Vedan vẫn hoạt động bình thường nhờ lệnh phạt của thanh tra bộ

Ít ngày qua, câu chuyện về ông sở Tài nguyên môi trường thành phố “quên” phạt bổ sung Hào Dương chưa nguội, câu chuyện về Vedan một lần nữa lại làm dư luận xôn xao khi bộ Tài nguyên môi trường và UBND tỉnh Đồng Nai “đá” nhau trong cách xử lý. Nguyên do, sau khi kết luận Vedan sai phạm, bộ ra quyết định xử phạt 267,5 triệu đồng. Tuy nhiên, vì không có quyền tạm đình chỉ hoạt động Vedan, nên bộ đề nghị UBND tỉnh Đồng Nai làm công đoạn này.

Đề nghị của bộ lập tức bị Đồng Nai phản ứng vì trên nguyên tắc “một hành vi vi phạm hành chính chỉ bị xử phạt hành chính một lần”. Bộ đã ra quyết định xử phạt Vedan rồi (phạt tiền), nếu Đồng Nai ra thêm quyết định xử phạt nữa (tạm đình chỉ hoạt động) sẽ vi phạm luật, tất nhiên Vedan sẽ la ầm lên. Nên, Đồng Nai từ chối phạt tiếp và Vedan vẫn hoạt động bình thường.

Sự rối rắm trên, sở dĩ có, là bắt nguồn từ ông bộ “nhanh nhảu đoảng” khi ra quyết định xử phạt Vedan. Theo quy định xử phạt hành chính về môi trường, chánh thanh tra bộ có quyền phạt tiền (hình phạt chính), nhưng không có quyền tạm đình chỉ hoạt động của Vedan (hình phạt bổ sung kèm theo hình phạt chính), còn UBND tỉnh Đồng Nai có cả hai quyền này. Đáng lẽ, sau khi kiểm tra và có kết luận về sai phạm của Vedan, bộ phải uỷ quyền việc xử phạt Vedan cho tỉnh mới hợp lý, đàng này, bộ lại tiện tay phạt luôn.

Ngay sau đó, để gỡ những rối rắm trên, một thứ trưởng của bộ này lại “lái” câu chuyện trên sang một hướng khác, đại ý: việc xử phạt và tạm đình chỉ hoạt động của Vedan không liên quan gì đến nhau, vì phạt tiền theo pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính, còn tạm đình chỉ hoạt động theo luật Bảo vệ môi trường. Có lẽ khi phát biểu, vị thứ trưởng đã “nhầm lẫn”: luật Bảo vệ môi trường đưa ra các quy định về hoạt động bảo vệ môi trường – theo đúng tên, còn pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính quy định các hình thức xử phạt khi một ai đó vi phạm (trong đó có lĩnh vực môi trường). Ví như: khi ta ra đường phải đi bên phải, chạy xe gắn máy phải đội nón bảo hiểm… nếu không làm theo các quy định trên tất sẽ bị phạt tiền, giam xe… Nhưng dù có viện dẫn bao nhiêu quy định, hoặc bao nhiêu văn bản pháp luật đi nữa, thì việc tạm đình chỉ hoạt động Vedan cũng mãi vẫn là một hình thức xử phạt. Tất nhiên, hành vi vi phạm của Vedan chỉ bị xử phạt một lần.

Cuối cùng, để sửa sai cái nhanh nhảu đoảng trên, điều không tránh khỏi là bộ phải tự huỷ cái quyết định xử phạt Vedan 267,5 triệu kia và uỷ quyền toàn bộ việc xử phạt về cho UBND tỉnh Đồng Nai.

Các thủ tục hành chính này kéo dài, có lẽ Vedan rất biết ơn thanh tra bộ.