Thẳng thắn truy trách nhiệm

Trong ngày đầu tiên của hoạt động chất vấn tại kỳ họp thứ 5 Quốc hội khóa XII vào hôm qua, 11-6, các đại biểu đã nêu lên nhiều vấn đề bức thiết liên quan đến kinh tế- xã hội. Ba bộ trưởng, thành viên Chính phủ đăng đàn trước tiên cũng giải đáp được phần nào những truy vấn thẳng thắn này, dù một số câu trả lời chưa được đại biểu đồng tình

Không nắm được lao động nước ngoài

Thừa nhận có 50% lao động nước ngoài bất hợp pháp tại nước ta, Bộ trưởng Bộ LĐ-TB-XH Nguyễn Thị Kim Ngân khẩn thiết đề nghị Quốc hội sớm ban hành luật về lao động nước ngoài


Lao động (LĐ) nước ngoài, việc làm và thất nghiệp lúc suy giảm kinh tế, mục tiêu việc làm trong gói kích cầu, dạy nghề cho nông dân, LĐ vị thành niên... là những vấn đề nóng được các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đặt ra khi chất vấn Bộ trưởng Bộ LĐ-TB-XH Nguyễn Thị Kim Ngân, thành viên Chính phủ đăng đàn trả lời chất vấn đầu tiên tại kỳ họp thứ 5 QH khóa XII vào sáng qua, 11-6.


Trách nhiệm là của Bộ LĐ-TB-XH


“LĐ nước ngoài vào VN ngày càng nhiều ảnh hưởng như thế nào tới nguồn nhân lực trong nước? Xin bộ trưởng cho biết nguyên nhân và giải pháp?” - ĐB Võ Thị Thủy (Bình Định) mở màn phiên chất vấn của kỳ họp. Bộ trưởng Kim Ngân thừa nhận mới cấp giấy phép cho gần 50% LĐ nước ngoài. Như để giải thích cho số còn hơn 50% LĐ nước ngoài không phép, bộ trưởng Bộ LĐ-TB-XH cho biết không nắm được vì những người này vào VN bằng con đường du lịch hay thăm thân nhân, trong khi đơn vị sử dụng LĐ không báo cáo, còn cơ quan quản lý Nhà nước ở địa phương thì không kiểm tra.

img
Bộ trưởng Bộ LĐ-TB-XH Nguyễn Thị Kim Ngân: Khẩn thiết đề nghị QH sớm sửa đổi Bộ Luật Lao động...


Chưa hài lòng khi thấy bộ trưởng còn có vẻ né trách nhiệm, ĐB Nguyễn Ngọc Đào (Hà Nội) truy vấn: “Trách nhiệm quản lý LĐ là của Bộ LĐ-TB-XH, vậy bộ trưởng có ý gì khi nhắc tới cả 3 bộ công an, tư pháp và ngoại giao?”. Thoáng ngập ngừng, bà Kim Ngân thừa nhận: “Tôi không đùn đẩy trách nhiệm cho bộ nào cả. Trách nhiệm quản lý LĐ là của Bộ LĐ-TB-XH”. Tuy nhiên, bà Kim Ngân lại một lần nữa giải thích LĐ nước ngoài vào VN “bằng nhiều đường lắm” nên cần sự phối hợp với cả 3 bộ.


ĐB Trần Hoàng Thám (TPHCM) chất vấn về “cái khó nhất trong quản lý Nhà nước về LĐ còn lỏng lẻo hiện nay” và gợi mở “bộ trưởng cần QH điều chỉnh gì về luật và chính sách để quản lý LĐ?”. Bà Kim Ngân cho biết hiện mới quản lý được khoảng 30% LĐ có hợp đồng LĐ và có nộp bảo hiểm, đồng thời khẩn thiết đề nghị QH sớm sửa đổi Bộ Luật LĐ và ban hành 3 luật: Tiền lương tối thiểu, Việc làm và LĐ nước ngoài làm việc tại VN.


LĐ mất việc: Số liệu chưa đầy đủ


ĐB Trần Ngọc Vinh (Hải Phòng) chất vấn gói kích cầu của Chính phủ sẽ tạo ra bao nhiêu việc làm  trong năm 2009 và liệu có điều chỉnh chỉ tiêu giải quyết 1,7 triệu việc làm trong năm nay, khi Chính phủ giảm tăng trưởng GDP từ 6,5% xuống 5%? Bộ trưởng Kim Ngân khẳng định gói kích cầu của Chính phủ có mục tiêu tạo việc làm, song lại không đưa ra con số cụ thể. Bà Kim Ngân cho rằng việc điều chỉnh giảm tăng trưởng GDP tất nhiên sẽ dẫn tới giảm tạo việc làm mới. Theo bộ trưởng, nếu GDP tăng trưởng 5% năm nay thì chỉ tiêu tạo việc làm đạt khoảng 1,45 triệu LĐ là “cao rồi, chứ không thể đạt được con số 1,7 triệu”.

img
ĐB Trần Hoàng Thám (TPHCM): Bộ trưởng cần QH điều chỉnh gì về luật và chính sách để quản lý lao động?


Trước băn khoăn của các ĐB Nguyễn Thành Tâm (Tây Ninh) và Nguyễn Đức Hiền (Quảng Ngãi) về độ tin cậy của các con số thống kê LĐ mất việc làm bởi có nhiều số liệu khác nhau, bộ trưởng Kim Ngân vẫn bảo vệ các số liệu mà bộ đưa ra, đồng thời giải thích có số liệu khác nhau là do báo cáo vào các thời điểm khác nhau. Tuy nhiên, bà Kim Ngân cũng thừa nhận số liệu khoảng 66.700 LĐ mất việc trong 5 tháng đầu năm nay là chưa đầy đủ vì mới chỉ dựa trên báo cáo của 48/63 tỉnh, TP.


“Tôi rất vui vì trong lúc suy giảm kinh tế mà mỗi năm Nhà nước bỏ ra tới 8.000 tỉ đồng để thực hiện đề án dạy nghề cho nông dân. Nhưng  dạy ai, ai dạy, dạy gì và dạy xong thì giúp nông dân thu được hiệu quả gì?” - ĐB Nguyễn Lân Dũng (Đắk Lắk) chất vấn. 


Theo bộ trưởng Kim Ngân, ngay trong tháng 6 này, Thủ tướng sẽ ký ban hành đề án dạy nghề cho nông dân có trị giá khái toán khoảng 32.600 tỉ đồng...

Chốt phần trả lời chất vấn của Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Ngân, Chủ tịch QH Nguyễn Phú Trọng cho rằng nhìn chung bộ trưởng trả lời ngắn gọn và nghiêm túc 34 câu chất vấn trực tiếp của 15 lượt ĐBQH.

Không cấp phép cho người không đủ điều kiện

Để tăng cường công tác quản lý LĐ nước ngoài thời gian tới, theo Bộ trưởng Kim Ngân, trước hết phải dựa trên cơ sở tuân thủ pháp luật, ai đủ điều kiện thì cấp phép và kiên quyết không cấp phép cho người không đủ điều kiện. Đối với trường hợp không đủ điều kiện cấp phép, sẽ không gia hạn visa khi hết hạn để tạo điều kiện cho họ về nước. Theo bà Kim Ngân, cần phải tăng cường công tác quản lý xuất, nhập cảnh và công tác quản lý việc tạm trú, lưu trú, chuyển đổi mục đích sử dụng LĐ để ngăn ngừa hiện tượng LĐ phổ thông nước ngoài vào nước ta.