Ung thư tuyến tiền liệt: Đôi điều cân nhắc

Tin mới

26/03/2017 19:36

Có những tác dụng phụ lâu dài từ các phương pháp điều trị ung thư tuyến tiền liệt, đòi hỏi thầy thuốc chọn lựa, tư vấn cách chữa trị phù hợp với điều kiện của bệnh nhân

Hai công trình nghiên cứu đều chú trọng vào bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt ở thời kỳ đầu, được tiếp cận với liệu pháp tiên tiến nhất trong phẫu thuật và kỹ thuật xạ trị. Cả hai đều cho thấy phản ứng phụ có thể kéo dài đến 3 năm và có khác biệt đáng kể tùy thuộc cách trị liệu.

Kết quả tương tự

Trong nghiên cứu thứ nhất, TS Daniel Barocas tại ĐH Vanderbilt ở TP Nashville (Mỹ) và cộng sự đã khảo sát trên 2.550 bệnh nhân bị chẩn đoán ung thư tuyến tiền liệt trong năm 2011 và 2012, tất cả đều bị khối u hạn chế hoạt động của tuyến tiền liệt. Trong số này có 60% trải qua phẫu thuật; 23% được xạ trị bằng thiết bị bên ngoài và 17% được chữa trị bằng phương pháp giám sát tích cực - tức chỉ theo dõi chặt chẽ bằng xét nghiệm máu và sinh thiết, rồi bắt đầu trị liệu khi có bằng chứng ung thư tiến triển thêm. Ba năm sau, những người trải qua phẫu thuật có mức độ chức năng tình dục thấp nhất so với 2 nhóm còn lại. Họ cũng gặp khó khăn hơn với chứng không kiểm soát tiểu tiện, theo đó, có 14% trong nhóm đã phẫu thuật gặp vấn đề rò rỉ nước tiểu nặng và trung bình. Trong khi đó, tỉ lệ này ở 2 nhóm kia chỉ ở mức từ 5% đến 6%. Nhóm bệnh nhân được xạ trị dẫn đầu về tác dụng phụ lên đường ruột nhưng triệu chứng này giảm bớt nhiều vào năm thứ ba.

Bệnh nhân có nguy cơ ung thư tiến triển thấp nên lựa chọn giải pháp giám sát tích cực hơn là trị liệu ung thư ngay để tránh phản ứng phụ Ảnh: The Telegraph
Bệnh nhân có nguy cơ ung thư tiến triển thấp nên lựa chọn giải pháp giám sát tích cực hơn là trị liệu ung thư ngay để tránh phản ứng phụ Ảnh: The Telegraph

Nghiên cứu thứ nhì trên hơn 1.100 bệnh nhân bị ung thư tuyến tiền liệt ở giai đoạn đầu, do các nhà khoa học Mỹ tại ĐH Bắc Carolina thực hiện, cũng cho thấy kết quả tương tự, theo đó, phương pháp phẫu thuật dẫn tới nguy cơ rối loạn chức năng tình dục và rò rỉ nước tiểu cao nhất, với 57% bệnh nhân cho biết chức năng tình dục kém ở 2 năm sau phẫu thuật. Bệnh nhân được xạ trị bằng thiết bị bên ngoài cũng dễ bị rắc rối ở đường ruột trong thời gian không quá dài, giống như phát hiện ở nghiên cứu thứ nhất. Đặc biệt, khảo sát này ghi nhận thêm những trường hợp xạ trị bằng phương pháp cấy “hạt” chứa chất phóng xạ vào tuyến tiền liệt, theo đó, bệnh nhân cũng dễ bị nghẽn và kích thích đường tiết niệu.

Ý kiến chuyên gia

Theo TS Barocas, bệnh nhân nên trao đổi với bác sĩ về những tác dụng phụ của mỗi cách điều trị, hoàn cảnh và sự cảm nhận về bệnh trạng của mình rồi quyết định chọn lựa. Ông nêu trường hợp bệnh nhân đã bị suy giảm chức năng tình dục và chấp nhận điều đó thì dạng tác dụng phụ này không cần phải cân nhắc nữa. Hoặc đối với bệnh nhân có nguy cơ ung thư tiến triển thấp thì mọi tác dụng phụ đều không thể chấp nhận.

Điều cần xem xét để lựa chọn quan trọng nhất là bệnh nhân có thuộc nhóm nguy cơ ung thư tiến triển thấp hay không. Đặc trưng ở nhóm này là ít mức độ ác tính, ung thư tăng trưởng chậm và không đe dọa tính mạng bệnh nhân. TS Barocas khuyến nghị trường hợp này nên lựa chọn biện pháp giám sát tích cực là tốt nhất để tránh mọi dạng phản ứng phụ. Ngược lại, sẽ là sai lầm nghiêm trọng khi bệnh nhân có khối u tuyến tiền liệt ác tính lại chỉ yêu cầu giám sát tích cực mà không điều trị ngay, vì trường hợp này sẽ dẫn tới nguy cơ tử vong cao.

Một số trong nhóm bệnh nhân chọn giải pháp giám sát tích cực có thể bị rối loạn lo âu hoặc trầm cảm. Tuy nhiên, theo ghi nhận của GS Freddie Hamdy thuộc ĐH Oxford (Anh), tỉ lệ trầm cảm và lo âu ở nhóm bệnh nhân lựa chọn được giám sát tích cực không cao hơn so với những bệnh nhân khác được chữa trị ung thư ngay. Ông nhận định: “Lo lắng xảy ra ở bệnh nhân có nhiều khả năng liên quan đến chẩn đoán ung thư và thực tế họ phải sống với hậu quả của bệnh tật chứ không hẳn chỉ từ phương pháp điều trị mà họ nhận được”.

Nghiên cứu của GS Hamdy cũng cho thấy trong phẫu thuật hiện đại có sự tham gia của robot (người máy), tác dụng phụ so với phẫu thuật truyền thống cũng tương đương nhau chứ không thay đổi đáng kể.

Những tác dụng phụ thường gặp

- Rối loạn cương dương.

- Rối loạn tiêu hóa.

- Rối loạn lo âu hoặc trầm cảm.

- Mất khả năng sinh sản.

Tác dụng phụ thay đổi tùy theo cách trị liệu, bệnh nhân cần trao đổi với thầy thuốc để lựa chọn biện pháp điều trị.

Lưu Nguyễn
Bình luận

Đăng nhập với tài khoản:

Đăng nhập để ý kiến của bạn xuất bản nhanh hơn
 
 

Hoặc nhập thông tin của bạn

TIN MỚI