Căng thẳng thương mại Mỹ - Trung Quốc
Căng thẳng trong quan hệ thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc có nguy cơ leo thang sau khi Washington tăng thuế đối với vỏ xe nhập từ Bắc Kinh
Một cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đang có nguy cơ bùng phát sau khi các quan chức và phương tiện truyền thông Trung Quốc chỉ trích việc Mỹ áp đặt thuế nhập khẩu lên vỏ xe nước này vào cuối tuần rồi. Bắc Kinh thậm chí đã tiến hành những bước đi đầu tiên tiến đến việc đánh thuế lên sản phẩm xe cộ và thịt gà nhập khẩu từ Mỹ.
Trung Quốc trả đũa?
Theo báo Financial Times (Anh), quan hệ thương mại giữa hai trong số những nền kinh tế lớn nhất thế giới này đã xấu đi sau khi Tổng thống (TT) Mỹ Barack Obama hôm 11-9 quyết định tăng thuế đối với vỏ xe nhập khẩu từ Trung Quốc trong 3 năm tới. Ngoài mức thuế 4% hiện nay, vỏ xe hành khách và xe tải nhẹ của Trung Quốc sẽ bị đánh thuế thêm 35% trong năm đầu tiên, 30% trong năm thứ 2 và 25% trong năm còn lại. Mức thuế mới sẽ có hiệu lực trước ngày 26-9 tới. Như vậy là trong bài kiểm tra lớn đầu tiên về thương mại thế giới kể từ khi nhậm chức, TT Obama đã đứng về phía các nghiệp đoàn Mỹ phàn nàn rằng sự gia tăng của số lượng vỏ xe Trung Quốc làm người lao động Mỹ mất đi 7.000 việc làm.


Trung Quốc có thể đáp trả biện pháp tăng thuế nhập khấu đối với vỏ xe nước này (ảnh trên) bằng cách làm điều tương tự với sản phẩm gà của Mỹ (ảnh dưới). Ảnh: REUTERS - THE NEW YORK TIMES
Đáp lại, Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Trần Đức Danh hôm 13-9 đã lên án biện pháp nói trên của Mỹ. Ông Trần nói: “Đây là hành động bảo hộ thương mại nghiêm trọng. Nó không chỉ vi phạm quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) mà còn đi ngược lại những cam kết của Chính phủ Mỹ tại Hội nghị Tài chính G20 vào tháng 4 qua”.
Cùng ngày, Tân Hoa Xã dẫn thông tin của Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết họ bắt đầu tiến hành các cuộc điều tra chống phá giá và chống trợ cấp nhằm vào một số sản phẩm xe hơi và gà nhập khẩu từ Mỹ. Cuộc điều tra này được tiến hành theo sau những khiếu nại của các nhà sản xuất Trung Quốc. Họ cáo buộc rằng những sản phẩm này tiến vào thị trường trong nước với một “vị thế cạnh tranh không công bằng”, làm tổn hại những ngành công nghiệp trong nước. Bộ này nói thêm rằng sẽ điều tra vụ việc theo quy định của WTO và luật pháp nước này.
Tác động sâu rộng
Dù Bộ Thương mại Trung Quốc khẳng định cuộc điều tra nói trên không phải là hành động đáp trả động thái tăng thuế nhập khẩu đối với vỏ xe Trung Quốc của Chính phủ Mỹ song thời điểm đưa ra thông báo này đã phát đi một thông điệp trả đũa không thể nhầm lẫn được.
Báo The New York Times (Mỹ) nhận định rằng tác động của cuộc tranh chấp nói trên không chỉ gói gọn trong phạm vi các ngành vỏ xe, xe hơi và gà. Cả chính phủ Mỹ lẫn Trung Quốc đều đang đối mặt với những sức ép trong nước muốn có lập trường cứng rắn hơn về vấn đề kinh tế đối với nước kia. Dù vậy, cuộc chiến thương mại có thể làm gia tăng những căng thẳng chính trị trong bối cảnh hai nước đang tìm cách phối hợp hành động để vực dậy nền kinh tế toàn cầu và đối phó với những mối đe dọa chung.
Ông Eswar Prasad, giáo sư kinh tế thương mại tại Đại học Cornell (Mỹ), đánh giá rằng những căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc có thể leo thang và trở nên khó kiểm soát. Theo ông Prasad, vấn đề này có thể bao trùm cuộc gặp cấp cao G20 sắp diễn ra ở Pittsburg (Mỹ) trong hai ngày 24 và 25-9, và có lẽ cả chuyến thăm Bắc Kinh của TT Obama dự kiến vào tháng 11.