Quốc tế

Hãi hùng quy trình sản xuất gelatin

Quy trình sản xuất gelatin công nghiệp cho thấy mức độ liều lĩnh của một số doanh nghiệp và yếu kém của các cơ quan chức năng

Vụ xì-căng-đan bao con nhộng đang diễn biến phức tạp. Theo hãng tin Tân Hoa Xã (THX), ngày 21-4, công an và nhân viên Cục Giám sát Dược phẩm thành phố Trịnh Châu, thủ phủ tỉnh Hà Nam, đã phát hiện hàng trăm ngàn bao con nhộng rỗng nhuộm đậm màu mặt nước một rãnh cống dài khoảng 300 m nằm dọc đường Trịnh Thượng, thôn Lợi Cảng, huyện Trung Nguyên, vùng ven Trịnh Châu.

Đổ xuống rãnh cống, ruộng lúa mì

Dân chúng địa phương cho biết ban đêm nhiều xe tải chở hàng trăm thùng bao con nhộng nói trên lén lút đổ xuống rãnh cống. Chuyện này, theo họ rất lạ, bởi trong vùng không có nhà máy sản xuất bao con nhộng. Trưởng thôn và bí thư đảng Tôn Bảo Châu cũng xác nhận điều này.

Công đoạn ngâm da thuộc phế liệu trong nước vôi của một cơ sở sản xuất lậu gelatin công nghiệp. Ảnh: NDDaily

Các bao con nhộng vừa kể, theo ông Tôn, có thể của các cơ sở sản xuất lậu trong thôn đem đổ bừa xuống các rãnh cống để chạy tội sau khi báo chí phanh phui xì-căng-đan bao con nhộng chứa chất gây ung thư. Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi sẽ cho kiểm tra từng nhà xem có sản xuất lậu bao con nhộng bằng gelatin công nghiệp hay không”.

Các nhà khoa học cho biết nếu dùng số lượng nhiều bao con nhộng chứa thuốc tây hoặc đông y làm bằng gelatin công nghiệp sẽ làm suy thận và suy gan, thậm chí gây ung thư bởi vỏ bao chứa hàm lượng rất cao kim loại nặng chronium (crôm), một trong những tác nhân gây ung thư.

Tương tự, cơ quan chức năng Tân Trinh cũng tìm thấy 7 thùng lớn chứa bao con nhộng màu xanh lá cây và màu trắng giấu trong một cánh đồng lúa mì của trấn Quốc Điện, thành phố Tân Trinh. Ông Đỗ Xuân Đáo, cán bộ tuyên giáo thành phố Trịnh Châu, cho biết các mẫu đất và nước có bao con nhộng đã được gửi về phòng xét nghiệm y tế để xem có bị nhiễm chất crôm độc hại hay không.

Trước hiện tượng tẩu tán, chôn giấu bao con nhộng độc hại ở tỉnh Hà Nam, Cơ quan Quản lý Dược và Thực phẩm Trung Quốc (SFDA) đã yêu cầu SFDA các cấp địa phương nỗ lực ngăn chặn các hãng bào chế thuốc tây và đông y “lỡ mua” bao con nhộng nhiễm crôm tẩu tán vật chứng làm ô nhiễm môi trường.

Đột nhập các lò gelatin công nghiệp

Phần lớn gelatin công nghiệp ở Trung Quốc được sản xuất tại các lò thuộc da lậu. Điều đáng nói là, mặc dù trong bộ máy tổ chức chính quyền địa phương có đầy đủ cơ quan chức năng giám sát và kiểm tra an toàn vệ sinh công nghiệp, thực và dược phẩm, các lò này hoạt động gần như công khai.

Gelatin là chất keo chiết xuất từ protein (chất đạm) động vật dùng rộng rãi trong ngành công nghiệp thực phẩm, như sản xuất sữa chua, thạch và kẹo cao su. Tùy theo phương pháp chiết xuất và nguyên liệu đầu vào, gelatin có thể ăn được hoặc trở thành chất độc hại.

Từ nhiều năm qua, các lò thuộc da lậu dùng vôi tẩy rửa da thuộc đầu thừa đuôi thẹo rồi nấu thành keo gelatin công nghiệp bán cho các hãng sản xuất bao con nhộng. Phóng viên Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV) ngày 15-4 đã phơi bày lần đầu tiên nguy cơ nhiễm độc crôm từ bao con nhộng gây chấn động dư luận đất nước 1,3 tỉ dân. Phóng viên CCTV đã quay được quy trình sản xuất gelatin công nghiệp tại một số lò thuộc da.

Đầu tiên, da phế liệu đầu thừa đuôi thẹo được ngâm nước vôi từ 3 đến 4 giờ. Sau đó, nó được cho vào máy làm sạch rồi lại ngâm trong bồn nước lớn từ 3 đến 5 ngày. Người ta hớt hết lớp váng bẩn, vớt da ra phơi. Một số da không đạt yêu cầu được tẩy lại một lần nữa. Cuối cùng, da “thành phẩm” được nấu thành gelatin. Mọi thứ đều diễn ra trong môi trường dơ bẩn rợn người.

Bao con nhộng đổ xuống rãnh nước cống thôn Lợi Cảng. Ảnh: China Daily

Rẻ hơn một nữa

Do phương pháp chế biến đơn giản và nguyên liệu rẻ mạt, giá thành phẩm của gelatin công nghiệp rất thấp, chỉ vài trăm tệ/tấn. Dùng nó làm bao con nhộng giảm được chi phí sản xuất rất nhiều. Giá thành 10.000 viên bao con nhộng rỗng chỉ có 40 tệ. Nếu dùng gelatin thực phẩm giá sẽ đội lên 100 tệ. Đó là lý do gelatin công nghiệp bán rất chạy.

Số lượng công ty mua gelatin công nghiệp để sản xuất bao con nhộng như Công ty Học Dương Minh Hiệu ở tỉnh Hà Bắc rất nhiều, không thể kể hết vì làm một cách lén lút. Chỉ biết rằng miền Đông tỉnh Chiết Giang là vùng sản xuất bao con nhộng lớn nhất Trung Quốc. Tính riêng huyện Tân Thường có đến 43 nhà máy, trong số đó có 10 nhà máy đã bị rút giấy phép. Sản phẩm bao con nhộng vùng này bảo đảm 1/3 nhu cầu của cả nước.

Những công ty dược phẩm, kể cả những công ty lớn có thương hiệu đàng hoàng, mua lại bao con nhộng để sản xuất thuốc dạng con nhộng cũng không ít. Tính đến ngày 22-4, có 9 công ty bị nêu tên trên CCTV đã bị đình chỉ bán 13 loại thuốc viên con nhộng nhiễm crôm. Chẳng hạn như thuốc Huperzine A trị bệnh Alzheimer của Công ty Dược Fudan Forward Thượng Hải. Công ty này đã dùng bao con nhộng nhiễm độc của Công ty Khang Nhược, huyện Tân Xương, tỉnh Chiết Giang.

Trước đó, ngày 19-4, Công ty Dược phẩm Tu Chính đã chính thức xin lỗi người tiêu dùng sau khi SFDA phát hiện bao con nhộng một loại thuốc trị cảm cúm nhiễm crôm. Công ty đã dừng dây chuyền sản xuất thuốc này và thu hồi 199 lô thuốc.

Kỳ tới: Sau bao con nhộng là gì?