Xây dựng Đảng vững mạnh trong kỷ nguyên số: "Bốn kiên định" - trục tư tưởng chiến lược

Thế giới biến động nhanh, không gian mạng bùng nổ và các thách thức phi truyền thống tăng, việc giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng đặc biệt quan trọng

Đó là nhiệm vụ chiến lược, điều kiện tiên quyết để bảo đảm sự ổn định và phát triển bền vững của đất nước.

Khi công tác xây dựng Đảng đứng trước nhiều yêu cầu và thách thức mới, "Bốn kiên định" không chỉ là định hướng mà còn là "trụ đỡ" để Đảng vững vàng trước mọi biến động.

Phát biểu bế mạc Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV vào ngày 25-3, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khái quát và nhấn mạnh 5 nội dung trọng tâm, trong đó nội dung đầu tiên là công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng trong giai đoạn mới.

Kiên định con đường đã chọn

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng trong giai đoạn mới cần tiếp tục được chú trọng, tăng cường, tạo nền tảng vững chắc để nâng cao bản lĩnh, tính tiên phong, tính chiến đấu và năng lực lãnh đạo, cầm quyền của Đảng. Cán bộ, đảng viên trong toàn Đảng phải quán triệt sâu sắc và thực hiện thật nghiêm túc, nhất quán "Bốn kiên định" về chính trị, tư tưởng.

Đó là kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định đường lối đổi mới của Đảng; kiên định các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng để xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

TS Trương Quốc Việt, Phó Chánh Văn phòng Học viện Hành chính và Quản trị công, nhìn nhận trong bối cảnh hiện nay, yêu cầu "Bốn kiên định" như chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có ý nghĩa rất quan trọng, cả về chiến lược phát triển lẫn thực tiễn quản trị, thực thi.

Theo TS Trương Quốc Việt, kiên định là điều kiện để bảo đảm kỷ luật thực thi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Nghị quyết lần này nhấn mạnh mạnh mẽ yêu cầu xây dựng kỷ luật pháp quyền và kỷ luật thực thi, "nói đi đôi với làm", nói ít - làm nhiều - làm đến cùng. "Chúng ta với khát vọng lớn, quyết tâm thực hiện 2 mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và 2045, nếu thiếu kiên định về chính trị, tư tưởng, rất dễ dẫn đến tình trạng triển khai thiếu đồng bộ, phân tán, trên nóng, dưới lạnh" - TS Trương Quốc Việt phân tích.

TS Trương Quốc Việt cho rằng kiên định ở đây chính là cơ sở để tạo đồng thuận cao, huy động toàn bộ hệ thống chính trị hành động thống nhất vì mục tiêu chung. Bên cạnh đó, kiên định để giữ vững và phát huy thành quả sự nghiệp cách mạng của Đảng.

Thực tiễn cho thấy sau 40 năm đổi mới, Việt Nam đã tích lũy, tạo thế và lực mới cho giai đoạn phát triển tiếp theo. Tuy nhiên, chặng đường phía trước đặt ra thách thức rất lớn: nguy cơ rơi vào "bẫy thu nhập trung bình", dư địa tăng trưởng truyền thống dựa vào tài nguyên, lao động giá rẻ đã dần tới hạn. "Kiên định con đường đã chọn để chúng ta tiếp tục đổi mới, kiến tạo phát triển đất nước, vì hạnh phúc nhân dân" - TS Trương Quốc Việt nói.

Theo các nhà nghiên cứu lý luận, từ năm 2026, nước ta đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số, đòi hỏi nỗ lực vượt trội, cải cách quyết liệt và sự tham gia của mọi chủ thể xã hội. Sự kiên định về chính trị, tư tưởng giúp chúng ta vượt lên trên mọi khác biệt, quy tụ mọi lực lượng trong xã hội chung một niềm tin, một ý chí, một hành động, từ đó huy động tổng lực các nguồn lực cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.

Trục tư tưởng giữ phương hướng

ThS Lê Đức Chín, Khoa Xây dựng Đảng - Học viện Cán bộ TP HCM, nhìn nhận yêu cầu "Bốn kiên định" là vấn đề được nhấn mạnh xuyên suốt trong nhiều văn kiện của Đảng. Đặc biệt, trong văn kiện Đại hội XIV và tại các hội nghị Trung ương gần đây, nội hàm "kiên định" tiếp tục được bổ sung, làm rõ hơn.

Theo ông Lê Đức Chín, trong bối cảnh thế giới chuyển động nhanh, thậm chí "quá nhanh", rất cần một trục tư tưởng để giữ phương hướng. Ông ví von: "Con tàu ra biển lớn có thể linh hoạt đổi hướng để tránh sóng gió, nhưng không thể đánh mất la bàn. "Bốn kiên định" chính là la bàn chiến lược đó".

ThS Lê Đức Chín luận giải: Nếu không kiên định, hoặc lơi lỏng các nguyên tắc nền tảng, cốt lõi thì hệ quả có thể không đến ngay lập tức nhưng rất nguy hiểm vì mang tính âm thầm, tích tụ. Trước hết là nguy cơ mất định hướng. Nguy cơ thứ hai là thúc đẩy suy thoái từ bên trong. Trong môi trường số, tác động tư tưởng không còn diễn ra trực diện mà lan nhanh, sâu và mạnh. Với các nền tảng số, công nghệ AI, thông tin lan truyền rất nhanh. Nếu cán bộ, đảng viên thiếu bản lĩnh chính trị, rất dễ rơi vào trạng thái hoài nghi, mơ hồ, dao động. "Khoảng cách từ hoài nghi, mơ hồ, dao động đến "tự diễn biến", "tự chuyển hóa", phản bội sự nghiệp cách mạng là một bước ngắn, thậm chí rất ngắn; đặc biệt trong bối cảnh số hiện nay, nguy cơ này càng cao" - ông Chín cảnh báo.

TS Trương Quốc Việt đồng tình cho rằng nếu lơi lỏng "kiên định", hệ quả không chỉ dừng ở phương diện tư tưởng mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực quản trị và hiệu quả phát triển. Trước hết sẽ làm suy giảm sự thống nhất trong lãnh đạo và điều hành. Khi thiếu kiên định, mục tiêu dài hạn dễ bị thay thế bởi những tính toán ngắn hạn, dẫn tới tình trạng mỗi nơi làm một kiểu, triển khai không đến nơi đến chốn.

Lơi lỏng "kiên định" cũng làm suy giảm niềm tin xã hội và hiệu lực chính sách. Trong quản trị hiện đại, niềm tin chính là một nguồn lực phát triển. Dao động tư tưởng và đường lối sẽ dẫn tới tâm lý hoài nghi, làm giảm hiệu quả thực thi chính sách và ảnh hưởng tới phát triển ổn định, lâu dài.

TS Trương Quốc Việt đúc kết: kiên định để không chệch hướng, đổi mới để không tụt hậu - đó là yêu cầu mang tính quy luật. Và khi mỗi cán bộ, đảng viên thực sự thấm nhuần, chuyển hóa "kiên định" thành bản lĩnh chính trị và hành động cụ thể thì nền tảng tư tưởng của Đảng sẽ được củng cố vững chắc từ gốc, tạo tiền đề cho những bước phát triển bền vững trong tương lai.