Thời sự

Chống tham nhũng song hành chống lãng phí

Hôm qua, 24-10, ngày thứ ba Quốc hội (QH) tiếp tục thảo luận các vấn đề về kinh tế – xã hội. Ngoài chống tham nhũng, cải cách hành chính, các vấn đề về giáo dục được phân tích kỹ lưỡng

Đại biểu (ĐB) Lê Huy Luyện (Bà Rịa – Vũng Tàu) cho biết trước khi ra dự kỳ họp QH, ông đã tổng hợp ý kiến cử tri được... bốn cái khen và hai cái chê Chính phủ trong 9 tháng đầu năm 2006, nay xin được báo cáo lại với QH.

Bốn khen, hai chê

Cụ thể, bốn khen, gồm: 1) Dù đất nước gặp nhiều khó khăn, nhưng dưới sự điều hành của Chính phủ, kinh tế vẫn phát triển, thực hiện được các mục tiêu xã hội. 2) Chính phủ đã tổ chức tốt hoạt động đối ngoại, diễn ra sôi động, hiệu quả, nâng cao vị thế VN trên trường quốc tế. 3) Chỉ đạo rất tốt, ứng phó kịp thời thiên tai, dịch bệnh, ổn định nhanh đời sống nhân dân, không để xảy ra biến động. 4) Khởi động cuộc đấu tranh chống tham nhũng với một thái độ hết sức kiên quyết khiến nhân dân phấn khởi, tin tưởng.

Và hai chê, theo ông Luyện gồm: Một là báo cáo của Chính phủ đánh giá về tình hình kinh tế – xã hội năm 2006 vẫn theo lối mòn từ nhiều năm nay. Hai là, những tồn tại, yếu kém của nền kinh tế đất nước, dù Chính phủ thấy đã lâu nhưng chưa sửa được.

ĐB Luyện cho rằng cử tri cả nước biết rất rõ, rất quan tâm đến hiện tình của đất nước, nhân dân rất tin, thông cảm, chia sẻ với Chính phủ, nhất là trong thời điểm khó khăn và đồng tình với 4 nhóm giải pháp để phát triển kinh tế – xã hội năm 2007 do Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đưa ra. Tuy nhiên, ĐB Luyện lưu ý các bộ – ngành tổng hợp giúp cho Chính phủ khi tiến hành các báo cáo cố gắng thể hiện đúng, trung thực hơn, không bị bệnh thành tích.

Chống tham nhũng, quên lãng phí?

ĐB Phạm Chuyên (TP Hà Nội) cho rằng đề tài chống lãng phí rất nóng bỏng đã được nói nhiều lần tại các kỳ họp nhưng đến nay vẫn chưa tạo được chuyển biến. Ông Chuyên đề nghị Chính phủ và Ủy ban Ngân sách của QH cần đánh giá rõ giữa lãng phí và tham nhũng, vấn đề nào nghiêm trọng hơn, chứ về phần mình, ông có cảm giác lãng phí dù thiệt hại gây ra rất lớn nhưng đang bị xem nhẹ hơn tham nhũng.

img
ĐB Phạm Chuyên (Hà Nội): “Cần đánh giá rõ giữa lãng phí và tham nhũng để đừng xem nhẹ lãng phí!”

Ông Chuyên liệt kê một loạt lĩnh vực đang tồn tại nhiều lãng phí, gồm: Tài nguyên (đất đai), tài sản công; thậm chí cả trong việc sử dụng nguồn nhân lực, từ tổ chức bộ máy, tuyển chọn, trọng dụng nhân tài... Ông Chuyên đề nghị Ban Chống tham nhũng cần nhận diện đầy đủ 3 dạng lãng phí trên để có đánh giá và có biện pháp xử lý triệt để.

Một số ĐB tỏ ra lo ngại trước con số bội chi 5% GDP mà báo cáo Chính phủ đưa ra và cho rằng, số tuyệt đối nợ năm sau luôn cao hơn năm trước, tổng hợp số nợ nhiều năm lại sẽ là con số rất lớn và liệu có tính toán được lãng phí, thất thoát trong đó là bao nhiêu không?

Giải ngân cuối năm dễ nảy sinh tiêu cực

“Dự toán chi ngân sách thường xuyên năm 2007, riêng Bộ Tài chính đã chiếm gần 1/2” - ĐB Lương Phan Cừ (Đắk Nông) tỏ ra băn khoăn. “Trong đó, riêng ngành thuế đã chiếm 4.277 tỉ đồng, hải quan chiếm 1.200 tỉ đồng. Trong khi chi thường xuyên dành cho lĩnh vực văn hóa tư tưởng chỉ chiếm hơn 5.700 tỉ đồng, giáo dục 2.295 tỉ đồng?” - ông Cừ thắc mắc.

Vấn đề độc quyền in SGK của NXB Giáo dục được Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của QH Nguyễn Ngọc Trân đặt lên bàn nghị sự. “Năm 2007, dự toán ngân sách Nhà nước (NSNN) dành cho SGK (kể cả giáo trình-PV) 563 tỉ đồng, trong đó phần phân bổ cho Bộ GD-ĐT là 130 tỉ đồng, tức là phần lớn dành cho NXB Giáo dục” - GS Trân nói. Ông lưu ý QH, báo chí đang nói rất nhiều về tình trạng độc quyền của NXB này.

