Cơ duyên với bóng đá VN

Đưa đội tuyển VN lần đầu giành chức vô địch Đông Nam Á, ông Henrique Calisto chính thức trở thành HLV nước ngoài nổi tiếng nhất trong lịch sử bóng đá VN dù tên tuổi ông đã được biết đến qua 7 năm thành công cùng Đồng Tâm Long An và chiếc HCĐ Tiger Cup 2002

Để có được thành công như hôm nay, HLV người Bồ Đào Nha (BĐN) phải qua gần 8 năm lăn lộn với thực tế cùng tình yêu lớn dành cho bóng đá, con người VN. Nhưng cơ duyên nào đưa ông đến VN?

Chấp nhận phiêu lưu cùng ĐTLA

Từ một đội bóng chơi ở giải hạng nhất quốc gia song số phận của đội Gạch Đồng Tâm Long An (sau này đổi tên thành Đồng Tâm Long An - ĐTLA) cũng không mấy suôn sẻ trong những năm 1998 – 2000. Đặc biệt là ở thời điểm đó, cuộc cạnh tranh của bóng đá VN ngày một thêm khốc liệt với sự ra đời của bóng đá chuyên nghiệp. Tuy nhiên, trước nỗi khát khao của người hâm mộ đồng thời muốn vực dậy bóng đá địa phương, lãnh đạo đội bóng ĐTLA đã tính đến một cuộc cách mạng mới và việc đầu tiên được tính đến là vị trí của một HLV ngoại.

Mục tiêu tuyển chọn được đặt ra nhưng khả năng tìm được một HLV giỏi và có tâm huyết là điều không đơn giản. Chủ tịch CLB ĐTLA Võ Quốc Thắng nhớ lại, CLB thăm hỏi nhiều nơi nhưng rất tiếc chưa có được sự ưng ý. Sau đó, thông qua mối quan hệ làm ăn với Công ty Gạch Đồng Tâm, ông Fansto Oliveira, một bạn hàng người BĐN, đã tự nguyện đứng ra làm cầu nối cho việc tuyển chọn này và cái tên Henrique Calisto xuất hiện. HLV người BĐN này chưa từng biết về bóng đá VN, ĐTLA lại là đội hạng nhất có xuất phát điểm thấp. Nhưng đứng trước một cuộc thử thách mới, H.Calisto chấp nhận phiêu lưu khi đồng ý với đề nghị của bầu Thắng. Tuy nhiên, ban đầu, ông chỉ nhận làm cố vấn chuyên môn trong thời gian ngắn.

Là trợ lý ngôn ngữ đầu tiên của HLV Calisto, ông Đặng Văn Tuấn, nhân viên Gạch Đồng Tâm, nhớ lại lần đầu nhà cầm quân người BĐN đến với bóng đá Long An vào tháng 7-2000: “Ấn tượng đầu tiên về ông có lẽ là sự cởi mở, chân tình. Ông thăm hỏi từng thành viên đội bóng về đời sống, sinh hoạt nhiều hơn là chuyên môn. Theo ông Calisto giải thích, nếu cuộc sống của một thành viên, nhất là cầu thủ, không ổn định thì thật khó để họ toàn tâm toàn ý cống hiến hết mình cho CLB”.

Thêm sự đồng cảm với chủ tịch CLB Võ Quốc Thắng, HLV Calisto chính thức được giao nhiệm vụ giám đốc kỹ thuật kể từ mùa giải 2001 với lời hứa: Đưa đội thăng hạng chuyên nghiệp vào mùa sau!

Nghiêm khắc nhưng tình cảm

Nhiều thành viên CLB cũng như người hâm mộ Long An hoài nghi về lời hứa quá liều của ông Calisto. Tuy nhiên, ông Calisto đã hứa thì phải thực hiện cho bằng được, bởi đó là cá tính của ông, một HLV nhà nghề, hơn nữa, ông có cơ sở vững chắc là sự ủng hộ hết mình của CLB.

Nhưng với các cầu thủ ĐTLA, thay đổi lớn nhất kể từ khi thầy “Tô” đến là mọi chế độ sinh hoạt, tập luyện của đội bóng gần như thay đổi rất nhiều. Cầu thủ Phan Văn Giàu nhớ lại: “Kỷ luật là trên hết, với HLV Calisto mọi việc đều phải nghiêm túc, từ tập luyện đến giờ giấc ăn nghỉ. Tuy khắt khe nhưng cái hay dễ thuyết phục mọi người của HLV Calisto là sự bao dung, dùng tình cảm để động viên hơn là gay gắt”. Về cách hành xử đầy tế nhị này, người phiên dịch Đặng Văn Tuấn kể thêm: “Cầu thủ Đăng Thi của đội trước đây như là hiện tượng cá biệt nhưng với thái độ động viên ân cần, HLV Calisto đã làm thay đổi rất nhiều nếp sinh hoạt của cầu thủ này. Chưa hết, cái hay của ông Calisto đối với học trò là khả năng nắm bắt diễn biến tâm tư, tình cảm từng người. Để có được ưu điểm này, ông dành không ít thời gian rảnh rỗi để đến từng gia đình cầu thủ thăm hỏi, nắm bắt thêm về điều kiện sinh hoạt của họ”.

Không dừng lại những thay đổi nếp sinh hoạt, chăm lo đời sống cầu thủ, bằng kinh nghiệm chuyên môn vững chãi của một HLV chuyên nghiệp, Calisto đưa ĐTLA đoạt chức vô địch giải hạng nhất năm 2001-2002 và vươn lên hạng chuyên nghiệp 2003 chỉ trong vòng 1 năm gắn bó. Liên tiếp ở những mùa giải sau, CLB ĐTLA đã có sự phát triển, tiến bộ vượt bậc và trở thành đội bóng luôn có thành tích ổn định trong nhóm 3 hạng đầu V-League, đặc biệt là chức vô địch quốc gia 2 năm liên tiếp 2005 và 2006.

Tuyển thủ quốc gia Phan Văn Tài Em, một trong những phát hiện thú vị của HLV Calisto, đồng thời là cánh chim đầu đàn của đội tuyển VN và đội ĐTLA hiện nay, nhận xét thêm về người thầy của mình: “Mỗi trận đấu, tôi đều có cảm nhận là thầy “Tô” luôn đứng sau lưng mình, luôn động viên tinh thần, nhắc nhở từng đường bóng, đọc tốt trận đấu để chỉ cho tôi thay đổi từng miếng chiến thuật trên sân. Riêng về cuộc sống lại tuyệt vời hơn khi ông vừa là người thầy vừa là người bạn lớn tuổi dễ mến”.

Sơ nét về HLV Calisto

HLV Henrique Calisto sinh ngày 16-10-1953 tại Matossinhos (BĐN). Ông tốt nghiệp đại học giáo dục thể chất, giảng viên huấn luyện cho HLV chuyên nghiệp quốc gia. Ông Calisto từng làm công tác huấn luyện cho các CLB hạng nhất và ngoại hạng BĐN, trong đó nổi bật nhất là CLB Boavista. Ông là thành viên hội đồng huấn luyện kỹ thuật LĐBĐ BĐN. Trong gần 8 năm hành nghề tại VN, ngoài các thành tích cùng CLB ĐTLA, ông Calisto đã góp công giúp bóng đá VN giành HCĐ Tiger Cup 2002 và vô địch AFF Suzuki Cup 2008.