Tác phong công nghiệp: Chìa khóa phát triển

Từ lao động nông nghiệp, chỉ sau một tháng học nghề “kiêm” thử việc, nhiều lao động phải làm việc với nhiều quy định khắt khe của môi trường công nghiệp. Do vậy, đòi hỏi đội ngũ này có tác phong công nghiệp, chia sẻ trách nhiệm xây dựng thương hiệu, phát triển doanh nghiệp... là điều không tưởng. Muốn có được tác phong công nghiệp, người thợ phải được đầu tư đào tạo một cách đồng bộ.

Gắn lợi ích doanh nghiệp và người lao động

Qua khảo sát thực tế, các doanh nghiệp đều thừa nhận: Tác phong công nghiệp không phải chỉ nói suông mà được. Dù huấn luyện, nhắc nhở nhiều đến đâu nhưng không cụ thể hóa tác phong làm việc bằng hiệu quả công việc, lợi ích của người lao động (NLĐ) thì khó có thể tạo được tinh thần tự nguyện. Ông Nguyễn Văn Thành, Giám đốc Công ty TNHH An Phú APP (quận 12 - TPHCM), cho biết công ty xây dựng quy chế quản lý tự chủ. Ban giám đốc chỉ đưa ra mục tiêu của công việc và giao xuống tổ sản xuất. Kế hoạch làm việc như thế nào, làm sao để nâng cao chất lượng, năng suất... tổ sản xuất tự bàn bạc, chọn lựa phương án thực hiện sao cho đạt năng suất, chất lượng tốt nhất. Cách làm này giúp NLĐ thấy được lợi ích của phương pháp làm việc khoa học, hợp lý nên dần dần sẽ tự giác thực hiện.

Tại khách sạn Majestic –TPHCM, nhân viên được đào tạo từ việc nhỏ nhất: Mở cửa như thế nào, cười chào với khách ra sao... Nhưng quan trọng hơn là họ thực hiện những công việc đó với tinh thần trách nhiệm. Để làm được điều này, theo ông Tào Văn Nghệ, Giám đốc khách sạn Majestic, là làm sao cho nhân viên thấy được phục vụ khách chính là phục vụ cho bản thân. Hằng quý, khách sạn công khai các số liệu kinh doanh đạt được, công khai luôn các mục tiêu kinh doanh... Ông Nghệ cho biết: “Việc làm này nhằm để NLĐ hiểu và có quyền tự hào về giá trị công việc của mình. Sự đóng góp của họ sẽ làm doanh nghiệp phát triển và tất nhiên, đời sống của họ cũng tốt hơn”. Đó cũng là nguyên nhân góp phần đưa doanh thu 4 tháng đầu năm 2007 của khách sạn Majestic đạt 55,7 tỉ đồng, cao hơn cùng kỳ năm 2006 khoảng 20 tỉ đồng.

Đào tạo tác phong công nghiệp từ nhà trường

Hiệu trưởng một trường chuyên đào tạo công nhân (CN) nghề, nhìn nhận: Chương trình đào tạo CN bậc 3/7 gồm khoảng 1.600 tiết học, thế nhưng chỉ có... 4 tiết học dành cho tác phong công nghiệp.

Khảo sát chương trình đào tạo CN nghề của nhiều trường, trung tâm dạy nghề tại TP, chúng tôi phát hiện, không đơn vị nào có riêng môn học về tác phong công nghiệp. Phần này chỉ được coi là “phần mềm”, nghĩa là giáo viên biết thì nói, không biết thì thôi. Các trường, trung tâm giải thích là thời lượng dạy học ngắn, chủ yếu tập trung đào tạo kiến thức nghề là đủ, còn lại khi học viên ra trường, sẽ tự thích ứng khi đi làm.

Ông Lê Văn Kiệm, Hiệu trưởng Trường Kỹ thuật Nghiệp vụ Tôn Đức Thắng – TPHCM, cho rằng: “Các trường nghề cần phải tăng thời lượng cho học sinh thực tập để tiếp cận với môi trường sản xuất. Tại Trường Kỹ thuật Nghiệp vụ Tôn Đức Thắng, ngoài việc giảng dạy lý thuyết về tác phong công nghiệp trên lớp, nhà trường đưa học viên đi thực tập 300 tiết (10 tuần) tại doanh nghiệp. Đây là khoảng thời gian cần thiết để học viên tiếp thu, thực hành về tác phong công nghiệp để khi ra trường, học viên sẽ hòa nhập tốt với môi trường công nghiệp tại nhà máy”.

Phải có quy trình, công nghệ tương ứng

Có dịp đến các nhà máy chế biến thủy hải sản xuất khẩu như Xí nghiệp Cầu Tre, Xí nghiệp Chế biến Thủy hải sản Cholimex, mọi người sẽ rất thú vị khi nhìn CN vào ca: Họ phải thay quần áo bảo hộ lao động, đeo găng tay, khẩu trang, giày... theo quy định. Trước khi bước vào khu vực sản xuất, họ còn phải tiếp tục thực hiện các khâu vệ sinh như khử trùng tay, bước qua dung dịch sát trùng... Từ cán bộ quản lý đến CN trực tiếp đều phải thực hiện đúng quy trình. Nhiều CN Xí nghiệp Chế biến Thủy hải sản Cholimex cho biết, lúc đầu chưa quen, thấy vướng víu, mất thời gian, nhưng vì đó là quy định, nếu không chấp hành, sẽ không được làm việc. Vì vậy, dần dần, tất cả đều tự giác thực hiện. Đối tác đến tham quan, tỏ ra hài lòng và ký nhiều hợp đồng.

Bà Nguyễn Phụng Tế, Chủ tịch Công đoàn Công ty Cholimex, nhìn nhận: “Công ty rất quan tâm hướng dẫn thói quen làm việc đúng quy trình cho CN. Nhưng muốn CN thực hiện đúng, trước hết doanh nghiệp phải có quy trình, công nghệ tương ứng. Nhiều đối tác của công ty cho biết, xem cách CN làm việc, họ có thể biết công ty như thế nào, có đáng tin cậy không...”.

Một nguồn tin cho hay, các cơ quan chức năng đang soạn thảo Pháp lệnh Công nghệ cao. Vấn đề được đặt ra và bàn thảo nhiều nhất khi soạn thảo pháp lệnh này là phải xây dựng được tác phong công nghiệp cho CN và văn hóa công nghiệp. Nhiều ý kiến cho rằng, đây là nền tảng để tiếp thu, phát triển công nghệ nói chung và công nghệ cao nói riêng. Bởi vì công nghệ tiên tiến, thiết bị hiện đại có thể dùng tiền để mua, nhưng tác phong công nghiệp thì chỉ có được khi ý thức của NLĐ chuyển biến và CNLĐ phải được đào tạo.