Theo ông, “NSNN dành cho việc in SGK trong khi cha mẹ học sinh vẫn phải bỏ tiền ra mua sách cho con”. Ông phân tích thêm một loạt bất cập của sự quan tâm đối với quốc sách hàng đầu này: Năm 2007, NSNN dành cho các tổng công ty 91 là 1.571 tỉ đồng, trong đó chỉ chi có 1,2 tỉ đồng cho giáo dục.

Ông Lương Phan Cừ lưu ý thêm, do công tác giải ngân ngân sách làm chưa tốt, chủ yếu tập trung vào cuối năm, chủ đầu tư không chủ động được nên dễ nảy sinh tiêu cực.

Hôm nay, 25-10, QH thảo luận 2 dự án Luật Chuyển giao công nghệ và Luật Đê điều.

Xung quanh vụ SGK, Bộ trưởng GD–ĐT Nguyễn Thiện Nhân:

Phải biết lắng nghe

Chiều 24-10, trao đổi với phóng viên Báo Người Lao Động xung quanh vụ SGK, Bộ trưởng GD-ĐT Nguyễn Thiện Nhân cho biết: Mấy hôm nay ông vẫn theo dõi báo chí nói về vấn đề độc quyền SGK. Đây là vấn đề đã tồn tại lâu trong ngành giáo dục. Ông cho rằng không cần đến nhà khoa học, sư phạm lên tiếng mà khi người dân lên tiếng, cơ quan chức năng cũng phải nghe. “Hiện nay, tôi đang cho rà lại quy trình xuất bản SGK, đồng thời sẽ trực tiếp nghe các đơn vị trong bộ báo cáo về vấn đề này. Ngày 7-11 tới, tôi sẽ phát biểu về vấn đề giáo dục, trong đó có vụ SGK trước Quốc hội” - Bộ trưởng Nhân nói.

Về quy định cấm dạy thêm, học thêm, ông Nhân cho biết ngày 12-10, Bộ GD-ĐT đã gởi cho các tỉnh góp ý về dự thảo này và đến ngày 25-10 các nơi sẽ gởi về. Đầu tháng 11-2006, Bộ GD-ĐT sẽ tổ chức hội thảo để nghe góp ý về dự thảo quy định cấm dạy thêm, học thêm trước khi ban hành (dự kiến trong tháng 11-2006).

Đại biểu Nguyễn Đức Dũng – Tỉnh Kon Tum:

Tham nhũng “bình dân” đáng lo

Tham nhũng dạng nhỏ đang mang tính chất phổ biến, gây bất bình cho dân. Nếu nói địa phương anh, địa phương tôi không có tham nhũng là hết sức hài hước. Thực tế, có khi đến cơ quan công quyền, việc gặp lãnh đạo còn dễ hơn gặp nhân viên. Nhiều người dân phản ánh bị các nhân viên Nhà nước gây phiền hà, để buộc dân phải có “chuyện này chuyện kia” mới giải quyết, xử lý công việc. Cái này cũng gọi là tham nhũng, nhưng là dạng... “bình dân” hơn các vụ việc bị công luận phanh phui thời gian qua. Hiện nay, một trong những giải pháp chống tham nhũng được nhắc đến nhiều là kê khai tài sản. Ngoài những vị có chức có quyền, theo tôi, việc kê khai cũng nên áp dụng cho cả cán bộ, nhân viên thuộc quyền nhằm hạn chế nạn tham nhũng đến mức thấp nhất.

2.900 tỉ đồng thuế không có khả năng thu hồi

Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh, tổng số nợ đọng thuế đến 30-6-2006 là 8.500 tỉ đồng, chiếm 4,5% số thu ngân sách Nhà nước từ dầu, giảm 2.000 tỉ đồng so với năm 2005. Về tỉ trọng giảm 1,5%, thấp hơn mức năm 2005 là 6,2%. Đến tháng 9-2006, ngành thuế đã điều tra được trên 63.000 đơn vị, phát hiện và truy thu thêm 2.900 tỉ đồng. Đến cuối năm 2006, giảm nợ thuế xuống còn 3.900 tỉ đồng, trong đó phần lớn là các khoản dư nợ không hoặc khó có khả năng thu, chiếm 2,9% tổng số thu, thấp hơn mức năm 2005 là 3,2%. Các khoản nợ chưa thu hồi được chủ yếu là số nợ đã kéo dài nhiều năm, không hoặc khó có khả năng thu hồi.

Theo ông Ninh, Chính phủ sẽ tiếp tục chỉ đạo việc kiểm tra đôn đốc thuế, xử lý thu triệt để các khoản nợ có khả năng thu hồi. Các khoản không có khả năng thu hồi, sẽ báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội cho xử lý dứt điểm. Cũng theo Bộ trưởng Vũ Văn Ninh, năm 2007, Chính phủ dự toán giá dầu thô là 62 USD/thùng, thấp hơn mức thực hiện năm 2006 là 65 USD/thùng. Nếu giá dầu thô tiếp tục biến động, Bộ Tài chính đưa ra một loạt phương án để bảo đảm cân đối ngân sách trong nước không bị đảo lộn lớn.