Tôi thấy được tiềm năng của phim VN
Từ ngày 6 đến 11-3, theo lời mời từ Hãng phim HK, nhà biên kịch Kim Yong Bo, giảng viên Trường Đại học Nghệ thuật - Phát sóng Hàn Quốc, tác giả gần 20 kịch bản phim truyền hình nhiều tập cho các hãng KBS, SBS, MBC, HBS (Vòng xoáy cuộc đời, Vật thất lạc, Hong Kim Dong, Anh hùng bé nhỏ, Đánh dấu...) và phim nhựa (Hết giờ, Tiêu diệt...) - đã có mặt tại VN để tham gia giảng dạy về kỹ thuật viết kịch bản phim truyền hình nhiều tập
. Phóng viên: Theo ông, để trở thành một nhà biên kịch chuyên nghiệp, cần có những yếu tố nào?- Ông Kim Yong Boo: Ở nước chúng tôi, kịch bản phim truyền hình nhiều tập thường được viết bởi những tác giả chuyên nghiệp. Sự chuyên nghiệp theo chúng tôi nghĩa là sống được bằng nghề. Người ta có thể học kỹ thuật viết kịch bản ở các trường nghệ thuật chuyên ngành hoặc các trung tâm đào tạo. Ngoài ra, sách hướng dẫn các kỹ năng viết kịch bản rất phổ biến ở Hàn Quốc (HQ), ai cũng có thể mua về tham khảo. Theo tôi, để trở thành nhà biên kịch chuyên nghiệp, ngoài năng lực và sự nhạy bén, cũng rất cần đến yếu tố may mắn.
. Ở HQ, có phải hình thức viết kịch bản theo nhóm phổ biến hơn không, thưa ông?
- Hiện tại, ở HQ vẫn tồn tại song song hai hình thức viết kịch bản: cá nhân và nhóm tác giả. Khó có thể nhận xét hình thức nào phổ biến hơn. Thành viên của một nhóm có thể dao động từ 2 - 3 người đến 40 - 50 người. Mỗi nhóm có một người viết chính, các thành viên còn lại sẽ đóng góp ý kiến để hoàn thiện kịch bản. Điều này khác với các nhóm viết ở VN: Mỗi thành viên trong nhóm đều “quyết liệt” bảo vệ ý kiến của mình, do vậy, hơi phí thời gian cho việc tranh cãi. Nhưng có thể vì đây chỉ là bước khởi đầu, cần có thêm thời gian để các bạn quen với cách làm việc mới mẻ này.
. Hiện tượng nhà văn viết kịch bản có phổ biến như ở VN?
- Ở HQ vẫn có hiện tượng nhà văn viết kịch bản nhưng số đó không phổ biến, bởi ngoài trí tưởng tượng phong phú, viết kịch bản còn cần đến nhiều kỹ năng khác.
. Công việc của người viết kịch bản thật sự kết thúc khi nào?
- Thông thường, nhiệm vụ của chúng tôi chấm dứt khi giao kịch bản cho nhà sản xuất. Tuy nhiên, những tác giả tên tuổi có quyền ra hiện trường giám sát, yêu cầu diễn viên, đạo diễn tuyệt đối trung thành với kịch bản gốc của mình.
. Ông đã xem phim truyền hình VN chưa? Ông có nhận xét gì về phim truyền hình VN?
- Vì mới sang đây nên tôi chưa có cơ hội xem nhiều. Tuy nhiên, qua một số tập phim xem được, tôi thấy phim truyền hình VN vẫn còn quá đơn giản. Thêm vào đó, các bạn hơi lạm dụng thoại thay cho hành động trong khi phim cần nhiều ngôn ngữ hình ảnh.
. Phim truyền hình nhiều tập HQ thường có thời lượng bao nhiêu?
- Khi làm phim, không nhất thiết phải tự giới hạn ở bao nhiêu tập. Phim ảnh HQ có mối liên hệ chặt chẽ với người xem và chúng tôi cảm thấy mình có lỗi nếu phim không tạo được sự đồng cảm nơi khán giả. Những tập đầu vừa phát sóng, nếu được khán giả ủng hộ, các tác giả kịch bản sẽ bắt tay vào làm viết tiếp liền sau đó. Tập nào viết xong sẽ được giao ngay cho nhà sản xuất để khán giả không phải xem một bộ phim bị ngắt quãng. Khoảng thập niên 70, ở HQ, có một bộ phim nội dung xoay quanh một gia đình nông dân nọ trải dài từ thế hệ này đến thế hệ khác, dù phát sóng hơn 20 năm liên tiếp, đều đặn 1 tập/tuần nhưng vẫn được khán giả đón nhận. Điều đó cho thấy sức sống của một bộ phim có thể kéo dài hàng chục năm.
. Ở VN, bộ phim truyền hình nhiều tập Nàng Dae Jang Geum rất được khán giả yêu thích. Phim cổ trang có vị trí như thế nào giữa dòng phim đương đại? Hiện nay, gu của khán giả truyền hình HQ là gì?
- Dòng phim cổ trang hiện vẫn đang được nhiều khán giả HQ yêu thích. Tuy nhiên, thể loại trên hiện không được sản xuất nhiều vì kinh phí rất cao. Trước đây, khán giả HQ rất chuộng mẫu nhân vật chính diện hoàn hảo từ ngoại hình đến tính cách. Ngày nay, chúng tôi có xu hướng đưa vào phim các nhân vật tuy vẫn còn chút bóng dáng của những hoàng tử, công chúa nhưng “đời” hơn, thực tế hơn. Dạng nhân vật ấy có cả mặt tốt lẫn mặt chưa tốt, song họ vẫn luôn là những hình mẫu để người xem mơ ước. Nhân vật chính trong phim cổ trang cũng là những con người rất bình thường.
. Theo ông, vì sao một số phim HQ hiện nay đang được đánh giá cao tại nhiều quốc gia?
- Những phim HQ được đánh giá cao trong thời gian gần đây hầu hết được làm lại từ những phim đã làm khoảng 20 - 30 năm trước nhưng lúc đó, do nhiều điều kiện khách quan, phim của chúng tôi không được nhiều người biết đến. Dù thế nào đi nữa, với chúng tôi, làm phim là phải để nước ngoài biết đến chứ không chỉ để người dân HQ xem và khen ngợi lẫn nhau. VN đã có nguồn lực sẵn, quan trọng là phải biết cách khai thác. Những bạn trẻ vừa tốt nghiệp lớp đạo diễn mà tôi đã tiếp xúc có rất nhiều ý tưởng hay nhưng có vẻ các bạn vẫn còn lúng túng ở những bước đi đầu. Nếu không thấy được tiềm năng của phim ảnh VN, tôi đã không có mặt tại đây.