Mặt bằng giá mới!

“Trước đây đổ 20.000 đồng tiền xăng đi được 2, 3 ngày, giờ phải 30.000 đồng. Xót ruột lắm cũng phải bấm bụng mà đổ vì từ nhà tới chỗ làm không có tuyến xe buýt. Nhà 4 người, trước đây chỉ cần 20.000 đồng tiền chợ là mua đủ thức ăn cho cả ngày, bây giờ phải 50.000 đồng”...

Đó là những lời than vãn cửa miệng của các bà nội trợ, người lao động mỗi khi gặp nhau. Và tiếng than này lan tỏa rộng sau lần thứ ba tăng giá xăng dầu. Bởi vì xăng dầu tăng giá kéo theo sự tăng giá của hàng loạt mặt hàng khác mà có thứ có nguồn gốc xăng dầu, có thứ chẳng dính dáng gì tới xăng dầu cả. Sự tăng giá hợp lý và cả sự tăng giá không hợp lý đó đã vô hiệu hóa đợt điều chỉnh lương mới vừa rồi. Và đối tượng chịu hậu quả trước tiên là công nhân, viên chức, người lao động.

Chính phủ cố kìm giữ giá đối với những ngành hàng chiến lược (điện, xi măng, sắt thép) để không ảnh hưởng lớn đến nền kinh tế; đồng thời chỉ đạo các ngành chức năng kiểm soát thị trường xử phạt những ai “thừa nước đục thả câu” thu lợi bất chính. Nhưng xem ra những biện pháp hành chính này chỉ là nhất thời. Ta đã chấp nhận và vận hành nền kinh tế theo cơ chế thị trường, dù có sự quản lý và điều chỉnh của Nhà nước cũng không thể thoát ly khỏi sân chơi chung, khỏi mặt bằng giá mới đang hình thành trên thị trường thế giới.

Đời sống nhân dân mà trước hết là công nhân, viên chức, người lao động đang bị tác động mạnh trước sự tăng giá, điều này ai cũng thấy. Nhưng vấn đề đặt ra là chỉ kêu than thôi không giải quyết được mà phải tìm biện pháp xử lý sao cho hiệu quả trong phạm vi từng hộ gia đình cũng như trong phạm vi toàn quốc. Ở cấp quản lý vĩ mô, Chính phủ chủ trương và có chính sách khuyến khích khai thác mọi tiềm năng để mở rộng sản xuất, kinh doanh, đẩy mạnh xuất khẩu, đầu tư khoa học công nghệ, triệt để tiết kiệm, tăng năng suất, giảm chi phí, hạ giá thành để tăng sức cạnh tranh hàng hóa của ta. Đối với người lao động cũng vậy, phải đầu tư chất xám tìm những việc làm mới, mặt hàng mới mà người tiêu dùng trong, ngoài nước đang có nhu cầu. Chương trình Phát triển Liên Hiệp Quốc (UNDP) đánh giá cao thành tựu của VN trong công cuộc xóa đói giảm nghèo và chỉ rõ nguyên nhân thành công là do VN đã đầu tư cho giáo dục - đào tạo, nâng cao trình độ dân trí, từ đó mở ra cơ hội làm ăn mới.

Đầu năm 2006, sẽ điều chỉnh giá điện và giá nhiều mặt hàng khác - dấu hiệu của sự hình thành mặt bằng giá mới. Tìm cách xử lý cho được các yếu tố tác động trực tiếp đến sản xuất, đời sống theo hướng phát triển trên mặt bằng giá mới mới là vấn đề cốt lõi hơn là chỉ kêu ca.