Sổ hộ tịch thay cho mọi giấy tờ

Khi sinh ra, mỗi người sẽ được cấp một sổ hộ tịch ghi nhận các sự kiện hộ tịch của cá nhân như giấy khai sinh, kết hôn, ly hôn...

Lần đầu tiên dự thảo Luật Hộ tịch được Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội (TVQH) tại phiên họp thứ 11, ngày 13-9. Điểm đáng chú ý của dự án luật này là quy định cấp sổ hộ tịch cho công dân Việt Nam khi đăng ký khai sinh, trong đó ghi nhận các sự kiện hộ tịch của cá nhân.

Trình bày dự luật, ông Hà Hùng Cường, Bộ trưởng Bộ Tư pháp, cho biết thay vì phải lưu giữ các loại giấy tờ về hộ tịch như hiện nay (giấy khai sinh, kết hôn, ly hôn, cải chính hộ tịch...) thì mỗi người khi sinh ra sẽ được cấp một sổ hộ tịch. Khi người dân cần chứng minh tình trạng hộ tịch của mình, họ chỉ cần xuất trình sổ hộ tịch cá nhân cho nơi yêu cầu.
 
Dự thảo Luật Hộ tịch quy định: Số định danh công dân là số được cấp một lần và duy nhất cho mỗi công dân Việt Nam sinh ra kể từ ngày luật này có hiệu lực, được ghi vào sổ bộ hộ tịch, sổ hộ tịch cá nhân và các giấy tờ khác theo quy định của Chính phủ. Bộ Công an quản lý kho số định danh công dân và phối hợp với Bộ Tư pháp trong việc cấp, quản lý số định danh công dân.

Đánh giá cao sự tiện ích của sổ hộ tịch nhưng Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng vẫn băn khoăn: “Mỗi luật đặt ra một sổ, mỗi nghị định lại thêm một giấy, có phải bắt người dân mang nhiều loại giấy tờ quá hay không? Với 87 triệu dân, cấp mỗi người một sổ, thông tin về cá nhân phải cập nhật lại liệu có khả thi, quy định mới nào thì cũng cố tránh gây rắc rối cho dân”.

Ông Nguyễn Văn Hiện, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp, đề nghị cơ quan soạn thảo làm rõ sổ hộ tịch sẽ thay những loại giấy tờ nào. Hầu hết thành viên Ủy ban TVQH cũng ủng hộ đề xuất của Chính phủ về cấp sổ hộ tịch nhưng lưu ý làm sao để không có quá nhiều loại giấy tờ mà tương lai chỉ cần một loại sổ là tốt nhất.

Giải thích về những lo ngại trên, Bộ trưởng Hà Hùng Cường cho biết chỉ đặt ra việc cấp sổ cho những người sinh sau ngày luật có hiệu lực, còn với 87 triệu dân hiện tại, các loại giấy tờ hộ tịch vẫn giữ nguyên giá trị.

Một nội dung mới và quan trọng của dự thảo Luật Hộ tịch là giao việc đăng ký hộ tịch trong nước về cho UBND cấp xã thực hiện (hiện nay việc đăng ký hộ tịch do cả 3 cấp tỉnh, huyện, xã cùng làm - PV). Ông Đào Trọng Thi, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục Thanh thiếu niên và Nhi đồng, cho rằng giao xã, phường quản lý sổ hộ tịch là bất cập vì cứ mỗi lần xin hồ sơ gì lại phải về nơi sinh để xác nhận. Ông Nguyễn Văn Hiện đặt vấn đề: “Nhiều vụ việc tỉnh còn phải nhờ bộ, cơ quan ngoại giao phụ giúp, nay giao việc cho xã liệu có đủ năng lực không?”.

300.000 hộ nghèo không có đất

Chiều cùng ngày, Ủy ban TVQH họp cho ý kiến về báo cáo kết quả giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về đất ở, đất sản xuất cho đồng bào dân tộc thiểu số.

Ông Ksor Phước, Chủ nhiệm Hội đồng Dân tộc, cho biết cả nước còn hơn 300.000 hộ dân tộc thiểu số nghèo và không có đất ở, đất sản xuất. Qua giám sát đã phát hiện tại một số địa phương ở Tây Nguyên và ĐBSCL, doanh nghiệp và cá nhân ở nơi khác đến thu gom ruộng đất của các hộ dân tộc thiểu số nghèo nhưng chính quyền không nắm được. Đoàn giám sát kiến nghị QH bổ sung dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) quy định nghiêm cấm đầu cơ, mua bán đất đai trong vùng dân tộc thiểu số, vùng biên giới.