Việt Nam vươn mình phát triển, hội nhập: Những dấu ấn nổi bật

Nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng đã để lại những dấu ấn lịch sử khó phai mờ trong tiến trình phát triển của đất nước

Giai đoạn 2021-2025, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu rực rỡ trên tất cả các lĩnh vực. Đất nước ta đã hội tụ đủ thế và lực, ý chí và quyết tâm để vươn mình phát triển, hội nhập mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Một trong những dấu ấn nổi bật nhất nhiệm kỳ vừa qua là cuộc cách mạng tinh gọn tổ chức bộ máy trong toàn hệ thống chính trị được thực hiện thành công.

Gần dân, sát dân

Ngày 1-7-2025, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp chính thức vận hành ở tất cả 34 tỉnh, thành phố. Đây là dấu mốc quan trọng, đánh dấu thành quả của quá trình "sắp xếp lại giang sơn" đầy quyết tâm đổi mới của Đảng và Nhà nước ta.

Sau khi sắp xếp, số đơn vị hành chính cấp tỉnh giảm từ 63 xuống còn 34; 100% đơn vị hành chính cấp huyện chấm dứt hoạt động; đơn vị hành chính cấp xã giảm từ 10.035 còn 3.321. Chính phủ giảm 5 bộ, 3 cơ quan ngang bộ; giảm toàn bộ 30 tổng cục, 4.118 cục, vụ, chi cục và tương đương, 240 đơn vị sự nghiệp thuộc bộ. Qua sắp xếp bộ máy, 145.000 biên chế được tinh giản.

Sáng 30-6-2025, Tổng Bí thư Tô Lâm đã dự Lễ công bố Nghị quyết, Quyết định của Trung ương và địa phương về sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã, kết thúc hoạt động đơn vị hành chính cấp huyện, thành lập tổ chức Đảng, chỉ định cấp ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP HCM, xã, phường, đặc khu tại TP HCM. Phát biểu tại lễ công bố, Tổng Bí thư khẳng định: Quyết định "sắp xếp lại giang sơn" là bước đi lịch sử có ý nghĩa chiến lược, đánh dấu một giai đoạn phát triển mới của sự nghiệp hoàn thiện bộ máy hành chính nhà nước, hoàn thiện thể chế và tổ chức của hệ thống chính trị đồng bộ, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; hướng tới hoàn thiện một nền hành chính quản trị hiện đại, gần dân, sát dân, vì nhân dân phục vụ, để mọi lợi ích thuộc về nhân dân.

 - Ảnh 1.

Lễ công bố thành lập TP HCM mới ngày 30-6-2025. Ảnh: HOÀNG TRIỀU

Nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Dĩnh đánh giá cuộc cách mạng tinh gọn tổ chức bộ máy là một cuộc cải cách mang tính hệ thống, được triển khai đồng bộ từ trên xuống với phạm vi toàn hệ thống chính trị. Không chỉ dừng ở việc sắp xếp lại cơ cấu tổ chức chung mà ngay bên trong từng tổ chức, bộ, ngành, địa phương cũng diễn ra cải cách rất mạnh mẽ. Lần đầu tiên trong vòng 80 năm, nếu xét về tổ chức chính quyền địa phương, chúng ta bỏ cấp trung gian là cấp huyện. Việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp nhằm mục tiêu căn bản là đưa chính quyền gần dân hơn, sát dân hơn.

"Gần dân, sát dân ở đây không chỉ là vị trí địa lý hay cấp hành chính thấp nhất, mà quan trọng hơn là gần dân về thẩm quyền. Cấp xã được giao nhiệm vụ trực tiếp hầu hết thực hiện các thủ tục hành chính và những dịch vụ công" - ông Dĩnh phân tích.

Từ thực tiễn thực hiện các hồ sơ, giấy tờ, chị Vũ Thị Hạnh - ngụ phường Từ Liêm, TP Hà Nội - khẳng định sau khi sáp nhập, việc tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính ở các chi nhánh hoặc điểm phục vụ hành chính công nhanh chóng, thuận tiện hơn trước đây rất nhiều. Người dân được thụ hưởng những tiện ích miễn phí như dùng wifi tốc độ cao; máy in, máy photocopy để in ấn, sao chụp tài liệu…

Kinh tế bứt phá

Bên cạnh đó, kinh tế Việt Nam trong giai đoạn thế giới đầy biến động vừa qua cũng để lại dấu ấn nổi bật. Nền kinh tế nước ta duy trì tốc độ tăng trưởng thuộc nhóm cao hàng đầu thế giới, củng cố năng lực nội sinh và cho thấy đủ sức chống chịu trước các cú sốc bên ngoài.

Giai đoạn 2021-2025, Việt Nam đạt và vượt 22/26 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu; riêng các năm 2024-2025 đạt và vượt toàn bộ 15/15 chỉ tiêu kinh tế - xã hội đề ra. Tốc độ tăng trưởng GDP bình quân cả giai đoạn đạt khoảng 6,3%/năm.

