GDP từ phía cung, tức là từ phía doanh nghiệp sản xuất.
Nếu nhìn nhận và dự đoán việc tăng trưởng GDP trong ngắn hạn từ phía cung (sản xuất của doanh nghiệp) về nguyên tắc là rất khó khăn và không có cơ sở cả khoa học cũng như thực tiễn; cách nhìn nhận vấn đề như vậy rất giống với cách nhìn nhận về chỉ tiêu thu nhập quốc dân trước đây (trước năm 1992). Năm 1992, Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định 183/TTg thay thế hệ thống các bảng cân đối kinh tế quốc dân (MPS) bằng hệ thống các tài khoản Quốc gia được hầu hết các nước trên thế giới áp dụng và từ đó, chỉ tiêu GDP được áp dụng chính thức ở Việt Nam.
Theo định nghĩa GDP = tiêu dùng cuối cùng của hộ gia đình + chi tiêu dùng cuối cùng của Chính phủ + tích lũy gộp tài sản + xuất khẩu thuần về hàng hóa và dịch vụ. Tuy GDP có thể được tiếp cận tính toán bằng cả phương pháp sản xuất và phương pháp thu nhập nhưng về bản chất và dự báo (ước tính) trong ngắn hạn cần phải được nhìn nhận từ phía cầu.
Nếu nhìn từ phía cung thì làm sao mà biết được bao nhiêu doanh nghiệp mở rộng sản xuất, mở rộng ra sao? Nếu chỉ dựa vào chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) cũng khá nhiều rủi ro và đôi khi rất vô nghĩa vì tất cả các năm sau, họ đều lấy quyền số của giá trị gia tăng năm gốc là năm 2007 làm quyền số, như vậy việc quý sau, chỉ số này cao hơn quý trước đôi khi cũng chẳng nói lên được điều gì.
Ngoài ra, một số chuyên gia nhìn vào chỉ số tồn kho tăng hoặc giảm để bình luận đôi khi cũng rủi ro và gây ra những sai lạc về tình hình thực sự của nền kinh tế; chẳng hạn khi quý I, chỉ số tồn kho tăng cao (trên 30%), điều này dẫn đến doanh nghiệp không có động cơ mở rộng sản xuất ở những quý sau, nếu không muốn nói là doanh nghiệp có xu hướng thu hẹp sản xuất. Đã không có mở rộng sản xuất thì sẽ không có tăng trưởng, ngoài ra theo định nghĩa về GDP thì tồn kho cũng là một bộ phận trong GDP...
Tóm lại, đánh giá về GDP cần phải khách quan và chuẩn xác bởi đó là cơ sở quan trọng để đánh giá nền kinh tế.
