Phải phẫu thuật mới khỏi bệnh

Gần 2.000 bệnh nhân trong tổng số 10.600 người bị xơ hóa cơ Delta đã được phẫu thuật. Tuy nhiên, đã có những luồng ý kiến khác nhau về chủ trương phẫu thuật này của Bộ Y tế

- PGS-TS Nguyễn Tiến Bình: Không có chuyện vội vàng. Phẫu thuật là bắt buộc. Có nhiều ý kiến khác nhau về vấn đề phẫu thuật cho bệnh nhân xơ hóa cơ Delta, kể cả ý kiến cho rằng có thể bằng châm cứu, xoa bóp để chữa trị... Nhưng tôi khẳng định: Nếu không được mổ thì không thể khỏi bệnh. Đặc biệt, với những ca bệnh biến dạng đặc biệt (teo cơ, biến dạng nhiều thành phần tại vùng vai) phải được phẫu thuật sớm tại các chuyên khoa tuyến Trung ương có kinh nghiệm. Điều trị nội khoa hay điều trị vật lý trị liệu, bổ sung vitamin... chỉ phù hợp với những trường hợp bệnh thể nhẹ. Quy trình phẫu thuật điều trị xơ hóa cơ Delta không phải là ý kiến cá nhân mà là sự thống nhất của tất cả những nhà chuyên môn đầu ngành về phẫu thuật chỉnh hình. Ý kiến nhận định cho rằng vội vàng trong việc triển khai phẫu thuật đại trà là không xác đáng.

. Vì sao Hội đồng Khoa học Bộ Y tế khuyến cáo không nên tiến hành phẫu thuật cho trẻ dưới 5 tuổi, phải chăng là do tai biến, thưa ông?

- Những cháu dưới 5 tuổi bị bệnh cũng không có gì phải vội vàng đưa đi phẫu thuật vì bệnh cũng chưa ảnh hưởng đến sự phát triển của các cháu. Hơn nữa, các cháu còn đang độ tuổi phát triển, cơ thể còn có sự biến đổi. Do đó, để an toàn cho các cháu chúng tôi khuyến cáo các bệnh viện tuyến tỉnh không nên phẫu thuật cho những trường hợp này. Bệnh nhân nhỏ tuổi cũng rất khó gây mê, dễ gặp tai biến. Nếu bắt buộc phải mổ cần được thực hiện ở tuyến Trung ương.

. Quy trình kỹ thuật phẫu thuật điều trị bệnh xơ hóa cơ Delta của Bộ Y tế ban hành, đã hoàn chỉnh chưa, thưa ông?

- Về cơ bản là hoàn chỉnh. Hội đồng chuyên môn sẽ họp và xem xét có cần bổ sung gì không. Tuy nhiên, để tránh trường hợp phẫu thuật ồ ạt, không theo đúng quy trình kỹ thuật mà Bộ Y tế đã ban hành, Hội đồng Khoa học sẽ tiến hành bổ sung thêm quy trình. Đồng thời, phân loại bệnh nhân xơ hóa cơ Delta theo hướng bệnh nặng thì phẫu thuật, bệnh nhẹ chỉ tập vật lý trị liệu và phục hồi chức năng. Hiện Bộ Y tế đã đề nghị GS-TS Nguyễn Xuân Nghiêm, Chủ tịch Hội Phục hồi chức năng, biên soạn giáo trình hướng dẫn tập vật lý trị liệu, hướng dẫn các bệnh nhân bị xơ hóa cơ Delta tập luyện trước và sau mổ, bảo đảm hiệu quả phẫu thuật.

. Bộ Y tế có biết việc một số bác sĩ không có chuyên môn sâu về phẫu thuật chỉnh hình, hoặc chưa được tập huấn ở địa phương cũng tham gia phẫu thuật?

- Chúng tôi cũng đã nghe ý kiến này. Đây là việc cần chấn chỉnh ngay. Những trường hợp vi phạm như trên cần phải xử phạt hành chính thật nặng. Thanh tra Bộ Y tế phải vào cuộc để làm rõ vấn đề này. Chỉ có những bác sĩ chuyên khoa phẫu thuật chỉnh hình ở bệnh viện tỉnh sau khi được tập huấn mới được mổ.

. Đã có tai biến nào trong phẫu thuật cho trẻ bị xơ hóa cơ Delta chưa, thưa ông?

- Những tai biến trong phẫu thuật là có thể gặp nên phải hết sức thận trọng. VN chưa có số liệu cụ thể, nhưng đến nay, gần 2.000 ca được phẫu thuật có kết quả tốt, chưa ca nào bị tai biến.

. Trong khi nhiều tỉnh còn chưa tổng điều tra, rà soát phát hiện tất cả bệnh nhân, cha mẹ các cháu có thể phát hiện cho con mình qua những dấu hiệu đặc trưng nào?

- Các đặc điểm của bệnh nhân teo cơ Delta rất rõ: Chức năng cử động của khớp vai bị hạn chế, không khép hết được cánh tay vào thân mình; không có khả năng sử dụng lược chải đầu; không dùng tay để gãi lưng bên đối diện được; thay áo khó khăn khi luồn tay vào ống tay áo; đau quanh khớp vai thường xuyên hoặc không thường xuyên; ảnh hưởng đến thẩm mỹ như tay luôn khuềnh khoàng, vai xuôi.