Quy mô GDP tăng từ 346 tỉ USD năm 2020 - xếp thứ 37 thế giới, lên trên 510 tỉ USD năm 2025 - tăng 5 bậc, xếp thứ 32 thế giới và thứ 4 trong khu vực ASEAN. GDP bình quân đầu người tăng gấp 1,4 lần, từ 3.552 USD lên khoảng trên 5.000 USD, bước vào nhóm các nước thu nhập trung bình cao.

 - Ảnh 2.

Thời gian qua, nền kinh tế Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng thuộc nhóm cao hàng đầu thế giới. Trong ảnh: Cảng Cát Lái ở TP HCM. Ảnh: HOÀNG TRIỀU

Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu vượt mốc 900 tỉ USD vào năm 2025, đưa quy mô thương mại của Việt Nam vươn lên top 20 thế giới. Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát khoảng 4%/năm...

"Đột phá của đột phá"

Ngày 30-4-2025, thay mặt Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết 66 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Nghị quyết 66 xác định công tác xây dựng và thi hành pháp luật là "đột phá của đột phá" nhằm hoàn thiện thể chế phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; là một nhiệm vụ trọng tâm của tiến trình xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân, dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Để đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới, tại phiên khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội (QH) khóa XV ngày 20-10-2024, Tổng Bí thư đề nghị QH đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp. Trong đó, chuyển đổi tư duy xây dựng pháp luật theo hướng vừa bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước vừa khuyến khích sáng tạo, giải phóng toàn bộ sức sản xuất, khơi thông mọi nguồn lực để phát triển. Tư duy quản lý không cứng nhắc, dứt khoát từ bỏ tư duy không quản được thì cấm. Các quy định của pháp luật phải mang tính ổn định, có giá trị lâu dài. Luật chỉ quy định những vấn đề khung, vấn đề có tính nguyên tắc, không cần quá dài. Những vấn đề thực tiễn biến động thường xuyên thì giao cho Chính phủ, địa phương quy định để bảo đảm linh hoạt trong điều hành.

Theo Chủ tịch QH Trần Thanh Mẫn, thời gian qua, đặc biệt là nhiệm kỳ QH khóa XV, công tác lập pháp của QH đã có những đổi mới mạnh mẽ, chuyển mạnh từ tư duy "quản lý" sang "kiến tạo phát triển". Sự đổi mới này không chỉ giải quyết các vấn đề cấp bách trước mắt mà còn để lại những bài học kinh nghiệm quý báu, góp phần hoàn thiện thể chế, pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước.

Chủ tịch QH Trần Thanh Mẫn cho biết thực hiện Nghị quyết 66, năm 2025, QH đổi mới mạnh mẽ về tư duy và quy trình lập pháp. QH đã xem xét, cho ý kiến và quyết định khối lượng công việc rất lớn, có ý nghĩa lịch sử, đáp ứng yêu cầu đổi mới, hoàn thiện thể chế và tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị; tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, vừa đáp ứng kịp thời yêu cầu thực tiễn vừa kiến tạo khuôn khổ pháp lý cho giai đoạn mới.

Riêng kỳ họp thứ 9, QH đã thông qua 34 luật và 14 nghị quyết quy phạm pháp luật. Đặc biệt, Nghị quyết Sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013; Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi); Nghị quyết về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2025 là những quyết sách hệ trọng, có tính bước ngoặt.

Đây là minh chứng sinh động cho tinh thần pháp luật phải đi trước một bước, mở đường cho đổi mới sáng tạo, lấy cuộc sống và lợi ích của nhân dân làm thước đo của chính sách.

Chăm lo người dân tốt hơn

Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình nhấn mạnh cuộc cách mạng "sắp xếp lại giang sơn" đã tạo ra không gian phát triển kinh tế rộng mở; bộ máy hệ thống chính trị được tổ chức khoa học, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia...

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, nhiều năm qua, chúng ta muốn cải cách tiền lương nhưng vướng bộ máy cồng kềnh, biên chế lớn. Do đó, thực hiện Nghị quyết 18/2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII giúp bộ máy gọn nhẹ hơn, ước tính mỗi năm tiết kiệm chi thường xuyên khoảng 39.000 tỉ đồng. Nguồn lực này được huy động cho an sinh xã hội, chăm lo cho người dân tốt hơn.

Ngay sau khi tinh giản biên chế, Bộ Chính trị đã quyết định dùng nguồn này kết hợp với các nguồn lực khác của ngân sách nhà nước để miễn giảm học phí, xây dựng trường học vùng biên, nâng cao năng lực y tế... Tổng chi cho an sinh xã hội trong nhiệm kỳ qua đã đạt hơn 1 triệu tỉ đồng, minh chứng cho tính ưu việt của chủ trương này.

(Còn tiếp)