Người làm rạng danh điện ảnh Mexico

Tuy để vuột mất tượng vàng Oscar Đạo diễn xuất sắc nhất về tay Martin Scorsese nhưng Alejandro Gonzalez Inarritu cũng không có lý do gì để buồn, bởi riêng việc trở thành đạo diễn Mexico đầu tiên được đề cử giải Oscar đã đủ để anh có thể ngẩng cao đầu hãnh diện.

Từ phòng thu đến trường quay

Con đường dẫn Alejandro Gonzalez Inarritu đến vai trò “ông vua trường quay” đi qua ngả DJ. Tại quê nhà Mexico, Inarritu được đài phát thanh WFM xếp hạng là một trong những DJ hàng đầu. Thời điểm năm 1984, song song với nghề chỉnh nhạc, Alejandro Gonzalez Inarritu theo học ngành điện ảnh và sân khấu. Năm 1990, Inarritu trở thành một trong những nhà sản xuất chương trình truyền hình trẻ nhất khi anh nhận lời giữ vai trò giám đốc sản xuất của Televisa - đài truyền hình quan trọng nhất của Mexico. Inarritu bắt đầu viết kịch bản và thực hiện các mẩu quảng cáo trên truyền hình và xem đó như cuộc tập dượt trước khi cho ra đời bộ phim nhựa đầu tay. Vừa làm, anh vừa cố gắng theo học hoàn tất khóa đạo diễn ở Maine và Los Angeles. Sau một năm làm việc ở Televisa, Inarritu tự tin dứt áo ra đi thành lập công ty riêng: Zeta Films chuyên sản xuất phim ngắn, mẩu quảng cáo và các chương trình truyền hình.

Trong quá trình làm việc, Inarritu làm quen với nhà biên kịch Guillermo Arriaga. Cả hai hợp tác khá ăn ý và tác phẩm đầu tay của Inarritu là Amores Perros ra đời dựa trên kịch bản của Guillermo Arriaga. Phim lập tức gây tiếng vang trong dư luận quốc tế khi mang về cho Inarritu giải Đạo diễn xuất sắc tại Liên hoan phim Cannes năm 2000 và một đề cử Oscar Phim nước ngoài hay nhất. Năm 2002, sau khi sự kiện 11-9 xảy ra, Inarritu là một trong những người đầu tiên đưa thảm họa này lên màn ảnh với bộ phim 11’09’’01-September 11. Thành công của hai bộ phim trên đã mở toang cánh cửa Hollywood trước Inarritu. Hãng Universal bỏ 20 triệu USD sản xuất bộ phim 21 Grams và mời anh sang Mỹ chỉ huy dàn diễn viên hạng “sao” như Sean Penn, Naomi Watts, Benicio Del Toro.

Babel - Bước tiến vượt bậc

Babel là tác phẩm thứ ba của cặp bài trùng Alejandro Gonzalez Inarritu và nhà văn Guillermo Arriaga. Vẫn tập trung khai thác đề tài những mâu thuẫn cá nhân, gia đình đẩy đến những xung đột xã hội nhưng nếu như ở hai phim Amores Perros và 21 Grams, Inarritu chỉ khoanh vùng chúng ở mức độ địa phương hạn hẹp thì với Babel, anh đã đẩy chúng lên tầm mức toàn cầu. Bộ phim được thực hiện ròng rã 1 năm tại ba châu lục khác nhau và lời thoại bằng năm ngôn ngữ. Các nhóm nhân vật trong phim đến từ bốn quốc gia, họ không quen biết nhau trước đó, nhưng từng câu chuyện riêng rẽ xảy đến với họ khi xâu chuỗi lại đã vẽ nên toàn cảnh bức tranh thế giới ngày nay: hỗn độn, rắc rối. Trong Kinh Thánh, tháp Babel là nơi xuất phát những mâu thuẫn của loài người do bất đồng ngôn ngữ. Xã hội ngày nay cũng thế, sự phát triển của khoa học đã thu hẹp dần khoảng cách địa lý giữa các quốc gia nhưng không thể xóa bỏ những khác biệt về sắc tộc, tôn giáo, văn hóa vì vậy chiến tranh, xung đột vẫn không ngừng diễn ra. Ý nghĩa muốn xóa bỏ những khác biệt đó chỉ là ảo tưởng nhưng xã hội vẫn có thể tốt đẹp hơn nếu con người biết thông cảm, hiểu biết, giúp đỡ lẫn nhau. Thông điệp và cũng chính là giá trị nhân văn của bộ phim Babel là ở chỗ này.

Có thể nói Babel là bước tiến vượt bậc của Inarritu và cũng đánh dấu cái bắt tay thành công giữa Alejandro Gonzalez Inarritu và Guillermo Arriaga. Tuy nhiên, tiếc là giữa họ gần đây đã xảy ra mâu thuẫn liên quan đến việc tranh chấp quyền tác giả của phim 21 Grams. Guillermo Arriaga muốn cả hai đứng tên chung trong kịch bản nhưng Inarritu lại cho rằng chỉ mình anh là tác giả. Sau mâu thuẫn này nhiều người cho rằng giữa Inarritu và Guillermo Arriaga khó mà hợp tác lần nữa. Nếu điều này diễn ra thì thật thiệt thòi lớn cho bộ môn nghệ thuật thứ bảy.