Mỹ lo căn cứ chiến lược Diego Garcia lọt vào "tầm ngắm" của Trung Quốc

(NLĐO) - Chính quyền ông Donald Trump lo ngại kế hoạch chuyển giao quần đảo Chagos có thể khiến căn cứ Diego Garcia đối mặt nguy cơ do thám từ Trung Quốc.

Tờ The Telegraph đưa tin các thành viên cấp cao trong chính quyền Mỹ bày tỏ quan ngại sâu sắc rằng việc Anh chuyển giao chủ quyền vùng biển quanh quần đảo Chagos cho Mauritius, quốc gia vốn là đồng minh của Trung Quốc, sẽ mở đường cho các hoạt động tình báo hàng hải tại căn cứ quân sự chung Diego Garcia của Anh và Mỹ.

Viết trên tờ The Telegraph, Thượng nghị sĩ John Kennedy, đồng minh thân cận của ông Trump, nhận định Anh không thể nhượng lại quần đảo này mà không "trao chìa khóa" căn cứ Diego Garcia cho phía Trung Quốc.

Ông Kennedy cảnh báo Trung Quốc đang nỗ lực giám sát căn cứ chung Anh - Mỹ bằng khinh khí cầu và tàu nhỏ, đồng thời khẳng định việc ngăn chặn các chiến dịch tình báo sẽ trở nên "gần như bất khả thi" nếu thỏa thuận chuyển giao được thực thi.

Nhiều nghị sĩ Anh chia sẻ lo ngại này. Trong thư gửi Thủ tướng Anh Keir Starmer, cựu Bộ trưởng An ninh Tom Tugendhat và cựu lãnh đạo Đảng Bảo thủ Iain Duncan Smith nêu rõ: "Trung Quốc vận hành một đội tàu ngụy trang dưới dạng tàu cá và có thể lợi dụng vùng biển không được giám sát chặt chẽ gần Diego Garcia". 

Ngoài ra, do Mauritius tham gia Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân của châu Phi, Giáo sư Richard Ekins KC - người đứng đầu tổ chức Policy Exchange - cảnh báo căn cứ này có thể phải đối mặt với "các cuộc thanh sát quốc tế bắt buộc", gây rủi ro lộ bí mật quân sự.

Theo hiệp ước này, bất kỳ quốc gia nào trong số khoảng 50 nước thành viên, bao gồm các đồng minh của Trung Quốc như Nam Phi, đều có quyền khiếu nại và yêu cầu Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) thanh sát căn cứ Diego Garcia nếu nghi ngờ có vi phạm.

Tổng thống Donald Trump đã chỉ trích thỏa thuận này là một hành động "thiếu sáng suốt", khiến chính phủ Anh phải tạm hoãn cuộc tranh luận về dự luật chuyển giao tại Thượng viện tuần trước.

Dù người phát ngôn chính phủ Anh khẳng định hiệp ước có "các quy định an ninh nghiêm ngặt nhằm ngăn chặn tuyệt đối các nguy cơ ảnh hưởng đến căn cứ", song các đồng minh của ông Donald Trump vẫn đang nỗ lực thuyết phục ông hủy bỏ thỏa thuận để bảo vệ tài sản quân sự sống còn tại Ấn Độ Dương.

Tuy nhiên, giới chức Mỹ vẫn tiếp tục yêu cầu Thủ tướng Keir Starmer đưa ra những cam kết cụ thể hơn để đảm bảo các rủi ro gián điệp đã được giảm thiểu hoàn toàn.

Căn cứ Diego Garcia nằm ở vị trí chiến lược trên Ấn Độ Dương. Từ đây, Mỹ có thể triển khai các hoạt động quân sự nhắm vào Iran.