Vị đắng của đường
Trong cuộc họp giữa đại diện các nhà máy đường và những doanh nghiệp (DN) chế biến thực phẩm với Bộ Công Thương tại TPHCM cách đây không lâu, các nhà máy đường trong nước cho biết lượng đường sản xuất năm 2012 sẽ đạt khoảng 1,57 triệu tấn, không chỉ đáp ứng đủ nhu cầu tiêu thụ nội địa và luân chuyển gối vụ mà còn dư khoảng 70.000 tấn. Thế nhưng, trên thực tế, vào thời điểm này, nhiều DN chế biến thực phẩm đang lao đao vì thiếu đường trầm trọng.
Trong văn bản vừa gửi Bộ Công Thương và Bộ NN-PTNT, ông Franssico Josef Crispin, Tổng Giám đốc Công ty TNHH URC Việt Nam, cho biết công ty đã nộp đơn xin nhập khẩu đường từ đầu năm nhưng vẫn chưa được duyệt. Trong khi đó, DN phải mua đường trong nước với giá cao hơn giá thế giới từ 20%-30% song cũng chỉ được đáp ứng khoảng 40% nhu cầu. Đã thế, tình hình cung cấp đường RE của các nhà máy đường trong nước thiếu hụt trầm trọng dẫn đến tình trạng DN cần sử dụng tới 48.000 tấn đường/năm nhưng chỉ được cung ứng nhỏ giọt. Hiện Công ty Đường Bourbon và Công ty Đường Biên Hòa chỉ cung ứng một số lượng rất nhỏ; còn KCP, Lam Sơn, Tate & Lyle chưa cung cấp vì lý do đang kiểm kê; Nhà máy Juna từ chối bán vì hết hàng… Vì thiếu nguyên liệu đường nên Công ty TNHH URC Việt Nam đã phải dừng một dây chuyền sản xuất tại nhà máy ở Bình Dương.
Tại sao có hiện tượng người bán nói thừa, người mua kêu thiếu? Lý giải thực trạng này, các DN chế biến thực phẩm cho biết họ cần đường tinh luyện RE có độ màu dưới 20 Icumsa, đủ điều kiện về an toàn thực phẩm…, điều mà nhiều nhà máy đường ở Việt Nam chưa đáp ứng được. Trong khi đó, đường tồn trong nước là mật mía, đường đen, đường thô, đường RS không đủ tiêu chuẩn tinh luyện RE. Chính nghịch lý này dẫn đến nhiều DN chế biến thực phẩm đang đứng trước nguy cơ thiếu nguyên liệu đường, phải dừng sản xuất.
Các DN sử dụng nhiều nguyên liệu đường như Vinamilk, Coca-Cola, PepsiCo, Kinh Đô, Tân Hiệp Phát, Vinacafe cũng đã kêu cứu đến Bộ Công Thương và Bộ NN-PTNT... Theo họ, DN, nếu sắp tới, Bộ Công Thương không nới lỏng quy định cho các DN sản xuất thực phẩm được nhập khẩu đường thì việc sản xuất của các DN này sẽ gặp thêm nhiều khó khăn.