Người trong ngành ưu tư, dân nghèo lo lắng

Đại diện Bộ Y tế cho rằng đó là cách chuyển dần bao cấp BHYT từ người cung cấp dịch vụ sang bao cấp người sử dụng dịch vụ. Nhưng chất lượng khám chữa bệnh sẽ tăng song hành hay không vẫn là vấn đề còn bỏ ngỏ

Như Báo NLĐ ngày 9-1 đã thông tin, theo đề án viện phí mới của Bộ Y tế, các bệnh viện (BV) Trung ương, BV thuộc các bộ, ngành, quản lý và những BV thuộc hai TP Hà Nội, TPHCM được tính tới 100% chi phí lương vào viện phí; các cơ sở y tế tuyến tỉnh và tuyến quận, huyện ở các TP trực thuộc Trung ương là 50%-100%; tuyến huyện là 20%-50%. Cách làm này đã gặp phải phản ứng trái chiều của đội ngũ y, bác sĩ cũng như số đông người dân.

Không khuyến khích bác sĩ về tuyến dưới

Ông Nguyễn Thanh Trúc, Giám đốc BV Đa khoa huyện Sóc Sơn (Hà Nội), cho rằng điều chỉnh viện phí theo hướng này là chưa công bằng với BV tuyến dưới. Thực tế, cơ sở y tế cũng như nhân lực ở các tuyến dưới đang thiếu trầm trọng do thiếu kinh phí đầu tư; trong khi đó, BV tuyến trên thu nhập cao hơn, được hưởng những ưu tiên về trang thiết bị, lại được đầu tư nhiều hơn.

Ông Trúc đưa ra ví dụ: Mổ ruột thừa ở tuyến huyện chỉ có 50.000 đồng, nhưng ở tuyến Trung ương thu 200.000 đồng. “Có thể viện phí, chi phí các phẫu thuật, thủ thuật... ở tuyến Trung ương cao hơn y tế cơ sở, nhưng nếu chênh lệch nhau quá lớn sẽ không động viên được bác sĩ tuyến cơ sở. Điều này cũng lý giải tại sao nhiều bác sĩ khi được phân công về các tuyến y tế cơ sở luôn tìm cách trụ lại các TP. “Đã có không ít bác sĩ được phân về công tác tại BV Đa khoa huyện Sóc Sơn nhưng lại xin chuyển đi ngay vì lương không đủ sống” - ông Trúc kể.

Theo ông Lê Văn Điềm, Giám đốc BV Xanh Pôn, trước đây, BV công lập được Nhà nước chi trả một phần lương cho cán bộ y, bác sĩ của BV; nhưng nay không hỗ trợ nữa mà giao phó hết cho BV thì khác gì cổ phần hóa BV, trái với khẳng định mới đây của Thủ tướng Chính phủ.

Chi phí điều trị sẽ tăng nhiều

Mặc dù Bộ Y tế đã đưa ra nhiều lý lẽ để khẳng định đợt điều chỉnh viện phí lần này về cơ bản không ảnh hưởng nhiều đến khoảng 72% dân số, nhưng xem ra 28% dân số còn lại cũng rất khó khăn khi phải đối mặt với mức viện phí mới. Chị Mai ở quận Hoàn Kiếm (Hà Nội) phàn nàn: “Khi viện phí chưa tăng tôi đã thấy lo lắng, nay viện phí mà tính cả lương bác sĩ vào thì chắc là cao lắm. Bệnh nhân trả cả lương cho bác sĩ liệu rằng chất lượng điều trị có tốt hơn không, chứ thực tế nhiều lần đi khám bệnh tôi thấy các y, bác sĩ phục vụ như kiểu... ban ơn”.

Chia sẻ những lo lắng này, ông Nguyễn Văn Hiệp, 56 tuổi, ở Hà Nam đang điều trị ung thư vòm họng tại BV K - Hà Nội, cho biết đây là lần thứ ba ông phải nhập viện truyền hóa chất. Hai lần đầu hết gần 20 triệu đồng, nhưng bác sĩ bảo vẫn phải truyền vài đợt nữa. Ông Hiệp lo ngại, việc tính lương vào viện phí chắc chắn các chi phí điều trị tới đây có thể cao hơn nhiều so với trước, bởi ông đang phải điều trị ở tuyến Trung ương.

Người nghèo vượt tuyến lại gánh giá cao

Tại buổi lấy ý kiến của các thành viên MTTQ VN mới đây về chính sách viện phí, nhiều người cũng lo ngại: Với mức giá viện phí mới, quỹ BHYT không có đủ tiền chi trả cho BV. Còn theo ông Nguyễn Khánh, nguyên Phó Thủ tướng, không nên tính tiền lương vào viện phí mà lương của CB-CNV ngành y tế phải do ngân sách Nhà nước chi trả toàn bộ. Việc tăng viện phí chỉ nên hạn chế ở việc tính đúng, tính đủ các khoản chi phí trực tiếp, chi phí dịch vụ, khấu hao máy móc, cơ sở hạ tầng... dành cho điều trị bệnh nhân.

Lý giải về việc đưa 20% - 100% lương ngành y vào viện phí, ông Nguyễn Nam Liên, Vụ phó Vụ Kế hoạch Tài chính - Bộ Y tế, cho rằng đây là cách chuyển dần bao cấp BHYT từ người cung cấp dịch vụ (BV) sang bao cấp người sử dụng dịch vụ (người bệnh). Vì thế, đương nhiên BV phải nâng cao chất lượng phục vụ để giữ bệnh nhân cũng như thu hút thêm nhiều bệnh nhân mới.

Tuy nhiên, có thể không ít người có thẻ BHYT ở nông thôn bất đắc dĩ phải vượt tuyến bởi BV tuyến dưới không có khoa điều trị bệnh A, B nào đó hoặc chất lượng điều trị không tốt. Khi khám chữa bệnh vượt tuyến, nếu vẫn phải trả mức giá của tuyến Trung ương thì hóa ra họ lại phải gánh mức viện phí của người giàu. Về điểm này, ông Liên cho rằng đương nhiên những người vượt tuyến phải chịu giá cao, vì lúc đó họ đã tự chọn khám chữa bệnh theo yêu cầu.