Thời sự

Giống bò sữa Úc: nhập dễ, nuôi mới khó

Chuyến tàu đầu tiên cập cảng Sài Gòn đưa gần 800 con bò Holstein Friesian (HF) thuần chủng từ Úc mới đây là một cột mốc mới trong sự phát triển bò sữa ở nước ta. Thật ra, đây không phải là lần đầu tiên chúng ta nhập bò Holstein Friesian. Từ thập kỷ 60, ta đã nhập bò HF từ Trung Quốc, nuôi ở Ba Vì (Hà Nội) cho sản lượng sữa 1.900 kg/chu kỳ. Sau đó đưa lên Mộc Châu (Sơn La), khí hậu ôn đới, sản lượng sữa tăng lên 3.268 kg/chu kỳ.

Năm 1976, bò HF nhập từ Cuba, chỉ giao cho Nông trường Mộc Châu (750 con) và Nông trường Đức Trọng, Lâm Đồng (250 con), nuôi nhân giống. Tuy nhiên do quản lý, nuôi dưỡng kém nên sản lượng sữa chỉ đạt 3.000 - 3.300 kg/chu kỳ, tức là kém hơn bò F2 - F3 ở TPHCM. Vì vậy, việc nhập bò HF thuần chủng ở nước ngoài phải có chế độ nuôi dưỡng và quản lý tốt mới phát huy tiềm năng di truyền cao sản của nó. Nếu không, nó sẽ gây ra những tổn thất kinh tế khá lớn. Không nên coi việc nhập bò HF thuần từ nước ngoài là một “biện pháp tình thế” để gỡ khó khăn về giống bò sữa đang lên cơn sốt hiện nay. Cần phải coi đây là sự đầu tư mạnh mẽ cho cơ sở giống, nhằm xây dựng đàn bò giống hạt nhân (nucleus breeding), tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bò sữa lâu dài. Muốn như vậy, ngay từ khâu đi mua giống bò cũng phải có cán bộ kỹ thuật giàu kinh nghiệm đi chọn bò tại nước bán bò, xem xét kỹ lý lịch, gia phả và các tiêu chí về giống đầy đủ. Việc nhập giống bò sữa không thể coi là “dịch vụ mua bán” đơn thuần mà là “nhập công nghệ”. Công ty bán bò giống nước ngoài phải chuyển giao công nghệ nuôi dưỡng, quản lý, thiết kế chuồng trại, xây dựng đồng cỏ, công thức khẩu phần ăn, quy trình phòng trừ bệnh... đảm bảo đàn bò giống từ nước ngoài vào nước ta cũng phải đạt sản lượng sữa như ở nước họ.

Điều đó đòi hỏi các cơ sở mua giống bò nước ngoài về nuôi phải có đủ điều kiện đảm bảo cho bò nước ngoài thích nghi tốt, sinh trưởng tốt, sinh sản tốt, ít bệnh tật và cho sản lượng sữa cao. Muốn vậy, các cơ sở mua giống bò nước ngoài về nuôi phải có chuồng trại thiết kế đúng quy cách, bò đi lại tự do trong chuồng (free stall barn), có hệ thống làm mát và chống nóng, có đất trồng cỏ thâm canh; có cán bộ kỹ thuật và công nhân được huấn luyện nuôi bò ngoại, thành thạo tay nghề.

Chỉ có như vậy thì vốn đầu tư mua bò ngoại HF thuần chủng mới đem lại hiệu quả cao và người chăn nuôi mới thu được lợi nhuận từ đàn bò sữa cao sản.

 Hiện trạng đàn bò sữa tại TPHCM

Toàn TP hiện có 25.098 con bò sữa, tốc độ phát triển đàn là 15%/năm, chiếm 76% tổng đàn bò của cả nước. Trong đó có trên 4.000 con giống với tổng giá trị trên 160 tỉ đồng.

. Năng suất bình quân cho sữa là gần 4.000 kg/chu kỳ/con.

. Bình quân mỗi năm đàn bò sữa TP sản xuất trên 40.000 tấn sữa tươi.

. Các khu vực tập trung đàn bò sữa của TP là huyện Củ Chi, Hóc Môn, Bình Chánh, quận 12, Thủ Đức...