Lỡ bênh EVN, Bộ Xây dựng chống chế

Sau nhiều ngày im lặng trước sự phản ứng dữ dội của dư luận xã hội và giới chuyên môn về sự ủng hộ của Bộ Xây dựng đối với dự án xây dựng Trung tâm Tài chính Thương mại Điện lực tại 69 Đinh Tiên Hoàng, Hà Nội do Tập đoàn Điện lực VN (EVN) làm chủ đầu tư, Bộ Xây dựng vừa có văn bản trình bày quan điểm về dự án này (Báo Người Lao Động đã đưa tin).

Vì lợi ích kinh tế từng khu đất vàng

Theo văn bản giải trình của Bộ Xây dựng, dự án đầu tư xây dựng Trung tâm Tài chính Thương mại Điện lực do EVN đề xuất trên ô đất L15 (trên quy hoạch) có diện tích khoảng 15.000 m2.

Bộ Xây dựng thừa nhận, khu vực Hồ Gươm và khu vực phụ cận đã được các cấp chính quyền Trung ương, địa phương hết sức quan tâm nhằm bảo vệ gìn giữ những giá trị lịch sử văn hóa thiêng liêng xung quanh hồ Gươm và ngày 3-8-1996, được sự ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Xây dựng đã phê duyệt quy hoạch chi tiết xây dựng khu vực hồ Gươm và phụ cận tại quyết định số 448/BXD/KT-QH. Song để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội của thủ đô, việc đầu tư xây dựng tại thủ đô Hà Nội và đặc biệt là khu vực hồ Gươm, phố cũ, cũng cần phải được nghiên cứu xem xét lại cho phù hợp với tình hình phát triển mới nhưng vẫn phải bảo đảm phát huy được những giá trị lịch sử văn hóa vốn có.

Tuy nhiên, theo kiến trúc sư Nguyễn Trực Luyện, Hội Kiến trúc sư VN, lý lẽ của Bộ Xây dựng đưa ra là không thỏa đáng. Giá trị của hồ Gươm là sự tự nhiên, giá trị văn hóa, lịch sử, mọi chất tải lên khu vực này đều phá hỏng giá trị của cả quần thể.

Ông Luyện cho hay, ngay cả tòa nhà bưu điện được xây dựng nhiều chục năm nay cũng vô tình biến Hồ Gươm thành cái ao tù, nếu thêm tòa nhà của EVN thì Hồ Gươm sẽ thành vũng. Bên cạnh đó, để xây dựng công trình thương mại như đề xuất của EVN thì ở xung quanh Hà Nội có thể xây dựng bất cứ chỗ nào, không gian ở hồ Gươm chỉ có thể bổ sung thêm công trình văn hóa hoặc tôn tạo thêm, bởi tỉ lệ công trình thương mại đã là quá lớn.

“Còn nói như ông Trần Ngọc Chính, Thứ trưởng Bộ Xây dựng, đây là mảnh đất vàng thì chẳng lẽ vì vàng mà chúng ta phá hỏng nhiều công trình lịch sử khác chăng?” – ông Luyện bức xúc.

Bộ Xây dựng chỉ hướng dẫn?

Bộ Xây dựng biện minh cho sự “ủng hộ” một cách thái quá đối với EVN khi cho rằng Thông báo 200/TB-BXD (ngày 20-7-2007) không phải là một quyết định mà chỉ mang tính chất hướng dẫn, các chỉ tiêu quy hoạch được đưa ra một cách linh hoạt không cứng nhắc sẽ là ngưỡng kiểm soát không gian để bảo đảm sự hài hòa với các không gian lân cận và làm tiền đề để tiến hành thi tuyển (!?). Tuy nhiên, về giải thích này, Phó Chủ tịch Tổng hội Xây dựng VN Phạm Sỹ Liêm và ông Nguyễn Trực Luyện cùng cho rằng, cảnh quan xung quanh Hồ Gươm là đặc biệt nhạy cảm và giá trị của quần thể văn hóa lịch sử này không thể vì lý do nào đó mà Bộ Xây dựng có thể tùy tiện hướng dẫn theo kiểu vẽ đường.

Bộ Xây dựng viện dẫn Luật Xây dựng quy định: “Người có thẩm quyền phê duyệt quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị thì phê duyệt quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị đã được điều chỉnh”. Do vậy, trong trường hợp này thẩm quyền quyết định thuộc về Thủ tướng Chính phủ. Bộ Xây dựng có trách nhiệm hướng dẫn các bước nghiên cứu trước khi báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Ông Luyện nhấn mạnh: “Đây là sự chống chế một cách vô lối của Bộ Xây dựng và bất bình thường. Khi chưa có phương án cuối cùng mà lại tỏ ra ủng hộ và có văn bản hướng dẫn! Về nguyên tắc, khi một quy hoạch đang có hiệu lực mà muốn thay đổi thì phải có tổng kết, đánh giá, chứng minh sự bất hợp lý của quy hoạch. Từ đó, mới có đề xuất lập lại quy hoạch và lại đây cũng là thẩm quyền của Thủ tướng, Bộ Xây dựng chỉ là cơ quan giúp việc. Làm như vậy là Bộ Xây dựng cầm đèn chạy trước ô tô”.

Ông Luyện cho hay, Hội Kiến trúc sư VN đã họp bàn về dự án này, cùng kịch liệt phản đối và sẽ có văn bản chính thức gửi Bộ Xây dựng.