Làng nghề không ngại nắng nóng

Khác với nhiều công việc thông thường, một số làng nghề ở ĐBSCL lại trông chờ thời tiết nắng nóng để tăng cường sản xuất, cung cấp sản phẩm chất lượng

Những ngày đầu tháng 4-2026, hàng ngàn diêm dân ở Cà Mau luôn tất bật làm việc dưới tiết trời nắng nóng như đổ lửa. Với họ, nắng nóng càng gay gắt thì càng thuận lợi để làm ra hạt muối chất lượng hơn.

Chỉ lo mưa trái mùa

Làm muối vốn là công việc vất vả, cực nhọc nhưng nhiều thế hệ người dân ở Cà Mau vẫn quyết tâm bám trụ và gìn giữ nghề truyền thống này. Cà Mau hiện có diện tích sản xuất muối 1.550 ha với sản lượng hơn 35.000 tấn/năm, tập trung chủ yếu tại các xã ven biển như: Vĩnh Hậu, Đông Hải, Long Điền, Gành Hào...

Các cơn mưa trái mùa liên tục xuất hiện vào cuối tháng 2-2026 đã khiến hàng chục ngàn tấn muối của gần 800 hộ dân ở Cà Mau bị hòa tan trong nước. Ông Hồ Minh Chiến, Chủ tịch HĐQT HTX Sản xuất muối công nghệ cao Đông Hải (xã Đông Hải), cho hay mưa trái mùa vừa kết thúc thì tất cả xã viên đã bắt tay vào việc để khôi phục đồng muối.

Những ngày đầu tháng 4, nắng nóng oi bức tạo cảm giác khó chịu đối với nhiều người. Thế nhưng, trên các ruộng muối ở Cà Mau, diêm dân vẫn nhộn nhịp gom muối kết tinh thành từng đống, vô bao rồi vận chuyển ra đường lớn để bán cho thương lái.

"Hiện giá muối được thu mua với giá dao động 1.400 - 1.600 đồng/kg, tăng 200 đồng/kg so với trước đây. HTX Sản xuất muối công nghệ cao Đông Hải vừa thu hoạch được hơn 1.000 tấn muối. Chúng tôi hy vọng thời gian tới, giá muối sẽ tiếp tục tăng để diêm dân gỡ lại phần nào thiệt hại do mưa trái mùa trước đó" - ông Chiến bày tỏ.

Thời tiết những năm gần đây diễn biến thất thường đã ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động sản xuất muối của diêm dân. Từ đó, nhiều người mong muốn cơ quan chức năng tạo điều kiện để họ được tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi nhằm từng bước hiện đại hóa sản xuất.

Theo ông Phạm Văn Mười, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Cà Mau, địa phương sẽ quy hoạch lại vùng sản xuất muối để ổn định diện tích và bảo tồn nghề truyền thống này. Ngành nông nghiệp chú trọng ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, gắn nghề làm muối với phát triển du lịch nhằm nâng cao thu nhập cho diêm dân. Cà Mau còn đầu tư, nâng cấp cơ sở hạ tầng đồng muối để đáp ứng yêu cầu sản xuất, vận chuyển và tiêu thụ sản phẩm.

"Cà Mau sẽ thực hiện hiệu quả các chính sách hỗ trợ HTX diêm nghiệp, đề xuất đầu tư bạt nhựa phục vụ sản xuất theo phương pháp trải trên nền sân kết tinh để tăng năng suất, chất lượng muối, đồng thời tạo vùng nguyên liệu gắn với việc bao tiêu sản phẩm. Ngành nông nghiệp tỉnh sẽ tiếp tục nghiên cứu phát triển, đa dạng hóa các sản phẩm và dịch vụ từ muối để nâng cao giá trị nghề truyền thống này" - ông Phạm Văn Mười khẳng định.

Đỡ tốn chi phí, thời gian, công sức

Tương tự nghề làm muối, tận dụng tiết trời nắng nóng gay gắt, nhiều hộ dân làm khô đặc sản ở tỉnh Cà Mau bắt đầu thuê thêm nhân công để tăng cường sản xuất nhằm phục vụ thị trường dịp lễ 30-4 và 1-5 sắp tới.

Nghề làm khô tại cửa biển Cái Đôi Vàm, xã Cái Đôi Vàm, tỉnh Cà Mau được hình thành, phát triển hơn 30 năm nay với trên 150 hộ dân tham gia, sản xuất và chế biến hàng loạt mặt hàng đặc sản. Hằng năm, tổng sản lượng của làng khô Cái Đôi Vàm ước khoảng 1.700 tấn, với các sản phẩm được thị trường ưa chuộng như: khô cá khoai, cá đù, cá lưỡi trâu, cá mối…

Các sản phẩm khô ở làng nghề Cái Đôi Vàm không chỉ cung cấp cho thị trường địa phương mà còn phân phối tại nhiều tỉnh, thành phố lớn khắp cả nước. Thời gian gần đây, người dân tận dụng nền tảng mạng xã hội để quảng bá và bán hàng, không chỉ giúp mở rộng thị trường mà còn góp phần nâng cao giá trị sản phẩm.

Ông Nguyễn Văn Tùng, ngụ xã Cái Đôi Vàm, vừa đảo cá trên giàn phơi vừa cho biết: "Trời nắng gắt không chỉ giúp cá phơi nhanh khô mà còn hạn chế hư hỏng, góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm. Các cơ sở sản xuất cũng tiết kiệm được chi phí vì không phải dùng máy sấy khô, lại đỡ tốn thời gian và công sức".

Theo UBND xã Cái Đôi Vàm, nghề làm khô đã góp phần giải quyết việc làm, mang lại nguồn thu nhập ổn định từ 200.000 - 300.000 đồng/ngày/người cho nhiều lao động ở địa phương. Công việc này không chỉ giúp nhiều hộ dân cải thiện đời sống mà còn từng bước vươn lên làm giàu, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Ông Phạm Văn Den, Chủ tịch UBND xã Cái Đôi Vàm, thông tin: "Để phát triển nghề làm khô ở Cái Đôi Vàm, địa phương đã phối hợp với các sở, ngành liên quan tổ chức tập huấn về an toàn thực phẩm, kỹ thuật chế biến, bảo quản sản phẩm và xây dựng nhãn hiệu. Bên cạnh việc hướng dẫn người dân tiếp cận các chính sách hỗ trợ, chúng tôi còn giúp các cơ sở, HTX ở làng nghề này tham gia chương trình "Mỗi xã 1 sản phẩm" (OCOP)".